Time for yet another episode of the ‘What Have I been reading’-lists I’ve been keeping. I use a little booklet for this, and I’m already dreading the day that the book is full. Most of it is written in pencil, so that I could erase it, but maybe I’ll just make a 900 pages long notebook myself, in which I meticulously keep listed what I’ve read in my life. My children, or my parents, my friends will find this list one day, thinking that I spent too much time reading and too little time living. But They don’t know that that’s just the same. By the way, no Amazon links this time, cause i think you all should start to buy at your independent or secondhand bookstores. Go for it guys.

David Eagleman – Sum

This is one of the best books I read this year, I think. Eagleman, a neuroscientist and writer, comes up with 40 short tales (microfiction it is called) about how the afterlife would be. Especially the first ones made me gasp for air, admiring the great train of thoughts Eagleman is taking in all these little stories. On his website you can read a few sample stories. They are not all as great, and I think I read the book in a too short time. You should be able to just read one story a week, so you’ll be amazed for forty weeks. I tried to keep it to 3 stories a day, but ended up finishing it faster than I could.

Richard Brautigan – The Abortion

A story from the sixties about a man who works in a library for unwanted books, hooks up with an unwanted writer, gets her pregnant, and they decide to have an abortion in Mexico. The plot is a perfect recipe for melodrama, but Brautigan, the hippie that he was, makes into this sweet love story. There is this lack of tension, which makes it a good in-between read, but I’m not sure if Brautigan will ever become my favorite sixties writer (he has to compete with people like Vonnegut and Tom Robbins)

Paul Auster – Timbuktu

I’m a big Auster fan, and this was one of the few books i hadn’t read yet, but it quite disappointed me. I love the beginning, when Mr. Bones is still around his excentric boss, Willy Christmas, whose job it is to spread the merry Christmas thought, after Santa Claus himself told him too. I loved the hobo monologues. But then Willy Christmas disappears from the story, and you get this tale of a dog looking for a new home. It was just too much a disney story to me. It hadn’t the same depths like other Auster books. The main character being a scruffy dog just didn’t work for me. I can remember I felt the story had a bit a too much constructed plot, just because you’re dealing with a dog here. Making the dog able to understand people? It’s a bit too easy.

Alex Robinson – Box Office Poison

This was my Graphic Novel portion for this month – I have no graphic novel buying frenzy planned for the following weeks, so there probably won’t be one in my next list, though you never know off course how much i break my own promises – but boy did I love it. It wasn’t too alternative underground this time, although it still had this typical American “look at me, cause I’m neurotic feel to it”. Box office poison deals with the life of twenty-somethings in New York, growing up; It was like a more serious version of Friends in a way. One of the main characters is a comic book artist (see, it’s all self-indulgent), and ends up working for this guy who invented a famous super hero, but doesn’t get the recognition for it. But it’s also about friendship, relationships… really nice one…

Hugo Claus – Friday

Hugo Claus is supposed to be one of the finest writers to have ever lived in Belgium, the one Belgian writer ever been named for the Nobel prize, but I never had read something from him before. Excuse me: I had tried, but put the book away after 10 pages, cause it bored the hell out of me. Friday was okay, because it was a play, and because it was short. It’s about this man who returns from prison where he has been because he supposedly sexually harassed his own daughter. His wife in the meantime got pregnant from the man’s best friend. The emotional relationships between those three characters, the doubt about the guilt or innocence from the father..it was quite interesting. But there are so many referrings to a world in Flanders that no longer exists, that it also seemed archaic… I guess that most people nowadays will think this is just out of time.

Magnus Mills – The Scheme for Full Employment

Magnus Mills is a British writer, who is writing about absurd situations. Not very high-brow literature, but just a writer who likes to amuse his audience. I read a few books of him, and quite liked this one. It’s about the Plan, a sort of government business that involves people riding down in vans from one storage place to another, being on very tight time schedules. People that are part of the plan get payed good, have job security. But then there is this feud about the time schedules, and everything starts crumbling down. Witty stuff.

Mario Reading – The New Prophecies of Nostradamus

I’m interested in the obscure, and Nostradamus has fascinated me. But,  I also think it’s a lot of bollocks. Mario Readings thinks it’s not and tried to interpret quite a few of Nostradamus’ predictions. I bought this book from a friend who works in a secondhand bookstore, and texted her just a few hours later that this is probably the worst book I’ve ever read in my entire life (well, no..nothing beats Siloam in Dutch translation) . You see, Mario Reading’s readings are laughably far-fetched. He connects dots by pulling a curly line from point A to point Q, to end up at point B. If he reads about burning suns, he’ll look up some sort of mythology, going from Egyptian to Persian mythology, and then come up with an interpretation that makes me think the writer’s a bit schizophrenic. This book got released in 2006, and the fact that every interpretation thus far, is completely wrong, proves my point. Don’t buy this junk.

Michel Tournier -The Ogre (book cover is in Dutch, exactly like the book I have)

Classic of the month. Don’t know how I do it, but I always end up reading at least one novel that is part of world literature a month. Anyway, this one definitely deserves to be there. It’s perhaps quite the dramatic, baroque and intellectual – with all the cultural references – story, but it touches a strange nerve that only classics are able to touch. I don’t know. These books have proven themselves, and though the status of this book is probably not that big in Anglosaxon parts of the world, it is also a book of a certain status. The story is quite hard to just put into a few words, but it’s about this man Tiffauges, who has his own garage on the dawn of World War 2, but has this urging sense of some sort of holy mission in his life. I don’t wanna spoil the rest of the story, but the outcome seems to be quite gruesome. It’s an allegory about the dark sides of life, without even realizing it until you finish it.

Brian Evenson – The Wavering Knife

This guy was on my list for a long time, as many others, but I finally decided to buy a copy of one of his books. Based upon reviews I read about other works of him, I had suspected more something in the line of Chuck Palahniuk, but Evenson is gruesome in a different way. He has this aura of intellectuality over him, which i like at times, and deals not so much with typical american themes. That being said, some of his stories are hilarious, e.g. the one where a disgruntled German man writes an essay about a travel guide his grandfather has written about mexico. He’s raving about the poor English translation by this American writer, but it turns out the English book isn’t even close to a translation. It’s a different book all together. Very nice one. Really makes me wanna read one of his novels.

Ian McEwan – Amsterdam

A modern classic perhaps, but one that didn’t appeal to me that much. Just up until the ending, when I decided that i was curious enough to read it all the way to the end. Here, the artifial atmosphere of intellectuality quite bothered me. An editor-in-chief of a news paper, a classical composer… I normally don’t care about jobs and lives, but I always have a hard time if books have characters of a certain standing (That’s why victorian novels don’t appeal to me at all). That being said, I think the book had some interesting themes, and the ending was quite surprising. I just think it would’ve worked better as a short story though.

Things I am reading now, but haven’t finished yet, are: Roland Topor, Daniil Charms and Ralph Ellison’s Invisible Man. Enjoying all three of them.

See you next time.

Omdat mijn vakantie in Spanje tot nu heeft geduurd hebben jullie even moeten wachten op de selectie muziekjes van september. Maar uitstel is geen afstel, dus krijg je alsnog 5 verse muzikale tips deze maand. Binnen dik twee weken is het trouwens alweer tijd voor de nieuwe oogst van oktober. Het gaat m.a.w. hard met het jaar 2009.

Deze maand kon niemand voorbij aan The Beatles, want die remasterden hun complete oeuvre. Omdat we graag in de pas lopen als het over één van de beste groepen aller tijden gaat, krijgen jullie van ons gewoon ‘Rain’.

In de jaren ‘90 was ik muzikaal nog meer aangetrokken door harde gitaren. Een van die groepen, die in mijn ogen toen totaal niks mis kon doen was Living Colöur. ‘Vivid’, ‘Time’s up’ en ‘Stain’ bevatten dan ook een aantal pareltjes. Anno 2009 waagt de band zich nog eens aan een nieuw album, het vorige dateert alweer van 2003. Of ‘The chair in the doorway’ veel commotie teweeg gaat brengen valt maar af te wachten. ‘Behind the sun’ vind ik anders een behoorlijk nummer.

Bloody Beetroots stonden dit jaar op Pukkelpop en worden om God weet welke reden tot vervelens toe met Justice vergeleken. De enige reden die ik kan bedenken is omdat Dim Mak alweer zo’n hip platenlabel is als Ed Banger destijds. ‘Butter’ is m.a.w. iets voor liefhebbers van dancemuziek.

Nog één van mijn favoriete elektronische bands die één van de volgende maanden een nieuwe ep op de markt brengt: Massive Attack. ‘Splitting the atom’ is meteen het titelnummer, een nummer waarin de meeste mensen echo’s horen van Gorillaz, het nevenproject van Damon Albarn & co.

En we eindigen met een band wiens nieuwe cd ongetwijfeld dé publiciteitsstunt van vorige maand kan worden genoemd: je kon ‘m nl. voor 7,50 euro extra kopen bij de nieuwe Humo van midden augustus. Absynthe Minded heeft zijn vierde cd gewoon naar de groep genoemd. ‘Envoi’, eigenlijk gewoon een vertaald gedicht van Hugo Claus, is prima op weg om een voortreffelijk radiohitje te worden.

Een geheel andere kwestie; op literair niveau weliswaar.

Ik vraag me af, om welke reden, wijlen Hugo Claus zozeer gelauwerd werd door vele critici ? Hoe zijn teksten geïnterpreteerd worden door de lezer ?

Neem nu, Absynthe Minded, die laatstleden een intrigerend gedicht, getiteld Envoi, op muziek hebben geplaatst.

Hoe interpreteren jullie dit gedicht ? Vanwaar zou deze schrijver, dichter, de erkenning gekregen hebben ? Waarom zou er erkenning om dit gedicht ontstaan ?

Wie liest sich ein Gedicht von Paul Celan auf Serbisch? Oder auch: Wir würden einen Text der letzten Fachhochschul-Poetikdozentin Ulrike Draesner auf Arabisch nicht wiedererkennen. Es gäbe außerdem die Möglichkeit, die bulgarische Übersetzung aufzuschlagen, Draesner in chinesischer Zeichenschrift entschlüsseln zu wollen. Und: Die diesjährige Literaturpreisträgerin Nummer eins in Deutschland, Ursula Krechel, ist ins Japanische übersetzt.

Schon allein dafür wäre eine Festwoche in Berlin angesagt. Die angekündigte Veranstaltungsreihe bezieht sich freilich auf noch viel mehr: Seit zehn Jahren ist “lyrikline.org” im Internet etabliert und hat sich inzwischen zur in 120 Ländern millionenfach angeklickten Website für Gedichte entwickelt. Das Projekt der rührigen Berliner Literaturwerkstatt wird in seinem Jubiläumsjahr von über 40 internationalen Partnern unterstützt: Lyrik ist – gut sortiert – überall und jederzeit auf der ganzen Welt am Bildschirm abrufbar. …

Der Lohn für Nutzer: Peter Rühmkorf – niederländisch auf einen Klick; umgekehrt Hugo Claus auf Deutsch und – erst all diejenigen, die man bisher überhaupt nicht kannte! Wer beispielsweise sind Vito Apüshana, Lebogang Mashile, Gaga Nakhutsrishvili – was und in welcher Sprache schreiben sie ihre Gedichte? Aufschluss im Internet. / Viola Bolduan, Wiesbadener Tagblatt 1.9.

Gisteren overleed de Nederlandse schrijver en dichter Simon Vinkenoog op 80-jarige leeftijd aan de gevolgen van een hersenbloeding. Hij behoorde samen met o.a. Lucebert, Hugo Claus en Hans Andreus tot de Vijftigers.

Vinkenoog was een experimenteel dichter die zijn inspiratie veelal haalde na het roken van een aantal jointjes. Verder stond hij bekend als een groot liefhebber van de vrouwen (hij was liefst zes keer getrouwd en had vijf kinderen). In 2006 zat hij nog in de politiek bij Groen Vrij! en hij werkte nog samen met Spinvis. De enige Nederlandse beat poet wordt a.s. zaterdag op zijn 81-ste verjaardag in Amsterdam begraven. Het gedicht BLOEDGANG hieronder is afkomstig uit zijn debuutbundel ‘Wondkoorts’ uit 1950.

BLOEDGANG

er is het onderhuids verraad
dat elk verweer aan stukken slaat
mijn verweer — het geweer
op mijzelf gericht
de eigen klap
in het eigen gezicht
de opgebroken straat
het huis dat aan het water staat
herinnering
aan het foetus-zijn:
de deur intrappen met ogen dicht
en reeds het bankroet van de laatste snik
de laatste adem
het laatste gedicht

[COLLEGA P.] Vandaag passeerden we er weer. Mijn favoriete station. Vroeger, toen mijn dagelijkse pendelrit nog een ander traject koos, reed ik steeds voorbij het station Mortsel Oude God. Een ondergronds hol, verstoken van alle gezelligheid, waar je ’s nachts liever niet op de trein wacht. Maar ik reed er graag doorheen. De naam bracht voor mij een vleugje poëzie in het gewone leven; ‘Oude God’…

Soms heb ik ook het gevoel dat wij bestuurd worden door een oude god. Niet zo vreemd, immers als God bestaat, moet hij ondertussen toch ook al een aanzienlijke leeftijd bereikt hebben. Als een oud mannetje dat cynisch geworden is. Het type dat zegt ‘mijn hart zit links, maar mijn portefeuille zit rechts’. Eentje die lezersbrieven stuurt naar de Standaard en het Laatste Nieuws. Met dt-fouten. Het zou alleszins veel verklaren.

Maar niet zo vandaag. De zon schijnt en de dag schrijdt loom voort, zich volledig onbewust van alle lijden in de wereld. Dit soort dagen moet door een ander soort oude god in leven geschapen zijn. Eentje, zo stel ik mij voor, zoals Hugo Claus ooit was. Misschien al wat vergeetachtig zo nu en dan, maar wanneer hij spreekt, met stille, doorleefde stem, luistert iedereen ingespannen, vaak ontroerd zelfs.

De Brusselse econoom Jef Vuchelen orakelde enkele dagen terug dat er binnen vijf jaar een nieuwe crisis staat aan te komen. Terwijl we nog volop in de huidige zitten. Donkere dagen wachten en oude goden zullen nog hoogtij vieren in de Standaard en het Laatste Nieuws, ‘hating to say they told you so’. Gelukkig zal er altijd Hugo Claus zijn. Binnenkort begin ook ik aan mijn eerste boek van hem. Zoals zo velen dit laatste jaar. Fuck de Nobelprijs, of hoe het uiteindelijk sterven is dat je toch nog een beetje onsterfelijk kan maken…

John Albert Jansen tijdens de making of van zijn Claus-documentaire Wreed geluk, gedraaid n.a.v. het 40-jarig jubileum van Poetry International Rotterdam, en die dezer dagen in première gaat: een bijzonder videodocument over een bijzonder waardevol filmdocument.

Première van Wreed geluk. Claus, Vlaanderen en de liefde van John Albert Jansen op 16 juni 2009 op Poetry International Rotterdam. Ik parafraseer enkele uitspraken uit de video boven: Een mix van een speelfilm en een documentaire. Voornamelijk over de gedichten van Claus die de kern vormen van zijn kunstenaarsschap. Over vergankelijkheid en lust, of de vergankelijkheid van de lust – langzaam naar de dood toe.

Te bekijken op De Standaard Online: Roger Raveel over Hugo Claus in een fragment uit Jansens Wreed geluk.

Antwerpse première op 18 juni 2009 op het nieuwe Felix Poetry Festival. Met op het Felix-programma volgende favorieten van en in The Sausage Machine: Peter Holvoet-Hanssen met een vurig pleidooi voor de poëzie (direct herkenbaar in het midden van de campagne-illustratie rechts), en Sylvie Marie en Maarten Inghels op het Debutantenbal!

Speciaal @ Peter Holvoet-Hanssen, Sylvie Marie & Maarten Inghels
Heel veel succes op Felix!

Olala, wat een geluksdag voor lezers én leesbevorderaars! Vandaag is Bloomsday. Vandaag is Hugo Clausdag. Vandaag is geluksdag voor de boekenlezende treinreiziger! Hoezo? Vandaag immers sporen boekspotters mee … mét cadeaus!

  Snel, zolang de dag nog duurt: Sofie Dewulf van Stichting Lezen Vlaanderen fluistert het in je oortje … Boekenlezers op de trein krijgen een kunstige bladwijzer cadeau – met een kraslot voor een vliegreis of koffers vol boeken.

De bladwijzers zijn ontwerpen van Jeroom, Judith Vanistendael, Maarten Vandewiele, Brecht Evens en Klaas Verplancke. (Bron: Iedereen leest.)

Waarom wil Stichting Lezen i.s.m. NMBS de boekenlezende treinreiziger belonen, aanmoedigen?

 [...] treinreizigers (zijn) ongetwijfeld de grootste en meest actieve leesgroep in Vlaanderen.

Zat ik op dit moment maar met een boek op de trein! Jij wel? En … gewonnen?!

 @ Majo de Saedeleer, directeur van Stichting Lezen Vlaanderen

BTW, beste directeur Majo, hoe zit dat met de treinende e-boekenlezer? Krijgt die ook een papieren bladwijzer cadeau? Ja toch?!

Ook nog meegepikt:

• 32 Zodiac (David Fincher, 2007). Niet zo opvallend als Se7en of Fight Club, maar toch een film die wat te weinig krediet heeft gekregen… ofwel ben ik een van de weinigen die nog een zwak heeft voor werk dat qua aanpak in de lijn ligt van droge ’70s krakers als All The President’s Men met een omweg via Summer Of Sam. ****
• 33 Sunshine (Danny Boyle, 2007). Pseudo-filosofische science fiction à la 2001: A Space Odyssey. Het verhaal is wat aan de onnozele kant, maar visueel is het mooi om te zien, plus er lopen een paar goeie acteurs in rond. ***
• 34 The Mist (Frank Darabont, 2007). Na The Shawshank Redemption en The Green Mile opnieuw een Stephen King-verfilming. De eerste helft was haast lachwekkend onnozel, met debiele effecten en ranzig acteerwerk, maar gaandeweg begon het te werken. Vooral het verrassend misantropische einde is niet te missen. **1/2
• 35 Eastern Promises (David Cronenberg, 2007). Herbekeken. Ik blijf erbij: zwaar onderschat. ****
• 36 Tesis (Alejandro Amenabar, 1996). Intussen al hopeloos verouderd en met een low budget-look, maar toch een vrij creatieve en effectieve thriller over geweldobsessie. ***
• 37 Cloverfield (Matt Reeves, 2008). Een guilty pleasure. Komt wat traag op gang, maar blijft daarna een plezante rit tot het einde. Gebruikt het truukje van The Blair Witch Project en [rec]. Nergens zo goed als die twee, maar door z’n korte duur het bekijken waard. ***
• 38 Fantastic Four (Tim Story, 2005). Pffff. Dan liever Iron Man of Spider Man 2. *
• 39 Happy Together (Geoffrey Enthoven, 2008). Het scenario voelt aan alsof het iets was voor een misdaadserie van 50 min, maar het is wel sterk naar Vlaamse normen. Groezelig sfeertje, prima hoofdrolspelers. ***
• 40 Auto Focus (Paul Schrader 2002). Bij Paul Schrader moet ik denken aan Taxi Driver, Raging Bull en Cat People, en dan is een wat langdradige biopic met de look en feel van een weekendfilm wel wat teleurstellend. **1/2
• 41 Deliver Us From Evil (Amy Berg, 2006). Onthutsende docu over een pedoschandaal. Een beetje à la Capturing The Friedmans, maar dan met de kerk in de hoofdrol. Vooral de interviews met de naar Ierland verbannen dader Oliver O’Grady zijn memorabel. ****1/2
• 42 Una Giornata Particolare (Ettore Scola, 1977). Een van de grote ‘duofilms’, samen met Who’s Afraid Of Virginia Woolf? Sofia Loren en Marcello Mastroianni in grote vorm. ****1/2
• 43 The Incredible Hulk (Louis Leterrier, 2008). Beter dan de voorganger, maar het blijft vooral een CGI-festijn zonder ziel. **
• 44 Master and Commander: The Far Side Of The World (Peter Weir, 2003). Lang geleden dat ik nog een film had gezien over stoere venten die druk lopen te doen op een schip, maar ik was meteen mee en heel even leek het alsof ik opnieuw naast pa in de zetel naar Mutiny On The Bounty aan ‘t kijken was. ***1/2
• 45 All The President’s Men (Alan J. Pakula, 1976). Beste saaie film van de ’70s! ****1/2
• 46 Indiana Jones & The Kingdom Of The Crystal Skull (Steven Spielberg, 2008). Bijna bij in slaap gevallen. Was ‘t maar gelukt. *1/2
• 47 Young Frankenstein (Mel Brooks, 1974). In m’n geheugen gegrift als een opeenvolging van lachsalvo’s. Dat was niet meer het geval (terwijl Blazing Saddles beter overeind blijft), maar er zijn wel een paar hilarische momenten (Frau Blücher vs. het gehinnik blijft om te gieren), en die zorgen voor ****
• 48 Eureka (Nicolas Roeg, 1983). Vreemde, vreemde film. Vreemde verzameling acteurs ook. Gene Hackman, Joe Pesci, Mickey Rourke en Rutger Hauer in één film. Deels filosofische contemplatie, deels psycho-thriller, deels arty wankjob, maar wel intrigerend. ***
• 49 Chunking Express (Wong Kar-Wai, 1994). Twee losjes met elkaar verbonden verhalen. Prachtige visuele stijl, memorabele dialogen, sterk acteerwerk, alles zit in perfecte harmonie. Een ontdekking. *****
• 50 Death Sentence (James Wan, 2007). Tja. Zie: The Brave One. *1/2
• 51 Linkeroever (Pieter Van Hees, 2008). Net als Happy Together doet het on-Vlaams aan. Het einde is wat klungelachtig, maar er zitten een paar geslaagde onheilspellende scènes in en debutante Eline Kuppens domineert het scherm. ***
• 52 Rendition (Gavin Hood, 2007). Degelijk, degelijk, degelijk. Alles degelijk. Zo degelijk dat het saai wordt. Ik heb steeds minder geduld voor degelijk. **1/2
• 53 Diary Of The Dead (George Romero, 2007). Ik weet zelfs niet hoe dit een guilty pleasure zou kunnen zijn. Enkele geslaagde special effects, voor de rest een hoop gezever by the book. *1/2

In de muziekafdeling:

• 54 Work Series: Musician (Daniel Kraus, 2008). Met de Work-reeks wil documentairemaker Kraus een soort van cinema vérité-portretten maken van mensen in een specifiek beroep. Tot nu toe is er al een film over ’sheriff’, ‘preacher’, ‘professor’ en ‘musician’. Het komt erop neer dat de maker eigenlijk niets meer doet dan registreren hoe mensen werken, hoe ze hun beroep invullen. Voor de musician-film is dat jazzmuzikant Ken Vandermark, een boeiende, onafhankelijke figuur die probeert te leven van radicaal oncommerciële muziek (avant-garde/free jazz). Je ziet hem repeteren, tourschema’s opstellen, bestelwagens in- en uitladen, telefoontjes regelen, optreden, etc. Intrigerend omdat het eens de keerzijde van de medaille laat zien, de dagelijkse praktijk, het wachten, organiseren en werken. Essentiële kost voor fans van de man, maar ook daarbuiten een boeiende kijk  op het beroep en een mooi, puur document. (****)
• 55 4 Corners: Alive In Lisbon (Clean Feed, 2008). Concertfilm van 4 Corners, een van de talloze projecten van/met Vandermark. Met Magnus Broo (trompet), Adam Lane (bas) en Paal Nilssen-Love (drums) zorgt de man voor een vrij toegankelijke set die schippert tussen free jazz en hardbop en heel wat groovy stukken. Mooi, professioneel in beeld gebracht met meerdere camera’s en met een goede sound, ware het niet dat Vandermark naar de achtergrond verwezen werd. Jammere zaak, aangezien de man zijn basklarinet herhaaldelijk boven haalt en dergelijke passages doorgaans voor vuurwerk zorgen. (****)
• De DVD die bij Mastodons Crack The Skye zit geeft behoorlijk wat inzicht in de methodes en geflipte concepten van het Amerikaanse metalkwartet.

Series:

• CSI, Season 6: Blijft vermakelijke kost. Seizoen 6 wordt minder gedomineerd door seizoensoverkoepelende verhaallijnen. In plaats daarvan wel een aantal prima losstaande afleveringen. Bij uitstek een serie om te bekijken als je te mottig bent om een klop uit te voeren en niet wakker genoeg om een boek te lezen. (***1/2)
• Six Feet Under, Season 5: Laatste seizoen, dat ik helaas pas 2,5 jaar na de andere vier kon kijken. Opnieuw behoorlijk geweldig. Moet wel, als je gefascineerd kan blijven kijken naar het doen en laten van een gallerij irritante, afstotelijke, onnozele, meelijwekkende personages die toch zo herkenbaar in al hun kleinzerige, verwende en verwaande menselijkheid zijn. Hoge emo-factor en toch meeslepend, dat is vrij uniek (ofwel is dat typisch voor mannen, want vrouwen kunnen blijkbaar probleemloos meegrienen met films waarvan ze achteraf beweren dat ze er niets aan vonden). (****1/2)

Tenslotte:

Genoten van De veelvraat Hugo Claus in Het uur van de wolf een paar weken geleden. Ondanks de blinde liefde van heel wat personen uit Claus’ omgeving en schrijvers die hem op een piëdestalleke zetten, blijf ik de figuur van Claus hoogst irritant vinden. Het neemt echter niet weg dat de invalshoek en de uitwerking heel geslaagd was, met de nadruk op zijn veelzijdigheid, zijn zelfmythologisering en eindeloze, als jongensachtige baldadigheid verpakte geëmmer over maskers, liegen en theater spelen.

Ook de moeite: Art For All, een docu over het Britse kunstenaarsduo Gilbert & George, dat de dunne lijn tussen kunst & kitsch, diepgang en kwatsch op virtuoze manier weten te bewandelen.

——————

Verder het voorbije weekend ook twee dagen doorgebracht op het Sonic City festival in Kortrijk en daar een paar keer aangenaam verrast (Subtitle, Earth, 2nd Gen, Charles hayward) en zelfs een paar uitstekende tot spectaculaire optredens gezien (Dälek, Action Beat, Zu, Small Silence). Verslag.

Toch ook even meegeven, met enige vertraging, dat het optreden van de Vandermark 5 in Hasselt een absolute hoogvlieger was. Op ‘The Ladder’ (uit A Discontinuous Line) na, bestond de set volldig uit nieuw materiaal, en dat overtuigde over de volledige lijn. De aanpak is intussen bekend – een constante heen-en-weer-beweging tussen compositie en improvisatie, abstracte passages en harde swing – maar de uitwerking blijft verbazen. Wat een genot om vijf virtuozen aan het werk te zien die op haast telepathische wijze op elkaar inpikken, mekaar nooit voor de voeten lopen en twee volle sets alles geven. “Cadmium Orange” was een bom.

Intussen ben ik ook wel een beetje fan geworden van de Belgische vibrafoniste Els Vandeweyer, die de avond opende, bijgestaan door de ritmesectie + cellist Lonberg-Holm van bovenstaande band. Ik ken niet zo veel jazzvibrafonisten (Lionel Hampton, Bobby Hutcherson, Jason Adasiewicz, en…uh), maar het lijdt geen twijfel dat Vandeweyer een absolute krak is. Haar spel deed eigenlijk wel denken aan Hutchersons spel op die klassieke mid-60s Blue Note-releases, met bakken swing (eerste song), melancholie (tweede) een diverse klankleur en sterke improvisaties. Ook leuk om te zien hoe ze haar volledige lichaam in de strijd wierp tegen zo’n kolos van een instrument.

Ik was graag gaan kijken naar het concert van Marshall Allen in Hasselt deze zaterdag (met projecties van nooit vertoond Sun Ra-materiaal), maar ik vrees dat het er niet van zal komen. Staan wel nog op het programma: Roadburn festival in Tilburg (23-26/4), Peter Brötzmann Chicago Tentet in Antwerpen (27/5, 2e keer dit jaar, yeah), Eugene Robinson (begin mei: Diksmuide of Antwerpen, dat wordt kiezen), Action Beat (6/6 in de DNA, hun set op Sonic City was te goed om dit te missen), en nog een paar dingen die ik nu over ‘t hoofd zie.

En verder is ‘t vooral uitkijken naar Stolas: The Book Of Angels Vol. 12, de eerste studioplaat van het Masada-kwartet (deze keer aangevuld met Joe Lovano) sinds 1997, en ook Hairy Bones van het Brötzmann-kwartet met Pupillo/Kondo/Nilssen-Love, die een dezer in de bus moet vallen. Verder ook Tentacles, de kersverse full-cd van Crystal Antlers ontvangen, maar die valt bij eerste beluistering precies wat tegen.

Later: boeken, kooktips, politieke actualiteit.

NP: Jake La Botz – Graveyard Jones

Ik ben “Het verdriet van België” aan het lezen. We wonnen het afgelopen herfst bij een muziekkwis in de bib hier in Leuven, en ik had geen zin om zo één van die mensen te zijn die het in de kast heeft staan, maar nooit heeft gelezen. En om eerlijk te zijn: ik was nu ook wel benieuwd naar dat zo bejubeld meesterwerk van Hugo Claus, een schrijver die me nooit echt heeft aangesproken.

Ik heb immers niets met dat Vlaanderen van weleer waar zoveel schrijvers (Hallo, Erwin Mortier! Dag Tom Lanoye!) maar niet over lijken te raken. Wat ik zoek in literatuur is iets dat iets zegt over vandaag. Schrijvers die minstens een poging doen om de negentiende eeuwse kunstvorm die de roman is toch de 21ste binnen te trekken. Iets als Peter Verhelsts “Zwerm” bijvoorbeeld. Niet: het Vlaanderen van subiet voor de tweede Wereld Oorlog waar Claus en zijn zovele geestelijke zonen en dochters maar over blijven neuten

En toch zit ik dus tot over mijn oren in de verhalen over Louis Seynaeve en zijn familie van lichtjes tot zeer collaborerende flaminganten. En ik ga eerlijk zijn: als het gaat over verhalen over de tijd van net voor en tijdens Hitlers speeltijd, is dit inderdaad wel een erg knap boek. Schitterend geschreven, boeiend (ik heb nog geen moment de neiging gehad het weg te smijten), en akelig herkenbaar voor iemand die begot in de jaren tachtig is opgegroeid: het West-Vlaanderen dat Claus beschrijft echoot door in wat me uit het leven van mijn grootouders is aangewaaid, die mentaliteit van kleine zelfstandigen kom ik nog altijd tegen bij mijn moeder (die nu eenmaal door die grootouders — net als haar zelfstandigen — is opgevoed).

Maar God, wat zou ik willen dat de Vlamingen van vandaag dat Vlaanderen van toen eens zouden loslaten. Ik zou ze zo hard willen bij hun nekvel willen grijpen en in het oor brullen: “Laat het los! Het is NIET erg! Vlaanderen is rijk en welvarend nu; stop dat gejeremieer!” Want ik vind het verschrikkelijk hoe ik ook de argumenten herken van al de flaminganten die het boek bevolken. De hele mythologie over het arme Vlamingske dat altijd maar bezetters kende, dat de Franstalige orders in de loopgraven niet begreep, over de luie Waal… dat hele slachtofferisme. ze hebben nog altijd geen nieuwe volksnationalistische plaat gevonden, die gasten die ook vandaag nog zo’n Balkanmentaliteit huldigen. En het beangstigt me. Want tot wat voor rechts en onzalig denken het leidt, wordt ook nogal duidelijk uit het boek.

Tot slot ben ik wel nogal ontgoocheld door het zogenaamd experimentele tweede deel. Goed, ik heb het boek nog niet uit, maar zit ver over halverwege dat deel en dat de tijden zijn veranderd blijkt ook. Mij ontgaat dat experimentele immers wat. Goed; er staan geen hoofdstukindelingen meer in, Louis Seynaeve gaat al eens zonder waarschuwingen aan het dagdromen,… maar het is niet alsof je daardoor plots het spoor bijster raakt of het boek een taaie dobber wordt. Was het dat dan wel bij het verschijnen in 1983? Ik moet misschien maar eens wat recensies van toen opduikelen…

Wordt dus misschien vervolgd.

now playing: the veils :: alles. Ik moest eigenlijk een interview aan het voorbereiden zijn.

 Desire by Hugo Claus; translated by Stacey Knecht

Hugo Claus, who is one of Belgium’s most acclaimed modern-day novelists, first published is novel, Desire, in 1978.  However, the book was not available in English translation until 1997. It is set in the 1970s, and, even though the characters and story could easily have been set in another decade, it feels somewhat dated. A large part of the action in the first part of the novel takes place at the Unicorn, a Belgian watering-hole where gambling is the hobby du jour and where those who are turned away are few and far between. As one of the characters says, early on, “You’ve got to be a real bastard for us to turn away from our tables.” There are two major characters in the book, the slow-witted, 250-pound Jake, and the brooding and moody Michel. Minor characters stud the book like small stars over an expanse of sky, flickering out as chapters end and new chapters begin. Among them are Marianne, a 17-year-old Brigitte Bardot look-alike, Felix the Cat, Frans the Dutchman, the gay racecar driver, Markie, and Verbist the Schoolmaster.

The theme of the book isn’t instantly clear. It seems to simply be a story about two buddies taking a trip to Las Vegas, Nevada. There are strip clubs and cheap motels and a crazy black woman on a bus in a white pantsuit,  and songster Jerry Lee Lewis even pops in for a bit at a church service they attend presided over by a midget named Amos. But on a second reading, at least part of what Claus is trying to convey becomes apparent.  Desire is at the crux of the story, just as the title suggests. Jake and Michel desire an adventure, something beyond their day-to-day existence at the Unicorn and in their homes. Jake wants to escape from his wife, Dina, with whom he continually fights, and his daughter, Didi, who became brain damaged after a mysterious breakdown eight years earlier when she was 16-years-old. Michel wishes to get away from his mother, who is dying of cancer. The Unicorn is a gathering place where they have friends, but they both feel a sense of discontentment, of disillusionment towards life. Like many of us who think that a brand-new house or a spiffy sports car or another vacation will bring us that muched-long-for happiness, a trip to Las Vegas is what Jake and Michel think will change their destinies. What they discover instead is how frustrating they find each other, and empty and meaningless much of life really is.

In an interior monologue, Jake confesses:

 I’d have plenty of time if I wasn’t always chasing after  him (Michel),  after that half-crazed greyhound that races from one gaming table to the next. . .that’s how he plays with people, too, pulling their strings in the darkness to see what’ll come gushing out of those quivering marionettes. . .

Jake is also the one who speaks of desire in his letters to his wife, letters which are full of emotions he has never been able to express to her in person. In one, he writes:

I’ve been thinking about Desire, Dina. Because we don’t have Much More than that, we poor, weak Humans [sic.]. But it’s the only thing we do have that’s really Ours, Nothing to do with our Situation or Politics and all the Big Shoots [sic.] we see on TV. . .As long as it’s True and Real, We can’t be harmed. All the rest are Sick down to their bones. I’m often Sick too like that but that comes, Dina dear, from Warmth and from Desire.

On their way to Las Vegas, Jake and Michel go through London, England, where Michel looks around for porno films to see, and Los Angeles, California, where they spend most of their time in a hotel room, drinking. Las Vegas may be their ultimate destination, but they don’t find a great deal to entertain them beneath its surface allure when they finally arrive. Rather, they fritter their time away on gambling dens and more porno flicks. Michel observes, somewhat cynically:

Throughout my life I’ll have seen everything with remote control, one touch of the button and another channel flops onto my lens, with different colors, different scenery, stranger apparitions.

If you’re looking for an action-packed book, Desire will not satisfy your desires. It is a book about the complicated love-hate relationship between the two men and their relationship to the world surrounding themselves.  Yet they go through a lot of meaningless adventures on the journey to self-discovery. Personally, I don’t think Claus’s strong point is an insight into human nature. What could have made the novel more powerful would have  been if Claus had given us two characters with whom we were able to sympathize more strongly. As it is, the reader is forced to delve too deeply into the text, trying to force meanings out of words and incidents that may or may not be there. It’s impossible for me, even after two readings, to know whether this book offers more or less than it seems to. And the bizarre character of Rickabone, which could have added more depth to the plot, only serves to confuse and, at times, annoy. He is a phantom who bounces in at the most unexpected moments, and Claus seems to use him as a medium through which to offer a few sagacious insights, though really he is an unneccessary element.

One of the ways in which Claus made this text more meaningful is that he showed both characters as being permanently changed by their trip. Of the two, Jake’s life is altered the most. Although he never returns to the Unicorn after the trip to Vegas, a random act of violence and a revelation about his mentally challenged daughter set his world spinning. But somehow, even these dramatic events are not enough to make the book memorable. There have been both films (e.g., “Butch Cassidy and the Sundance Kid” and  “Thelma and Louise”) and books (e.g., Gustave Flaubert’s Bouvard and Pecuchet) about adventurous duos that have been a great deal more interesting and entertaining. Claus’s writing is clean, spare, and to-the-point, and he does demonstrate a wry sense of humor. Yet, over 201 pages, he offers few scenes that another author of his reputed calibre couldn’t have written better. The story works on certain levels, but parts of the book seem devoid of any real point. And quite frankly, considering Claus’s stellar reputation, this reader expected more.

Zag ik vanmorgen Hugo Claus,

in de winkel om het hoekje?

Zat in zijn mandje salami,

prei en puzzelboekje?

Het lijkt me sterk: de man is dood

maar ik zie vele doden lopen.

Ik zag een schoolvriendin op een concert

die verongelukt was en niet hield van jazz.

Ik zie mijn opa bij de slager.

Hij propt zijn mond vol

met honderd gram gehakt

en zegt dat ik meer vlees moet eten.

In films zie ik de doden lopen,

ik lees boeken van lijken.

Zou dat dan zijn wat leven heet,

dat ik constant naar dood moet kijken?

09/02/09

Voor Belgie was 2008 natuurlijk een dramatisch jaar. De ene politieke crisis was nog maar half bezweerd, of de volgende begon al. Er werden allerlei potentiele redders  ingevlogen, maar ook zijn konden het barre tij niet keren. Ook de zaak Fortis deed onze zuiderburen geen goed. In tegenstelling tot onze Wouter Bos, die gloreerde in de financiele crisis, kwam de Belgische regering knullig en wanhopig over.

Daarnaast overleed in 2008 de beroemde schrijver, dichter, schilder en filmmaker Hugo Claus. In zijn necrologie kwam natuurlijk al snel zijn bekendste roman ‘Het verdriet van Belgie’  naar voren, hetgeen het beroerde jaar toepasselijk weergeeft. Zijn (enigszins) zelfverkozen dood deed in Belgie (en ook omringende landen) flink stof opwaaien. Vanuit de katholieke kerk werd fel gereageerd op mensen die Claus’ beslissing edelmoedig noemden, met de uitspraak ‘dit is pas echt het verdriet van Belgie’.

De Olympische Spelen waren ook voor een groot deel kommer. Op de Nederlandse TV zag ik diverse analyses en filosofieen over het falen van de Belgische equipe. Belgen zouden te bescheiden zijn, geen killersmentaliteit hebben en geen kaas gegeten hebben van jeugdopleidingen, zoals die ‘Ollanders’ dat wel hadden. Toch verscheen op dit grootste sportieve element ter wereld het lichtpuntje van Belgie voor 2008.

Tia Hellebaut, geboren als Tia van Haver, zorgde voor nationale extase op 23 augustus. Deze hoogspringende Tante Sidonia versloeg de ongenaakbaar lijkende Blanka Vlasic met een hoogte van 2,05 meter. Hellebaut is het prototype van een anti-held. Haar studentikoze kop op haar graatmagere lange lijf en haar onopvallende houding tijdens een wedstrijd, maken haar nu niet direct een concurrente die angst inboezemt.

Maar op het moment dat het moest stond ze er. Ze kaapte voor de neus van de Kroatische Vlasic de gouden medaille weg en vierde dat op gepaste wijze met haar naasten. Het was best aandoenlijk om te zien; je kreeg daarbij het gevoel dat Tia enkele dagen later weer gewoon met een accentueerstift haar studiesyllabi zat door te ploegen. Door deze prestatie werd Tia aan het einde van het jaar uitverkoren tot sportvrouw van het jaar. Ik moet zeggen dat ik haar toch nog liever in atletiektenue zie dan in een speciaal voor de uitverkiezing aangetrokken rode jurk, getuige de foto op haar website.

Tia Hellebaut, bron: meestercarlo.skynetblogs.be

Helaas is dit lichtpuntje echter alweer gedoofd. Tia kondigde enkele maanden geleden haar afscheid aan. Hoofdoorzaak is dat zij in juni een kindje verwacht. Wie o wie gaat voor het volgende hoogtepunt zorgen voor onze zuchtende zuiderburen?

Met pijn in mijn hart heb ik net vernomen dat collega Carl Ridders gisteren euthansie heeft gepleegd.
Toen ik 18 was in 1990 zag ik Carl voor het eerst schitteren in de verfilming van Het Sacrament van Hugo Claus.
Een paar jaar later had ik de eer om voor de eerste keer met hem samen te werken in de film “She Good Fighter” als zijn vriendje Gigi.
In 2002 ontmoeten we elkaar weer in het Raamtheater in Antwerpen voor het stuk “De Komst Van De Grand Macabre” van Michel de Ghelderode in een regie van Luc Pien, klik hier voor foto’s.
Dit keer mocht ik aan Carl zijn zijde staan als Prins Goulave, waarin hij een schitterende Grand Macabre speelde.
Carl’s laatste woorden staan op zijn blog.
Lieve Carl, ik zal je missen …

J’ai commencé il y a quelques semaines la lecture du Chagrin des belges, le célèbre roman d’Hugo Claus. Je m’étais dit en l’achetant que cette œuvre louée et recouverte d’éloge allait me procurer le plaisir du Classique et assouvir mon goût pour l’idée du roman national. Ici, la patrie est la Flandre, pays de sang qui est le mien. J’allais entrer pour une fois dans ses entrailles à travers ce qui se présente comme une chronique provinciale. A plusieurs reprises, j’ai voulu ici en toucher quelques mots, à commencer par la regrettable présentation du livre, qui en quatrième de couverture propose une citation bancale et quelconque d’un journal (Le Monde) qui a laissé paraître l’idée que La République fût un livre rédigé par Socrate. La courte biographie de l’auteur, la citation en sus donnent la pénible impression d’une œuvre de circonstance, hâtivement rééditée pour satisfaire aux curiosités de l’im-médiate actualité, Hugo Claus s’est plus ou moins donné la mort (par euthanasie) il y a quelques mois, ce qui a comblé d’aise et de roucoulement toute la clique de la bourgeoisie anversoise, qui n’a pas manqué d’assister bruyamment aux obsèques télévisées. Défunte subversion. La première partie qui conte l’enfance de Louis Seynaeve avant la seconde Guerre Mondiale et brosse le portrait des membres de sa pittoresque famille pose d’emblée le roman comme un roman d’apprentissage, dont on pressent à travers la malice de l’auteur, que ce peut être un roman d’apprentissage sans finalité, un roman d’apprentissage vers rien (apprendre à être belge?). On peut aussi lire ce roman comme une œuvre d’autofiction et suivre le cheminement de l’auteur à devenir tel qu’il s’est défini subtilement “un flamingant francophone”. C’est pourquoi j’ai regretté ne pas le lire en néerlandais, car l’auteur joue sur les registres de langue, passant du haut-flamand au bas-flamand, perdant ainsi la drôlerie, mais aussi le message politique dans la quête d’une identité communautaire. Mais visiblement, je ne suis pas le seul : “Et pendant ce temps, pour libérer le pays, des couriers limbourgeois transportant les plans tactiques salvateurs mais ne comprenant pas le patois de Flandre Occidentale s’égaraient dans les champs en mâchant du salami”(p.335). Néanmoins, grand est le plaisir de lecture, j’espère à l’occasion fournir quelques extraits savoureux.

Gisteren nog bij uw favoriete roddelnonkel, en wat zie ik nu? Bij Studio Brussel lezen ze mijn blog. Herman Konings, Dé trendwatcher in jaren én zelf een boek geschreven, werd er zelfs bijgehaald. Hij moest eens komen vertellen waarom een BV boek zo goéd is voor de literatuur. Hij had het vreemd genoeg niet over de uitzonderlijke stijl en de complexe verhaallijnen, en ook al niet over de motherload aan kinderboekenschrijvers, of het ware dat dit voorkwam in het stukje dat ik miste. Ik was ook met ‘mister AN’ Mohammed van mijn werk aan het praten over existentiële feiten enzo nog zo van die dingskes. Wat kan ik eraan doen, die mens zijn auto is kapot, dan moet hij meerijden.

Hij (Herman natuurlijk) liet ons schoorvoetend weten dat BV-boeken bevorderlijk zijn voor de kooplust van boeken. Ik sta hem daarin bij. Wat de Vlaming nodig heeft is glossy BV-boeken om hem naar de boekhandel te lokken, om hem vervolgens wandelen te sturen met Sophie Dewaele en Het Verdriet van België. Ik bedenk me dat ik niet weet welke het eerst uitgelezen zal zijn. Sophie heeft plaatjes. Het Verdriet niet. Hugo moet daar écht wel eens werk van maken, vind ik.

Ik zit zelf ondertussen al een vol jaar halverwege. Hugo’s meesterwerk is wel al van nut geweest. Het lijvig geval is een uitstekende boekensteun voor mijn onafgewerkte administratie. Waarvoor dank.

“Joris was Joris van Severen, de leider van Dinaso’s die op zoek was naar het ideale Rijk, dat van alle Nederlandstaligen. Frans-Vlaanderen tot Friesland, dat was Dietsland ; Holland, België, Luxemburg en nog hier en daar wat, dat was Boergondische staat.
Maar nu zou – volgens het slordig getikte en van minieme potloodkrabbels voorziene papier – de partij zich moeten scharen onder de vlag van België, onder de kepi van onze Koning en zijn dynastie. Joris riep op een onafhankelijk, neutraal België te dienen, een solidaire volk te zijn, zonder klassenstrijd, in een aristocratische orde.”

Hugo Claus ~ Het verdriet van België

« Joris, c’était Joris Van Severen, le leader des Dinaso, qui était à la recherche du Rijk idéal, celui de tous les néerlandophones. De la Flandre française jusqu’à la Frise, c’était le Dietsland ; la Hollande, la Belgique, le Luxembourg et quelques petits trucs çà et là, c’était l’État bourguignon.
Mais pour le moment – selon le papier mal dactylographié et agrémenté de griffonnages au crayon – le parti devait se regrouper sous le drapeau de la Belgique, sous le képi du roi et de sa dynastie. Joris faisait un appel pour qu’on serve une Belgique indépendante et neutre, pour qu’on forme enfin un peuple solidaire, sans lutte des classes, dans un ordre aristocratique. »

Hugo Claus ~ Le chagrin des Belges
Traduction d’Alain Van Crugten

“Meilleur – et aimé.” telle était la fin souhaitée par Marcel Proust.

« Prier parfois pour une mort vive » ¹ comme disait Hugo Claus :

[...]

Je veux m’évanouir comme un météore.
Pourquoi alors cet atermoiement ?
Je ne la laisse pas seule. Pas encore.

Penser ma mort n’est pas de mon actualité, il est tôt, la matinée s’achève à peine.
J’ignore donc comment j’aimerais mourir mais je ne veux pas que ma vie s’efface car je veux vivre et qu’au jour du grand soir la paix soit autour de moi et auprès des miens.

¹ Soms bidden om een kwieke dood, in Sonnetten traduit par Marnix Vincent

Jotie T’Hooft, Guido Gezelle, Herman de Coninck, Joost van den Vondel, Jan Moritoen, Hugo Claus, Anna Enquist, Ilja Leonard Pfeijffer en vooral Oscar Wilde…

Ze komen mij allemaal, één voor één, ‘t strot uit!

Eindelijk; dat moest me van het hart.

“Als ik aan Claus denk, denk ik aan een ballentent op de kermis. Daar hangt ook een bordje met ‘Altijd prijs’.”

(Ward Ruyslinck die de frustatie van collega-auteurs uitdrukte over het feit dat Hugo Claus een resem prijzen in de wacht sleepte).

22 april 2008. 20.00u. Bourla. Na het afscheid het herleven, dààr.

1u40. Zonder Pauze. Woordkunst. Levenskunst. Milde ironie. Tegenspraak op tegenspraak. Lieve leugen (menselijk). Wrede waarheid (dierlijk). Causale causerieën. Geboren poseur.

Prachtig hoe Josse De Pauw soms echt Claus is. Het ‘gebeurt’, zomaar, alsof het niet de bedoeling, geen rol is. De kracht van een groot acteur. Allicht. Zoals Claus speelde. Wellicht. Perceptie. Provocatie.

Minpuntje? Eentje maar: het is wel héél gezapig. Te wiegend. Soms.

De stokjes vliegen ons de laatste tijd ten overvloede  rond de oren – maar deze vind ik wel een leuke en ik doe er graag aan mee. Daar gaan we dan:

1. Grijp het dichtsbijzijnde boek dat meer dan 123 bladzijden telt.

Het verdriet van België – Hugo Claus. Reeds ettelijke keren meegebracht van de bib maar nog nooit volledig gelezen. Volgend weekend is het Boekenfestijn in de Expo hallen te Kortrijk en daar koop ik me toch een exemplaar van.

2. Open het boek op pagina 123 en zoek de 5de zin

‘Ach, Louis, dat is al lang bijgelegd. Gij leest ook de gazet van verleden jaar, gij.’

3. Post nu de volgende drie zinnen

‘In het gesticht zijn er geen gazetten,’ zei Louis nijdig. Op het ogenblik dat hij naar bed moest en zijn natte en van alle kleisporen ontdane schoenen naast Mama’s geruite sloffen zette bij de dode, loodkleurige kachelpoten, kwam Papa binnen.

Ik wil niemand lastig vallen, maar wie zich geroepen voelt – By all means, be my guest!