Batajon di pregunta ta skeiru ora 30 di Mei yega. Manera tur anjanan anterior e dia pa parti di media no tin masha antenshon aunke e slanan emoshonal tei ketu bai. Horecaf ta reklama ku donjonan makamba ta kansa trahado pero VBC ta keda smoel. Sektor di salubridat, konstrukshon, pakus, supermerkado, vigilansia ta pasa diariamente den abuso laboral. Departamentu di labor no ta parse di hanja e memo ku 10-10-10 mester a trese un renobashon di hendel ku kehonan di trahado pa nan dunado di trabao. Minister di labor Sr. Koeiman ta papia nechi pero su forsa ta kai chiki kontra e kapital ku tin skrement di tur e leinan laboral.

Sindikatonan konfuso no sa di respeta i homenahia e lidernan ku tabata tei prome ku nan di nan mes sindikato. Falta e vishon, seriedat pa kuminsa ku programanan di informa e klase trahado struktura via korant, televishon, radio i internet riba nan derechinan laboral. No tin linjanan habri di komunikashon pa krese un konsenshi laboral, no tin un punto sentral moderno pa hanja konseho laboral kaminda tur trahado na Korsou mesora por sinja konhuntamente kiko por hasi kon por solushona tal drama laboral.

30 di Mei 1969 solamente ta wordu konmemora pa FOL pero ‘niun’ sindikato ta organisa un foro, un debate riba e historia dje rebolishi di ’69. Tin manera un fuku pega den nan alma pa inisia un diskushon riba e progreso di sindikalismo, e bida sosial ku nos ta den. No ke bin ku sifras dilanti, no ke hasi investigashon, ku sifrasnan sientifiko pa kombati e malinformashon ku na final lo kumbini nan lucha mas ora bo ta arma ku dokumentashon laboral.

Media su rol te ainda tambe ta fofo i no por of no ta ke buska un modelo di informashon manera Vito di antes. E kreadornan di Vito ku tabata buta kos move den anjanan 60 tampoko no a mira e importansia di gia eduka lidernan nobo pa e spiritu di konsientisa, senjala, denunsia tur sorti drama riba e baranka aki. Plaka nunka por tabata e motibu ku un sistema di informashon a kai i disparse. Sigur den e mundu nobo di komunikashon ta stranjo ku te ainda niun hende ta hasi uso di media sosial kombina ku radio, korant, tv pa trese kambio real pe trahado.

Kos a mehora berdat pero asuntu ta keda ku kosmetika ta dunabu e ilushon ku nos ta riba ‘un bon kaminda’ i VBC na ’69 a perde 40 miyon pa e mentalidat malagradesi. Tur kos ta keda meskos te dia nos intelegensia spiritual kuminsa rasona. Tanten nos ta drei asinaki manera Mgr. Dr. Amado Romer a bedei: “Tur kos ta parse dirigí riba un pais desaroyá. No ta fomentá sentido di solidaridat den pueblo, no tin e atenshon pa formashon sosial. Tur kos ta bai na kon por sigurá un entrada pa mañan, ta kompetensha ta manda i no sistema di kooperashon ku otro pa huntu yega na algu. Un enseñansa liberal pues, ku ta kria hende egoista, individualista, pará riba su mes pero totalmente los for di tur otro.”

Nydia Ecury a bula bai otro dimension ku mas dulsura.
Pa basta ratu ta den moda ku na Korsou no ta dokumenta bida di artista.
Nydia Ecury ku Irene van Grieken a bai sin ami ku hopi miles mas sa di berde ken e sra aki tbt.
Di Sra. van Grieken a pasa un komedia bjeew di dje pero nada kon ela bira un artista ken tabata su idolonan. Kon e tabata pensa riba eventonan importante por ehempel pa hendemuhe of esnan lubida. Kon e ta mira e mundu di arte den siglo 21 na Kòrsou.
Erich Zielinski otro ku a bai pari siman patras. E siman aki Stanley Cras tambe a bula bai. ‘Niun’ di nos no sa of no por lese of wak bek kon nan bida tabata hinka den otro pa sa ken nan ta i kiko nan a nifika pa Korsou. Anto tin hopi mas hende di edat ku lo span nan ala un bes i ketu bai nos ta chupa dede pega den politriki di tur dia kaminda hopi trabao tin riba tereno di dokumenta kultura. Nos tin ku prepara.

Den wikent danki na Robby Schouten i Alex Alberto ku den e programa Leu Foi Kas nos por a mira e legendario kantante di La Perfecta Sr. Nildo Martis na Hulanda. Mester bira un kustumber ku nos ta kuminsa traha dokumentario visual of radial di nos baluartenan prome ku nan muri.

Di mes e eksus lo ta: “No Tin Sen”. Pero di berde esei ta koi kens. Tin mangasinanan yen di plaka pero nan no ke los man los
bai saku pa honra nos baluartenan.
Den kaso di Nydia parsemi ku e tin su hendenan den region haltu pa dokumenta su bida sin muchu problema pero tin boshi artista ku no tei mas of ku ta na bida ainda pero mester roga tur instansia finansiero , fondo, gobiernu pa imortalisa nan leyenda artistiko. Un borchi di kaya ku nan nomber riba dje no ta sufisiente. Tin un ‘Apartheid Kultural’ pa basta ratu kaba anto e no ta na fabor di Kòrsou.

Si bo wak media i speshal televishon ku ta yega den mayoria kas di hende di tur klase, rasa, religion nan manego no tei of e ta konfuso. E respet pa hende ku a duna nan granito pa kultura di Korsou ta masha nada. Televishon te medio ku por gara kurason di hubentut paso lesamentu ta foi moda kiermen si bo ke halsa bo kultura ta via tv bo tin ku hasie. Kas di Kultura tin su programa un bes pa siman pero mester di mas. Ta un Boneiriano sr. Boi Antoin ku su programa Herensia ratu ratu ta bin Kòrsou i dokumenta bida dje YDK. E formula di Sr. Antoin ta eksitoso: E ta bai serka e persona hasi un entrevista di un ora kaminda e bida dje invitado te topiko prinsipal.

Tin kos hopi robes anto e bla bla riba politika henter dia no ta yuda koregi e fayo aki. Pa Kòrsou briya, pa Kòrsou choria den gloria nos tin ku kuminsa duna rekete balor na nos heroenan sosial-kultural. Gobiernu tin gia e proseso i aktivista kultural tin ku eksigi mas. No por tasina ku no tin un emisora kultural of ni sikiera programashon kultural diario.
Ta muri bo ta manda Arte bai muri riba plenchi asina.

Asinaki nos ta sigi pompa, hunga rol kada un den nan mes mundu elite sin por lanta un fondo un instituto ku por ankra rais fuerte pa nos por plama konesementu krea konsenshi di arte stret bai sin kada bes lembe aki lembe aya.
Un dia e labatiba tin ku kaba.
Un dia
Keremi Kere Dios Mama.

~ Abo sa ken ta Stanley Cras, ba yegi tende di revista Independiente?

~ Bo konose Beberin, bo sa pakiko e tipo aki tbt eksitoso pa anjanan largu?

~ Ken ta skonde e echo ku Erich Zielinski tabata e kabes tras di e konstitushon alternativa pa pais Kòrsou di Pueblo Soberano?

~ Dikon AD so a publika poesia di Nydia Ecury?

~ Ken ta bai skibi un master tesis riba e kantikanan skibi pa Nildo Martis den su temporada di La Perfecta?

~ Dikon Telecuracao, CBA i sobra media popular ku hopi sintonia no ta kuminsa programanan kaminda ta graba entrevista ekstensivo profundo di bida di nos artistanan?

~ Nos baluartenan no ta hala sintonia pa paga pa gastunan di un programa?
~ Prins Bernardfonds lo sigi kolonisa arte bou di e manego nobo di Michelle Capriles?

~ Unda e gruponan di preshon di arte a keda? Arte di Protesta ta palabra malu?

~ Ken lo kanta, deklama, filma e berdat aki?

PHOTO: Bert Nienhuis

Writer and poet Erich Zielinski died last Wednesday February 15th, 2012 in Willemstad, Curaçao after a long illness.

In 2004 he made his debut with the novel De Engelenbron [Angel Source, ed.], that takes place in Otrobanda where life is dominated by the problems of survival and drugs. The main protagonist is the ex-police officer Monchín who tries to flee everyday reality when driving his Harley Davidson. The book was nominated for the Gouden Strop and received in 2007 the Cola Debrot-price.

Zielinski was born on Bonaire, but grew up in the old town of Otrobanda on Curaçao. After studying law in The Netherlands he went back to the Antilles and was employed as a teacher. At that time he was founder and editor of the magazine, Vitó, a ‘critical’ magazine against the establishment in the Antilles during the turbulent sixties. On Curaçao, he completed his law studies and he established himself as a lawyer. In the early 1970s, he was for a short time editor-in-Chief of the no longer existing newspaper Beurs- en Nieuwsberichten.

His novel Prijs van de zee (2008) [Price of the Sea, ed.] takes place on Bonaire, where the discovery of a car that fell into the sea almost leads to rivalry in a fishing village. The novel Scott Zuyderling (2009) is largely located in the Netherlands. Lawyer Scott Zuyderling goes to the funeral of Ronnie, Scott’s friend Armand’s son. Ronnie has committed suicide. Scott realizes that Armand never told him that he has begotten a child  with his own daughter-in-law (Ronnie’s wife). He is confronted with his own history and especially his relationship to his homosexual son.

Books by Erich Zielinski are available @ BookIsh Plaza

(per 1 augustus ook verkrijgbaar in Nederland)

Na 30 jaar dromen en ruim drie jaar hard werken, publiceerde kunstenaar Herman van Bergen in december 2008 het Snèkboek; het eerste boek over de snèkcultuur op Curaçao. De tweede druk van het Snèkboek is deze week verkrijgbaar op Curaçao èn binnenkort ook in Nederland te koop.

Het Snèkboek is een kleurrijke publicatie met honderden foto’s en prachtige teksten van bekende Curaçaose schrijvers als Elis Juliana, Erich Zielinski, Hans Vaders en Fifi Rademaker. Het bundelt de vrolijke, ontroerende en grimmige verhalen over de snèks en toont een Curaçao, dat herkenbaar is voor iedereen die is geboren op het eiland, iedereen die er woont of heeft gewoond en iedereen die tijdens een vakantie verliefd werd op het eiland.

Op Curaçao is het Snèkboek nu al verkrijgbaar in Mon Art Gallery, in Mensing’s Caminada en in Bruna. In Nederland is het Snèkboek vanaf 1 augustus verkrijgbaar; de Nederlandse uitgave via uitgeverij In de Knipscheer en de Papiamentstalige versie via de webwinkel http://www.books.an.
De Curaçaose uitgever van het Snèkboek, Mon Art Productions, adviseert alle belangstellenden om niet te lang te wachten met een eventuele aankoop van het boek, aangezien ook de tweede oplage beperkt is.

ISBN 978/99904/0/924/5