Çok konuştum seninle

Sensiz, ama seninle çok konuştum.

Çok sordum sana seni de

Alamadığım cevaplara ağladım.

Işıldayan gözlerimde hissettim seni

Yığınların arasından buldum kitaplarını.

Okuyamadığım her biri için ağladım da

Okuduklarım avuttu beni.

Nedenini sorguladığım her an

Daha da uzak oldun bana.

Kitapların yetmez oldu da

Konuştum kahramanlarınla.

Güzel gözleriyle baktı Kazangap

İnci dişlerini sürterek anlattı.

Her bir sözünde, her birinde

Her birinde başka bir Cengiz vardı.

Işıl ışıl güneşin altında ve

Sarı-Özek bozkırının ortasında.

Gelip geçen trenlerin yanında

Bir anlığına gördüm seni.

Zaman bile eskitemedi

Eleştiriler bile yoramadı.

Acılar bile durduramadı, yok edemedi de

Senin eserlerin, çocukların ebedi kaldı.

Al yanaklı küçük kızların ve

Büyümüşte küçülmüşlerin dillerinde

Varlığını sana borçlu

Hikayeler dolaşır hala.

Ta o topraklardan bu topraklara

Bir bütün ettin hepimizi.

Efsaneleri anlattın ya

Dönenbay Kuşundan, Mankurtlardan bahsettin bize.

Ağladığım, güldüğüm, haykırdığım zamanlarda

Deli gibi çapan kalbimin yanındaydın sen.

Şimdiyse ben senin mezarının yanındayım

Senin için ağlayan tüm insanlarla.

]]> http://fx15lidaseo.wordpress.com/2009/08/22/toprak-ana-cengiz-aytemov/ Sat, 22 Aug 2009 18:12:23 +0000 nonetimes http://fx15lidaseo.wordpress.com/2009/08/22/toprak-ana-cengiz-aytemov/

Cengiz Aytmatov
UFUK KİTAPLARI
Cengiz Aytmatov, Kırgız edebiyatının en ünlü yazarı.
Eserlerini hem Kızgızca, hem de Rusça yazan Aytmatov, anayurdunun topraklarını şiirli bir dille anlatmakta büyük başarı göstermektedir.
Toprak Ana’da Kırgızistan’ın sakin köy hayatına İkinci Dünya Savaşı’nın getirdiği değişiklik ve acılar, usta bir kalemle dile getirilmektedir.
Romanda, savaş boylarından binlerce kilometre uzaklıkta, dünyayı saran korkunç facia, elle tutulurcasına bir gerçeklik halinde duyurmaktadır kendini.
Bu güzel eser Ülkü Tamer’in kalemiyle canlılığından hiç bir şey yitirmeden okuyucuya sunulmaktadır.
“Toprak, Toprak Ana göğsüne bastır bizi, dünyanın her köşesindeki insanları besle. anlat onlara, sevgili toprak, anlat onlara.

Selvi Boylum Al Yazmalım: Biz her ne kadar Türkan Şoray ve Kadir İnanır’ın başrollerini paylaştığı Atıf Yılmaz filmi olarak bilsek de aslında bir Cengiz Aytmatov uyarlamasıdır. (Aytmatov’ın “Kırmızı Eşarp” adlı romanından.) Bizi gözyaşlarında boğmayı başaran bu başarılı uyarlama sonundaki ana fikrini anlatan bir cümle ile aşka farklı bir bakış açısı, bir derinlik daha sunar; “Sevgi emek ister!” Ayrıca “Elini tuttum sıcacıktı, aynı yüreği elimdeymiş gibi.” Kelamlar başta olmak üzere pek çok romantik betimleme de senaryoda cirit atmakta, yüreğimizin derinliklerini kanatmaktan çekinmemektedir. 

Cengiz Han’a Küsen Bulut, Kırgız romancı Cengiz Aytmatov’un bir hikâyesi… 

Stalin düzenini eleştiren bir eser… 

Gün Olur Asra Bedel isimli romanıyla birlikte okunması tavsiye ediliyor… 

Yazım ilhamını bu buluttan alıyor… 

Ötüken Neşriyat’ın tanıtımında şu satırlar yer alıyor… 

“Devletin çıkarlarından daha önemli ne olabilirdi? Bazıları
insan hayatının önemli olduğunu sanıyorlardı… Ne laf ya! Devlet bir
sobadır ve yakıtı da yalnız insandır. Yakılacak insan olmazsa soba
söner. ”

İşte böyle diyor Aytmatov… 

Gazze için ağlayan bulut da, Cengiz Han’a küsen bulut gibi içli bir bulut… (devamı…)

Cengiz Aytmatov’un eserlerinden uyarlanmış altı film Uluslararası Bursa İpek Yolu Film Festivali’nde…

(19 Ağustos 2008) Bu yıl zengin film ve etkinlik programıyla izleyici karşısına çıkacak olan Uluslararası Bursa İpek Yolu Film Festivali’nde, 10 Haziran 2008 tarihinde aramızdan ayrılan, eserleri 157 dile çevrilen ünlü Kırgız yazar Cengiz Aytmatov’un eserlerinden uyarlanmış altı film Bursalı izleyicilerle buluşacak.

Bursa Büyükşehir Belediyesi’nin 28 Kasım- 4 Aralık 2008 tarihleri arasında gerçekleştireceği festivalde Kırgız edebiyatının dünyaca ünlü ismi Aytmatov eserlerinden uyarlanan; Mikhalkov Konchalovsky’nin yönetmenliğini yaptığı 1996 yapımı İlk Öğretmenim; Tolomush Okeyev’in 1975 yapımı Kızıl Elma; Bolotbek Shamshiyev’in 1976 yapımı Beyaz Gemi; Sergei Urusevsky’nin 1969 yapımı Elveda Gülsarı; Bakyt Karagulov’un 1996 yapımı Boranlı İstasyonu ve Monica Teuber’in 1994 yapımı Cemile filmleri gösterilecek.

Film gösterimlerinin yanı sıra, gerçekleştirilecek Cengiz Aytmatov konulu panele, Kırgızistan’dan yönetmen Bakyt Karagulov, Kazakistan’dan sinema tarihçisi ve eleştirmen Gulnara Abikeyeva ve Türkiye’den araştırmacı Dr. Mustafa Çetin katılacak.

Politika arenasında, söz düellosu devam ediyordu. Ülkenin ilerlemesi-ilerlememesi konu edildiğinde, İktidardaki lider, sert bir konum aldı; `karanlığa tükürenler` olduğunu dile getirip, “Siyasetçiler arasında bile, Türkiye`nin kalkınmasını ve istikrarını istemeyenler var“ deyiverdi.

Bu sözler duyulduğunda, aldı mı vatandaşları endişe! O endişe içinde Bilgiç Dayı`ya geldiler. Hassasiyet gösteren tavırla;

“Söyle Bilgiç Dayı, söyle!“ dediler. “Türkiye`nin kalkınmışlığını ve istikrarını istemeyenlerin siyaset kurumunda işleri ne?“

Bilgiç Dayı;

“Demokrasi özgürlüğünden arkadaşlar, demokrasi özgürlüğünden!“ diyerek cevap verdi. “Her yaşantıya izin verilecek, her tip düşünce serbest olacak vaadleri vardı ya, işte onun yüzünden!“

* * *

Roman

174 Sayfa
Ötüken Yayınları
1997

(02-06 Eylül 2007)

Kitaptan Aldığım Notlar

Dedem diyor ki, geçmiş zamanların birinde, bir han başka bir hanı tutsak almış. Bu han tutsağına: “Eğer istersen benim kölem olarak yanımda kalır, uzun zaman yaşayabilirsin. İstemezsen, en büyük arzunu yerine getirir, sonrada seni öldürürüm”, demiş. Tutsak han düşünüp cevap vermiş: “Köle olarak yaşamak istemiyorum, beni öldür daha iyi. Ancak öldürmeden önce, benim vatanımdan herhangi bir çobanı buraya getirmeni istiyorum”. -”Ne yapacaksın o çobanı?”. -”Ölmeden önce ondan bir türkü dinlemek istiyorum”. Dedem diyor ki, işte böyle, vatanlarının bir türküsü için canlarını feda eden insanlar varmış. Böyle insanları görmeyi ne kadar isterdim! Herhalde onlar büyük şehirlerde yaşıyorlar. (Sayfa 43)

Şoförler bir defa daha vedalaştılar. Kamyonlar hareket etti. Önce ağır ağır, sonra daha hızlı. Kar kaplı dağların arasından bir kamyon kervanı ilerliyordu şimdi. Boynuzlu Maral Ana’nın torunlarıydı bu gidenler. Ama bilmiyorlardı ki, bir çocuğun hayal gücüyle canlanan Boynuzlu Maral Ana, kimseye görünmeden onların önünde sıçraya sıçraya, bazen de ok gibi fırlayarak gidiyordu. Bütün felâketlerden, bütün tehlikelerden o koruyordu onları. Zorlu yollardaki kazalardan, yuvarlanan kayalardan, çığlardan, kar fırtınasından, sisten, Kırgızların yüzyıllar süren göçebe hayatlarında karşılaştıkları bütün belalardan.. o koruyordu. Mümin dedesi kara koyunu kurban ederken Maral Ana’dan onları korumasını istememiş miydi? (Sayfa 130)

Roman

112 Sayfa
Ötüken Yayınları
1999

(16-16 Ağustos 2007)

Kitaptan Aldığım Notlar 

   Ayrılmaz yoldaşı küçük beyaz bulut hep oradaydı. O nereye giderse o da oraya geliyordu. Karada ise, onun büyük ordusunu oluşturan, silahlı silahsız insan seli Batı’ya, Batı ufuklarına doğru bir lav gibi akıyor, akıyordu… Eyerin üzerinde gururla oturduğu o anda yalnız birşey düşünüyordu ve basit bir ölümlünün aklına pek nadir gelen bir düşünceydi bu: Dünyaya tek başına egemen olmaktı düşündüğü. (Sayfa 58)
   Cellatlar, yasavulların da yardımıyla hemen işe koyulmuşlardı. Önce Erdene’yi yere yatırıp kollarını arkadan bağladılar. Aynı şekilde Togulanı’da bağladıktan sonra sürükleyip devenin yanına getirdiler. İpi devenin iki hörgücü arasından geçirip sarkıttılar. Bir ucunda Erdene için öbür ucunda da  Togulan için, çekilince sıkılacak halkaları hazırladılar… Hayvan direndi… Ama cellatlar ellerindeki sopaları kullanınca kalkmak zorunda kaldı. Onunla birlikte, hayvanın iki tarafında ayni iple iki mahkûm da havalandı ve can çekişmeye başladılar. (Sayfa 78)