Dat is H’s favoriete uitroep als ik weer eens één van zijn bizarre culinaire of culturele belevingen niet op de juiste manier apprecieer.

Let wel, dat betekent dus niet dat het niet apprecieer hee! Het is gewoon: ik ben minder vatbaar voor conditionering. Wij worden gewoon geconditioneerd om iets goed of lekker of mooi te vinden, door het hele ritueel wat rond die beleving wordt opgebouwd.

Serveer iemand lekkere patatjes en groente uit blik en het heet een snelle hap. Voer eerst een ballet op met knipmessende heren in kostuum en een schaarsverlichte zaal (kaarsen of zo) en je wordt verondersteld diezelfde kost lekker te vinden.

Dwing een paar honderd mensen in avondkledij en ongemakkelijke stoelen en hurray, hoe meer ze afzien, hoe harder de ovatie na het concert – want het moet wel de moeite waard zijn geweest – zo zijn we nu éénmaal geconditioneerd. Laat dezelfde muziek weerklinken op een plek waar mensen niet op muziekappreciatie zijn getraind, en geen kat slaat er acht op:

Joshua Bell, één van ’s werelds beste violisten, geeft een uur lang van jetje in een metrostation in een dure kantoorwijk in New York (geen a-culturele mensen zou je zo denken). Op een instrument van 3,5 miljoen dollar. Het resultaat:

In the three-quarters of an hour that Joshua Bell played, seven people stopped what they were doing to hang around and take in the performance, at least for a minute. Twenty-seven gave money, most of them on the run — for a total of $32 and change. That leaves the 1,070 people who hurried by, oblivious, many only three feet away, few even turning to look.

En da’s een kerel die anders $1,000 per minuut verdient hee . Maar dan wel in een omgeving waar we gedrild zijn om hem goed te vinden!