Jaren geleden kon ik dromen
(o infantiele profetische ziel)
van de dingen die zouden komen
fataal als de uitvinding van het wiel.

Nu is de wereld sterfelijk als ik
en daarmee uit.
Alleen onzekerheid geeft mij een kick,
ik geloof geen fluit.

Dromen jaag ik naar de zolder
waar de domme kinderen wonen.
Ik lieg. Er is nog één dolle kolder

en dat is zij waarover ik bericht
in dit gelovig klinkgedicht,
de laatste van mijn demonen.

H U G O   C L A U S

Op www.deredactie.be is er de VRT-video van de afscheidsplechtigheid voor Hugo Claus, en alle andere Vlaamse, Belgische en Nederlandse media (en buitenlandse) en (literatuur)blogs besteden de ruimste aandacht aan Hugo Claus, meestal met talrijke links ook naar kijk- en luisterdocumentatie. 

Ik citeer uit de Duitse krant Welt Online, die de afscheidstoespraak van Cees Nooteboom afdrukt onder de titel “Der Mann mit dem Kopf eines Römers”. Helga van Beuningen vertaalde de tekst uit het Nederlands.

Er hat gesagt, einst werde sein gesamtes Oeuvre auf ein Sieb gelegt, und nur was von Wert sei, werde darin liegenbleiben. Er war ein Macher, postumer Ruhm kümmerte ihn kaum. Seinen Abschied hat er vollbracht, sein Werk lässt er zurück. Am Tag vor seinem Tod rief er noch einmal an, mit rauher, aber deutlicher Stimme. Als wir auflegten, musste ich an jene allererste, nun schon so lange zurückliegende Begegnung denken, an den jungen Mann mit dem Kopf eines Römers an seinem großen Schreibtisch vor dem Wandgemälde von Asger Jorn. Er ist gegangen, wie er gelebt hat, ein Mann des “ni dieu, ni maître”. Einen Meister brauchte er nicht, er war selbst einer.

Aldus Cees Nooteboom in Welt Online van vandaag 29 maart 2008.

Sonnet XV van Hugo Claus hierboven heb ik van de webstek van Simon Vinkenoog  gekopieerd,  ‘het vijftiende sonnet’, dat ‘de meester’ naar zijn keuze zelf voorlas als zijn ultieme afscheid op de rouwplechtigheid in de Bourlaschouwburg te Antwerpen, vandaag zaterdag 29 maart 2008. Simon Vinkenoog (1928)*, onlangs uit het ziekenhuis ontslagen, woonde de plechtigheid bij. Hij citeerde Claus’ sonnet uit de jaren 80 van de vorige eeuw in zijn online dagboek’brieven’ Kersvers op donderdag 21 februari 2008, op de dag van zijn ontvangst van de drukproeven van zijn briefwisseling met Hugo Claus 1951-1956 door prof. dr. Georges Wildemeersch van het Studie- en documentatiecentrum Hugo Claus van de Universiteit Antwerpen. Deze briefwisseling verschijnt binnen enkele maanden bij De Bezige Bij.  

    Ik geef de cover die Simon Vinkenoog op 20 maart 2008 op zijn blog toonde, verkleind weer. Vinkenoog noemt de titel van het boek “vreeswekkend”.

Over het ‘vijftiende sonnet’ van Claus schreef Vinkenoog op 21 februari 2008:

“René had hier op Kersvers gelezen, dat ik in Leuven vorige week een close-up filmopname gezien had van Hugo, die een Sonnet voorleest. Blik strak op de kijker, recht in de camera. Auto-cue, volgens Edith. Niet te zien, voor mij.
Het was inderdaad het laatste gedicht van de cyclus, dat ik de dichter had horen lezen. Hier volgt het vijftiende Sonnet : [..., zie het citaat bovenaan in deze blogpost].

En wat vonden wij bij terugkeer in de bus? Juist, de drukproeven, losse pagina’s van een boek waarvan al jaren sprake is, waarover de samensteller mij al ettelijke malen geraadpleegd had, en dat nu ijs en weder dienende, in april gaat verschijnen, meldt uitgeverij De Bezige Bij.

HUGO CLAUS & SIMON VINKENOOG

Laat nooit deze brief aan iemand lezen

De briefwisseling tussen Hugo Claus en Simon Vinkenoog 1951-1956

Samenstelling, inleiding en aantekeningen
Georges Wildemeersch

De Bezige Bij
Amsterdam
2008

En ja, daar ben ik in begonnen. Een inleiding van 26 pagina’s – ik las tot p. 20 toen ik voor het avondeten en dit geroepen werd, 7 bijlagen over 16 pagina’s, een verantwoording van 3 pagina’s, 5 pagina’s biografie, 21 pagina’s register van personen en titels van publicaties, verwijzende naar de brieven (en briefkaarten), 135 in totaal, met een uitbundig notenapparaat, om te smullen voor liefhebbers, en zeer bijdragende aan de transparantie die ik alles en iedereen toewens. Kortom: er wacht me weer een leeservaring van jewelste. Nog eens een keer binnenstebuiten! Hoera!
Nog vier nachtjesslapen. Gegroet, jonge en oude dromers! Nog steeds ben ik met Ben Okri van mening, dat dit de tijd is de beste droom te dromen/ van alle dromen die er zijn, n’en déplaise het sonnet van mijn oude vriend. Simon Vinkenoog, werkverschaffer.”

Over vandaag schreef Simon Vinkenoog op 28 maart 2008:

“[...] eerst naar Antwerpen, waar een afscheidsplechtigheid voor Hugo Claus wordt gehouden in de Bourlaschouwburg; dan rijden wij verder om in Oostende deel te nemen aan een BEAT! Festival, waaraan vanuit Nederland ook Jules Deelder en Hagar Peeters medewerking verlenen. Van NI DIEU, NI MAÎTRE naar – mirabile dictu – The Beat Goes on!“

Voor de affiche en het programma van de literair-muzikale marathon rond de Beat Poets, Beat! in Oostende verwijs ik naar Simon Vinkenoogs site (rubriek Kervers).

De schrijver is dood … Leve de literatuur! Ze viert vanavond niet alleen feest in Oostende met o.a. Simon Vinkenoog, Hagar Peeters, Stijn Vranken, Christophe Vekeman en Jules Deelder … In Antwerpen is er de Gouden Uil.

*Voetnoot Simon Vinkenoog

1   Van in mijn prille studententijd aan de Universiteit Antwerpen (voormalige UFSIA) in de hippe jaren 60 van vorige eeuw ben ik een fan van Simon Vinkenoog. Ik zoek nog in mijn ‘archieven’ naar het literaire (gestencilde) blad dat onze studentenvereniging Skald uitgaf en waarin een interview met Simon Vinkenoog … Ik hoop het alsnog op TSM te citeren, samen met ander literair materiaal ‘uit oude dozen’ – mét authentieke stukken van grote schrijvers … en een foto waarop Hugo Claus die in het PSK te Brussel mijn exemplaar van zijn Geruchten signeert. Coming asap.

2   Hoe klein ‘de literaire kring’? Simon Vinkenoog werd onlangs nog in het Letterenhuis geïnterviewd door Jelle van Riet, de juryvoorzitster van De Gouden Uil … Hij schrijft in Kersvers met lof over die ‘donderdag van de poëzie’ in Antwerpen, en over zijn bewondering voor Hugo Claus.