Jeg har egentlig ikke vært fan av noen av de i X-factor, men Lise får jeg nå mer og mer sansen for. Her er hun fra fredagens sending, hvor hun synger en Beyonce sang, og jeg synes hun er utrolig flink. Hun har en veldig spesiell og fin stemme! Hun er jo også ganske normal jente, men når hun kommer på scenen er hun foxy og tøff Så jeg håper virkelig hun vinner – og i hvert fall ikke trønderChand…gud han er kjedelig.

Test-Test-Test

Mondros Ateşkes Antlaşması (30 Ekim 1918)

Osmanlı’nın Ateşkes’i İmzalama Sebepleri:
1.Bulgaristan’ın savaştan çekilmesi sonucunda Osmanlı ile Almanya’nın kara bağlantısının kesil­mesi

2.Osmanlı’nın savaşacak gücünün kalmaması

3.Wilson Prensiplerinden cesaret alınması

4.Güney cephelerinin çökmesi

5.Savaş taraftarı olan İttihat ve Terakki Partisi liderlerinin (Cemal Paşa, Enver Paşa, Talat Paşa)  ülkeyi terk etmesi sonucunda başa barış isteyen Hürriyet ve İtilaf Fırkası’nın gelmesi.

Mondros Ateşkes Antlaşması, 30 Ekim 1918’de Osmanlı adına Bahriye Nazırı Rauf Orbay ile İtilaf Devletleri adına İngiliz Amirali Calthrope arasında Limni adası­nın Mondros limanında Agamemnon zırhlısında imzalanmıştır.

Ateşkes Antlaşması’nın Şartları

(Tümü 25 maddedir):

1.Anlaşma devletleri güvenliklerini tehdit edecek bir durum ortaya çıktığında istedikleri stratejik bir bölgeyi işgal edebilecektir. (7. madde)

Açıklamalar:

· Mütarekenin en önemli maddesi 7. maddedir.

· Bu madde itilaf devletlerinin Anadolu’da yaptık­ları işgallerin hukuki dayanağı olmuştur.

· İtilaf Devletleri bu maddeyi ateşkese koya­rak Wilson ilkele­rine ters düşmekten kurtulmuşlar­dır.

· Bu madde Osmanlı ülkesini işgale açık hale geti­rip ülke bütünlüğünü bozmuştur.

2.Doğu Anadolu’da altı ilde (vilayat-i sitte: Erzu­rum, Van, Elazığ, Sivas, Bitlis, Diyarbakır)bir karı­şıklık çıktığında itilaf devletleri bu illerin herhangi birini işgal edebilecektir. (24. madde)

Açıklama: Bu madde anlaşma devletlerinin Doğu Anadolu’da bağımsız bir Ermeni Devleti kurma projelerinin en önemli göstergesidir.

3.Sınırların korunması ve iç güvenliğin sağlan­ması dışındaki Osmanlı orduları terhis edilecek; ayrıca orduya ait cephane, taşıtlar ve donanma anlaşma devletlerine bırakılacaktır.

Açıklama: Böylece Osmanlı Devleti yapılacak işgaller karşı­sında savun­masız hale getirilmeye çalışılmıştır. Bu madde Anadolu’nun işgal edileceğini gösterir.

4.İran ve Kafkasya’daki Osmanlı birlikleri geri çekilecek. Kuzey Afrika ve Ortadoğu’da bulunan Osmanlı askerî birlikleri en yakın itilaf devletine teslim ola­caktır.

5.Ermenilerle itilaf devletlerinden alınan esirler serbest bırakılacak; Türk esirler itilaf devletlerinin denetiminde kalacaktır.

Açıklama: Bu durum devletlerin eşitliği ilkesine aykırıdır.

6.Haberleşme ve ulaşıma ait bütün araç ve gereçler anlaşma devletinin denetiminde bırakılacaktır.

Açıklamalar:

· Böylece, işgalci devletlere karşı topyekûn bir mü­cadelenin Türkler tarafından başlatılması engellen­meye çalışılmıştır.

· Bu durum bölgesel direniş hare­ketlerinin vatanın bütününe yönelik hale getirilme­sini kısa bir için de olsa geciktirmiştir.

· Bu madde işgallerin başlayacağını gösterir.

7.Limanlar, Toros tünelleri, tersaneler ve demir yolları anlaşma devletlerine bırakılacak

8.Anlaşma devletleri akaryakıt ve kömür ihtiyaç­larını Osmanlı Devleti’nden karşılayacak ve bu mad­deler ihraç edilmeyecektir.

Açıklama: Anlaşma devletleri bu tür maddelerle Osmanlı Devleti’nin eko­nomik bağımsızlığını ortadan kal­dırmış ve Osmanlı’yı ekonomik bakımdan kendile­rine bağımlı hale getirmeye çalışmışlardır.

9.Boğazlar İtilaf Devletleri’nin işgalinde olacaktır.

Açıklama: Bu madde Osmanlı’nın boğazlar üzerindeki ege­menliğini sona erdirdiği gibi; İstanbul’u güvenliksiz hale getirdi ve Anadolu ile Rumeli’nin bağlantısını kesti.

10.Batum işgal edilecektir.

Açıklama: İngiltere bu madde ile Kafkasya’yı işgal ederek Osmanlı ile Rusya’nın bağlantılarını kesmek iste­miştir.

11.Osmanlı ittifak grubu ile ilişkilerini kesecektir.

Mondros Ateşkes Antlaşması’nın Önemi:

1.Osmanlı Devleti İtilaf devletlerine teslim olmuş­tur.

2.Osmanlı Devleti fiilen sona ermiştir.

3.Gizli antlaşmaların uygulama safhası başlamıştır.

4.Milli cemiyetler kurulmuştur.

5.Mütarekeyi imzalayan Rauf Orbay gözden düş­müştür.

Açıklamalar:

· Mütarekenin imzalandığı tarihte Mustafa Kemal, Suriye’dedir.

· Gizli antlaşmaların var olması mütarekenin ağır şartlar taşıma­sında etkili oldu.

Ateşkes Antlaşması’nın Osmanlı Devleti’ne Etkileri

· Ateşkes’in imzalanmasının ardından İtilaf Devletleri, 7. maddeyi bahane ederek, Osmanlı topraklarını işgal etmeye başladılar.

Ateşkes Antlaşması’ndan

19 Mayıs 1919’a Kadar Meydana Gelen Önemli Olaylar

· İtilaf Devletleri, antlaşma şartlarına uymayarak 7. maddeyi istedikleri gibi yorumlamışlar ve yurdumuzu işgale başladılar.

· Bu işgaller, Birinci Dünya Savaşı sırasında imzalanan gizli paylaşım antlaşmalarının uygulamasından başka bir şey değildi.

İşgaller

İngiliz İşgalleri:

· İngilizler, 3 Kasım 1918’de Musul’a, 9 Kasım 1918’de İskenderun’a girdi.

· 1919 başlarında da, Urfa, Antep ve Maraş’ı işgal ettiler.

· Zamanla, Samsun ve Merzifon da işgal edildi.

Fransız İşgalleri:

· Fransızlar, Adana ve çevresini işgal ederek buradaki Ermenileri harekete geçirdiler.

İtalyan İşgalleri:

· İtalyanlar, Konya, Antalya, Söke, Kuşadası, Bodrum ve Marmaris’i işgal ettiler.

· 3 Kasım 1918’de İtilaf donanması, İstanbul’u işgal etti.

· İtilaf kuvvetleri, Mondros Ateşkes Antlaşması’nı uygulaması konusunda Osmanlı Devleti’ne baskı yapmaya başladılar.

· Bu işgaller karşısında Türk milleti, vatanını ve bağımsızlığını korumak amacıyla mücadele kararı aldı.

İşgallere Karşı Neler Yapıldı?

· Mitinglerle Türk milletinin haklı davası dünya kamuoyuna duyurmaya çalışıldı.

· Yurdun dört bir yanında teşkilatlanarak, silahlı güçler oluşturulmaya başlandı.

Osmanlı Devleti’ni Paylaşma Tasarıları

Birinci Dünya Savaşı’nın devam ettiği yıllarda İtilaf Devletleri, aralarında yaptıkları gizli antlaşmalarla Osmanlı topraklarını paylaştılar.

Gizli Antlaşmalar

Gizli Antlaşmaların Yapılma Sebepleri:

1.Şark meselesi (Osmanlı ülkesini paylaşma mese­lesi)’ni halletmek.

2.İtilaf bloğunun birlik ve istikrarını sağlamak

3.Savaştan sonra Osmanlı’yı paylaşma konusunda anlaşmazlığa düşmemek

4.İtalya’yı İtilaf bloğuna katmak.

5.Rusya’yı İtilaf bloğunda tutmak

Gizli Antlaşmalar:

1.Boğazlar Antlaşması (Mart-Nisan 1915)

Çanakkale Savaşı esnasında Rusya boğazlar konu­sunda tedirginleşince; İngiltere, Fransa ve Rusya arasında imzalanan antlaşma ile boğazlar ve çevresi Rusya’ya bırakılmıştır.

Antlaşmanın Önemi:

1.Rusya’nın Almanya tarafına geçmesi önlendi

2.Gizli antlaşmalar başladı

3.İngiltere ve Fransa ilk defa Rusya’nın boğazlar konusundaki isteklerini kabul etti.

Not: Rus Çarlığı yıkıldıktan sonra; tekrar yapılan gizli antlaşmalar sonucunda boğazlar bölgesinin yönetiminin İtilafların ortak kontrolünde olmasına karar verildi.

2.Londra Antlaşması (26 Nisan 1915)

Bu antlaşma İngiltere, Fransa ve İtalya arasında imzalandı.

İtalya’ya On İki Ada ve Antalya bırakıldığı gibi; İtalya’ya, Osmanlı’nın Libya üzerindeki halifelik haklarının da kaldırılacağı vaat edildi. Bu antlaşma sonucunda İtalya İtilaf Grubu’na geçti.

3.Sykes-Picot Antlaşması (1916)

Bu antlaşma, İngiltere ile Fransa arasında imzalan­mıştır.

1.Musul hariç, Irak İngiltere’ye bırakıldı

2.Adana, Antakya, Lübnan ve Suriye kıyıları Fransa’ya bırakıldı.

3.Musul, Ürdün ve Suriye’nin bir kısmında Arap krallığının kurulması ve bu devletin Fransa ile İn­gil­tere’nin ortak denetiminde olması kararlaştırıldı.

4.Filistin’de, Rusya, İngiltere, Fransa, İtalya ve Şerif Hüseyin tarafından kararlaştırılarak, uluslararası bir yönetimin kurulması kararlaştırıldı.

5.Hicaz’ın serbest bölge olması kararlaştırıldı.

Önemi:

1.Arap bölgeleri (Orta Doğu) paylaşıldı

4.Petrograt Protokolü

Bu antlaşma Rusya, Fransa ve İngiltere arasında imzalandı. Rusya’ya,  İngiltere ve Fransa’nın Orta Doğu çıkarlarını kabul etmesine karşılık boğazlar bölge­sine ek olarak Trabzon’a kadar Doğu Karade­niz, Erzurum, Van ve Bitlis verildi.

5.Mc Mahon Antlaşması (1916)

İngiltere’nin Mısır valisi ile Şerif Hüseyin ara­sında imzalanmıştır. Şerif Hüseyin’e bağımsız bir Arap devleti vaat edilmiştir. Arapları Osmanlı’ya karşı savaştırmak isteyen İngilizler bu tür gizli antlaş­malarla amaçlarına ulaşmıştır.

6.Saint Jean de Maurienne Antlaşması (19 Nisan 1917)

· Bu antlaşma, İngiltere, Fransa ve İtalya arasında imzalanmıştır.

· Oniki Ada, Antalya, İzmir, Aydın ve Muğla İtalya’ya bırakılmıştır. İngiltere; İzmir’in İtalya’ya verilmesini Rusya istemeyeceğinden dolayı; bu antlaşmanın geçerli olabilmesini, Rusya’nın ant­laşmayı imzalamasına bağlamıştır. Rusya kısa bir süre sonra savaştan çekildiği için bu antlaşma Rusya tarafından imzalanamamıştır.

· Paris Konfe­ransı’nda İzmir’i Yunanistan’a bırak­mak isteyen İngiltere’ye İtalya karşı çıkınca; İngil­tere Saint Jean de Maurıenne Antlaşması’nın geçersizli­ğini ileri sür­müş­tür.

Gizli Antlaşmaların Önemi:

1.İtilaf Devletleri aralarında çıkar birliği sağlamış­lardır.

2.Savaş daha bitmeden, Osmanlı toprakları payla­şılmıştır.

3.Bu antlaşmalar, Mondros Mütarekesinin ağır şartlar taşımasında etkili olmuştur.

4.İtilaf Devletleri aralarındaki birlik ve bütünlüğü güçlendir­mişlerdir.

5.Gizli antlaşmalar İtilaf devletlerinin zaferden emin olduğunu göste­rir.

Gizli Antlaşmaların Özellikleri:

1.Şark meselesini halletmeye yöneliktirler

2.Osmanlı toprakları paylaşılmıştır.

3.İtilaf Devletleri çıkar birliği sağlamıştır.

4.Osmanlı’nın savaşa girmesinin bir sonucu olarak gündeme gelmiştir.

Açıklamalar:

· Yunanistan gizli antlaşmalara katılmadığı halde; savaştan sonra toplanan Paris Konferansında İzmir ve civarını alarak Osmanlı’nın paylaşımına açıkça katılmıştır.

· Rusya gizli antlaşmalara katıldığı halde; savaştan çekildiğin­den dolayı; savaştan sonra Osmanlı’nın paylaşımına katılama­mıştır.

· İtalya gizli antlaşmalara katıldığı halde; savaştan sonra ant­laşmalardan umduğunu bulamamış ki bu durum İtalya ile İngiltere ve Fransa’nın arasını açmıştır.

· Gizli antlaşmaları dünyaya ilk defa Çarlık Rusyası’nı, İngiltere, Fransa ve İtalya’yı dünya kamuoyuna kötü göstermek isteyen Bolşevikler duyur­muştur.

· Wilson İlkeleri, gizli antlaşmaları hukuken geçer­siz saymıştır.

· İngiltere ve Fransa, ABD ile çelişkiye düşmeden gizli antlaş­maları uygulayabilmek için, Paris Konfe­ransı’nda mandater sistem düşüncesini ortaya attılar. Mondros Ateşkes Antlaşması’na 7 ve 24. maddeleri koydular. Azın­lıkları Osmanlı’ya karşı kışkırttılar.

· Mondros Ateşkes Antlaşması’ndan sonra başlayan işgaller, genelde, gizli antlaşmalar doğrultusunda oldu

· Rusya’nın savaştan çekilmesi üzerine; Doğu Anadolu’da Ermeni Devleti ku­rulmasına; Ermenile­rin koruyuculuğunun ABD’ye verilmesine ve Bo­ğazlar üzerinde ortak yönetim kurul­masına karar verildi.

· Mondros Ateşkes Antlaşması’nın imzalanması ile gizli antlaşmalar uygulamaya girdi.

· İşgal güçleri gizli antlaşmaları daha rahat uygula­yabilmek için Mondros Ateşkes Antlaşması’nı işlerini ko­laylaştıracak şekilde hazırladılar.

Wilson İlkeleri / Prensipleri (8 Ocak 1918)

· ABD Cumhurbaşkanı Woodrow Wilson Birinci Dünya Savaşı sonrasında yapılacak barışın esaslarını ya­yınladığı on dört ilke ile açıklamış, İtilaf devletleri de ABD’yi yanlarında tutmak istediklerinden dolayı bu ilkeleri kabul ettiklerini bildirmişlerdir.

· ABD başkanı Wilson, savaştan sonra barışın de­vam etmesini bir daha böyle büyük savaşların çık­mamasını istiyordu.

İlkeler:

1.Galip devletler yenilen devletlerden toprak ve savaş tazminatı almayacak.

Açıklama:

· Bu madde yeni sömürgeler oluşmasına karşıdır.

· Mağlup devletlerin mütareke imzalamasını hızlan­dırmıştır.

· Savaştan sonra imzalanan antlaşmalar, bu mad­deye uymamış­tır.

2.Devletlerarası antlaşmalarda açık diplomasi esası uygulanacak.

Açıklama: Gizli antlaşmalar hukuken geçersiz sayılmıştır.

3.Karasuları dışındaki denizlerde tam serbestlik sağlanacak

4.Uluslar arası ekonomik engeller kaldırılacak ve devletlerarasında eşitlik sağlanacak

5.Silahlanmanın azaltılması yolunda karşılıklı gü­venceler verilecektir.

Açıklama: İlk silahsızlanma çağrısıdır.

6.Rusya, Belçika, Romanya, İtalya, Sırbistan, Karadağ ve Romanya’nın sınırları tekrar saptanacak

7.Devletlerarası anlaşmazlıkları barış yoluyla çöze­cek uluslararası bir örgüt kurulacak

Açıklama: Milletler Cemiyetinin kurulması istenmiştir. Bu cemiyet Paris Konferansı’nda kurulmuştur. Bu madde Wilson Prensipleri’nin uyulan tek maddesi­dir. Savaş uluslararası meselelerin çözülme­sinde araç olmaktan çıkarılmak istenmiştir.

8.Boğazlar bütün ulusların ticaret gemilerine açık olacak.

9.Osmanlı İmparatorluğu’nda Türklerin oturduğu bölgelerin egemenliği sağlanacak; diğer bölgeler­deki uluslara da kendilerini geliştirme hakkı verile­cektir.

Açıklama: Osmanlı Devletinin devam edeceği, fakat parça­lanacağı vur­gulanmıştır. Bu madde Mondros müta­rekesinden sonra Ana­dolu’da başlayan işgallerin hukuk dışı; bu durum karşısında Türk Kurtuluş Savaşının ise hukuka uygun olduğunu gösterir. Bu madde azınlıklar için ilham kaynağı olmuştur.

10.Alsas-Loren Fransa’ya geri verilecektir.

Açıklama: Bu madde “savaştan sonra mağlup devletlerden toprak alınma­yacaktır” maddesi ile çelişmektedir.

Wilson Prensipleri’nin Önemi:

1.İttifak grubu mütareke imzalama konusunda cesaretlendi. (Savaşın bitişi hızlandı).

2.Çok uluslu imparatorlukların parçalanması ön görüldü

3.Wilson ilkeleri itilaf devletlerinin çıkarlarına ters düşmüştür. Bu nedenle kabullenmiş gibi göründükleri bu ilkeleri kendi çıkarları doğrultusunda yorumla-mışlardır. İttifak devletleri ise bu ilkeleri barışın anahtarı olarak görüp benimsemişlerdir.

4.Savaştan sonra prensiplerine uyulmadığını gören ABD belli bir dönem Avrupa siyasetinden çekildi.

5.İmzalanan antlaşmalarda prensiplere uyulmadı

6.Kurtuluş Savaşı ve II. Dünya Savaşı’nın çıkması Wilson Prensiplerinin amacına ulaşmadığını göste­rir.

Paris Konferansı (18 Ocak 1919)

· İtilaf Devletleri yenilen devlet­lerle imzalanacak barış antlaşmalarının şartlarını tespit etmek ve bo­zulan dengeleri kendi lehlerine kurmak için Paris’te bir barış konferansı toplamış­tır.

· Bu konferansa 32 devlet katılmıştır.

· Konferans, İngiltere ve Fransa’nın etkisi altında kalmıştır.

· Pa­ris’te ilk ola­rak Milletler Cemiyeti’nin kurulması kararlaştırıl­mıştır.

· Ancak ABD diğer konularla fazla ilgilen­memiş ve yalnızlık politikasına geri dön­müştür.

· En fazla tartışılan mesele Osmanlı ile imzalanacak olan antlaşma olmasına rağmen; aralarında çıkar çatışmasına düşen galipler, Osmanlı ile imzalanacak olan antlaşmayı karara bağlayamamışlardır.

· Batı Anadolu’nun kendisine bırakılması için çaba harcayan Yunanistan, konferansa Batı Anadolu’da Rumların çoğunlukta olduğunu gösteren ve İzmir civarında Rumların Türkler tarafından katledildiğini ileri süren sahte raporlar ile geldi.

· Güçlü bir İtalya’nın Batı Anadolu’da varlığını istemeyen İngiltere, Yunanistan’ın verdiği sahte raporları kul­lanarak İzmir ve civarının Yunanistan tarafından işgal edilmesini konferansa kabul ettirdi. İtalya ise bu durumdan dolayı konferansı terk etti.

· İtilaf Dev­letleri arasında ilk çatlak oluştu.

· Osmanlı ülkesini milletler prensibine göre böle­rek; ilgilendiği bölgeleri mandater sistem aldatma­cası ile sömürü sınırları içine almak isteyen İngil­tere, konferansa Kürt, Ermeni, Rum ve Arapları da davet etti. Bu milletler konferansa İngiliz çıkarla­rına hizmet edecek şekilde sahte raporlarla geldiler.

· İlk defa bu konferansta Doğu Anadolu’da bir Ermeni devletinin kurulmasına karar verildi.

· Wilson Prensipleri’nde kurulması istenen Milletler Cemiyeti (Cemiyet-i Akvam) kurulmuştur.

· Görevi uluslararası anlaşmazlıkları çözümleyerek dünya barışının devamını sağlamak olan bu cemiyet, İngi­liz çıkarlarına hizmet etmekten başka bir işe yara­mamıştır.

· Kurtuluş Savaşı ve İkinci Dünya Savaşı’nın çıkması bu durumu açıkça göstermektedir. Bu ce­miyetin iç tüzüğü Birinci Dünya Savaşı sonucunda im­zalanan bütün antlaşmalara konulmuştur.

· Bu cemi­yetin kurulması Wilson Prensipleri’nin kısmen uy­gulandığını gösterir.

· İngiltere ve Fransa, ABD ve dünya kamuoyuna dürüst görünerek sömürgeciliklerini devam ettire­bilmek için; yeni kurulan bir devletin büyük bir devlet tarafından Milletler Cemiyeti adına yönetil­mesi esasına dayanan Mandater Sistem düşüncesini konferansa kabul ettirdiler. Bu sistem sömürgecili­ğin şekil değiştirmiş halidir.

İzmir’in İşgali (15 Mayıs 1919)

Yunanlılar, Paris Konferansı’na verdirttikleri karar doğrultusunda İzmir’i işgal etmişlerdir.

İşgalin Önemi:

1.Kuva-yı Milliye ortaya çıkmaya başladı

2.Milli bilinç uyandı

3.Halkı Milli Mücadele için örgütlemek kolaylaştı

4.Mitingler düzenlendi

5.Redd-i İlhak Cemiyeti kuruldu

6.Halk, işgalcilere güvenilemeyeceğini anladı.

Amiral Bristol Raporu:

İzmir’in işgali dünya kamuoyunda büyük bir yankı ve kınamaya sebep olunca; olayın sorumlusu duru­munda olan İtilaf Devletleri kamuoyunu yatıştırmak ve İzmir bölge­sindeki durumu öğrenebilmek için bölgeye Amiral Bristol önderliğinde bir he­yet göndermişler­dir.

Bristol Raporu’nun İçeriği:

1.Bölgedeki olayların sorumlusu Türkler değil; Rumlardır.

2.Bölgede Türkler çoğunluktadır.

3.Yunanlıların bölgeyi işgali ilhaka yöneliktir. Böl-genin güvenliğini sağlamaya yönelik değildir.

4.Bölgeden Yunanlılar çekilerek; bölgeye İtilaf devletlerinin güvenlik birlikleri yerleşmelidir.

Bristol Raporu’nun Önemi:

1.Yunanlıların Paris Konferansına sahte rapor ver­diği ortaya çıkmıştır.

2.Yunan işgalinin niteliği dünyaya duyurulmuştur.

3.İşgalin gereksiz ve haksız olduğu belirtilmiştir.

4.İlk defa uluslararası bir belge Türk Milli Müca­delesi’nin haklılığını göstermiştir.

Memleketin İç Durumu ve Cemiyetler

· Osmanlı Devleti, Birinci Dünya Savaşı’ndan çok ağır bir güç kaybı ile çıktı.

· Savaş sonunda imzalanan Mondros Ateşkes Antlaşması şartları daha da ağırlaştırdı.

· Devleti, savaşa sürükleyen İttihat ve Terakki’nin lider kadrosu yurt dışına kaçtılar.

· İtilaf Devletleri ise, antlaşmanın 7. maddesine dayanarak işgal bölgelerini genişlettiler.

· İstanbul Hükümeti’nin çaresizliği ve acizliği karşısında Türk milleti örgütlenmeye başladı.

· Kuvay-ı Milliye ve Müdafaa-i Hukuk Cemiyetleri şeklinde olan bu örgütlenme tüm Anadolu’ya yayıldı.

· Bu arada İtilaf Devleri’nin kışkırtmaları ile harekete geçen azınlıklar da örgütlendiler.

Amaçları yönünden bu cemiyet örgütlenmeleri üç gruba ayrılır:

1. Azınlıkların Kurduğu Cemiyetler,

2. Millî Varlığa Düşman Cemiyetler,

3. Millî Cemiyetler

Azınlıkların Kurduğu Cemiyetler

1. Mavri Mira Cemiyeti

Özellikleri:

1.Fener Rum patrikhanesi tarafından kuruldu

2.Bizans İmparatorluğunu yeniden canlandırmayı ve Ege’de ilerleyen Yunanlılara yardım ederek Batı Anadolu ve Trakya’yı Yunanistan’a katmayı amaç­lıyordu. (Megali idea/Büyük İdeal)

3.Yunan Kızılhaçı, Göçmenler Komisyonu ve Rum izcilik kuruluşları bu cemiyetin alt kollarıydı

2. Pontus Rum Cemiyeti

Özellikleri:

1.1904’de Merzifon’da Amerikan Koleji’nde ku­ruldu

2.Batum’dan Sinop’a kadar uzanan ve merkezi Samsun veya Trabzon olabilecek bir Rum devleti kurmayı amaçlıyordu.

Açıklama: MÖ281’de kurulan Pontus Devleti’ni MS 63’de Romalılar yıktı. 1204’de tekrar kurulan Pontus Devleti’ni 1461’de Fatih Sultan Mehmet yıktı.

3. Kardos Cemiyeti

Özellikleri:

1.Bu cemiyet Rum göçmenlerine yardımcı olmak görüntüsü altında Pontus Cemiyetine yardımcı oluyordu.

4. Etnik-i Eterya Cemiyeti

Özellikleri:

1.Bu cemiyet bağımsız Yunanistan’ı oluşturmak için 1814 yılında, Filiki Eterya adıyla kurulmuştur.

2.I. Dünya Savaşından sonra ise Yunanistan’ı bü­yütmek ve Bizans Devleti’ni kurmak için çalıştı

5. Hınçak ve Taşnak-Sütyun Cemiyetleri

Özellikleri:

1.Doğu Anadolu toprakları, Çukurova toprakları ve Kara Deniz bölgesinin bir kısmını Ermenistan’a katmak için çalıştılar.

6. Makabi-Alyans İsrailit Cemiyetleri

Özellikleri:

1.Yahudi devleti kurmak için çalışmışlardır.

2.Ekonomik çıkarlarının korunması ön planda ol­muştur.

7. Rum-Ermeni Birlik Komitesi

Özellikleri:

1.Rum ve Ermeni cemiyetleri arasındaki koordi­nasyonu sağladı.

Açıklama:

1.Azınlıklar Türkleri Hıristiyan katliamı yapı­yor olarak göstere­rek Anadolu’nun işgalini başlat­mak istediler.

2.Azınlıklar giriştikleri yıldırma faali­yetleri ile hedefledikleri bölgelerden Türkleri kaçı­rarak ilgili bölgelerde çoğunluk olmak istediler.

Azınlık Cemiyetleri’nin Özellikleri:

1.Wilson Prensiplerinden ilham aldılar

2.Mondros Mütarekesi, azınlıkların çalışmaları için uygun ze­min oluşturdu

3.Azınlıklar Osmanlı ülkesini sömürmek isteyen işgalciler tarafından kullanıldılar

4.Kiliseleri ve yabancı okullarını üs edindiler

5.İşgal devletlerinden yardım gördüler

6.Çıkardıkları olaylar ile TBMM’yi meşgul ettiler

Milli Varlığa Düşman Cemiyetler

1. Sulh ve Selamet-i Osmaniye Cemiyeti

Özellikleri:

1.Kurtuluşun padişahın emirlerine bağlı kalmakla mümkün olacağını savunmuştur.

2. Teali İslam Cemiyeti

Özellikleri:

1.Kurtuluşun halifenin emirlerine ve İslâm’ın pren­siplerine uymakla mümkün olacağını savunmuştur.

3. İngiliz Muhipleri Cemiyeti

Özellikleri:

1.Kurtuluşun İngilizlerin himayesi ile mümkün olacağına inanıyordu

2.Bu cemiyet, Damat Ferit Paşa hükümeti tarafından da desteklenmiş­tir.

4. Wilson Prensipleri Cemiyeti

Özellikleri:

1.Bu cemiyetin taraftarları Wilson ilkelerinden ilham almıştır

2.Kurtuluşun ABD mandasına girmekle mümkün olacağına inanmışlardır.

5. Kürt Teali Cemiyeti

Özellikleri:

1.Bu cemiyetin taraftarları Wilson Prensiplerine dayanarak; halifeye bağlı olarak bir Kürt devleti kurmayı planlamışlardır.

6. Hürriyet ve İtilaf Fırkası

Özellikleri:

1.1911 yılında İttihat ve Terakki Partisi’ne karşı kuruldu

2.1918’den itibaren yönetimde etkili olmaya baş­ladı

3.Anadolu hareketini İttihatçıların hareketi olarak gören parti Kurtuluş Savaşına karşı gelişin liderli­ğini üstlendi.

Milli Cemiyetler

1. Trakya Paşaeli Cemiyeti

Özellikleri:

1.Mavri Mira Cemiyetinin Trakya’ya yönelik ola­rak yürüttüğü bölücü faaliyetlere karşı kurulmuştur.

2.İstanbul ve boğazların işgal edilmesi bu cemiyetle Anadolu’nun bağlantısını kesmiştir.

3.Bu cemiyet Osmanlı Devleti’nin yıkılması halin-de Trakya’da bir cumhuriyet kurmayı planlamakta­dır.

4.Edirne Kongresini düzenlemiştir.

2. İzmir Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti

Özellikleri:

1.Ege Bölgesinde Yunanlıların bölücü faaliyetle­rine karşı çalıştı.

2.2.9 Mart 1919 tarihinde İzmir’de Müdafaa-i Hu­kuk Kongresi’ni düzenledi.

3. Kilikyalılar Cemiyeti

Özellikleri:

1.Adana ve civarının Ermeni ve Fransızlara karşı bütünlüğünü korumak için kuruldu

4. Redd-i İlhak Cemiyeti

Özellikleri:

1.İzmir’in işgaline tepki olarak kuruldu

2.Balıkesir ve Alaşehir kongrelerini düzenleyerek Ege Bölgesi’ni örgütledi

3.Kuvay-ı Milliye’yi harekete geçirerek silahlı dire­niş başlattı.

5. Trabzon Muhafaza-i Hukuk-ı Milliye Cemiyeti

Özellikleri:

1.Orta ve Doğu Karadeniz’deki Rum ve Ermeni faaliyetlerine karşı kuruldu.

2.Erzurum Kongresi’nin toplanmasına yardımcı oldu.

3.Erzurum Kongresi’nde Doğu Anadolu Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti ile birleşti.

6. Milli Kongre Cemiyeti

Özellikleri:

1.İstanbul’da kuruldu

2.İlk defa Kuvay-ı Milliye tabirini kullandı

3.Milli mücadele için birleşmeyi savundu

4.Genelde basın yayın yoluyla propagandayı ilke edindi.

5.16 Mart 1920’de İstanbul’un işgaliyle bu cemiyet dağıldı.

7. Doğu Anadolu Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti

Özellikleri:

1.Doğu Anadolu’nun Ermenilere karşı bütünlüğünü korumak için kuruldu.

2.XV. kolordunun Erzurum’da dağılmamış halde olması bu cemiyeti daha da etkin hale getirdi.

3.Erzurum Kongresini düzenledi

4.Le Pays Gazetesi’ni çıkardı.

5.Cemiyet; Türkleri azınlıklara göre daha güçlü tutmak için şu kararları aldı:

¨İşgallere karşı dilenilecektir.

¨Basın yayın yoluyla propaganda yapılacaktır

¨Bölge dışına göç edilmeyecektir.

¨Bilim, iktisat ve din teşkilatları kurulacaktır.

Milli Cemiyetlerin Özellikleri

1.Türk halkının Mondros Mütarekesi’ne ilk tepkisi­dir.

2.Basın yayın faaliyetlerinin elverişli olmasından, elçiliklerin varlığından ve merkez durumunda ol­masından dolayı İstanbul’u merkez edindiler

3.Milli Mücadele’ye örgütsel zemin hazırladılar

4.Halk arasında milli bilinci uyandırdılar

5.İşgalleri ve azınlıkların bölücü faaliyetlerini ön­lemeye çalıştılar

6.Bölgesel niteliklidirler

7.Mustafa Kemal gibi birleştirici bir liderden yok­sun oluşları en büyük eksiklikleridir.

8.İstanbul hükümetine, bağlı olmadıkları gibi; karşı da değillerdir.

9.Sivas Kongresi’nden önceki en büyük eksiklikleri tek elden idare edilmemeleridir.

10.Milliyetçilik ve vatanseverlik duyguları ile kurulmuşlardır.

11.Önce basın yayın yoluyla propagandayı ilke edin­diyseler de; kanlı işgallerin başlamasıyla silahlı mücadeleyi başlattılar.

12.Programları, bölgesel kurtuluşa yöneliktir. Bü­tünü, tüm yurdu kapsayan plan ve programları yoktur.

13.Sivas Kongresi’nde Anadolu ve Rumeli Cemiyeti adı altında birleştiler

İşgaller

İşgalcilerin İşgallere Hazırladığı Zemin

1.Mondros Mütarekesi’ne 7 ve 24. maddeler kondu.

2.Osmanlı ordusu terhis edildi.

3.Osmanlı’nın savaş araç ve gereçleri kontrol altına alındı.

4.Haberleşme ve ulaşım kontrol altına alındı.

5.Osmanlı yönetimi denetim altına alındı.

6.Boğazlar denetim altına alınarak Anadolu ile Rumeli’nin bağlantısı kesildi.

7.Azınlıklar kışkırtıldı.

İşgaller Mondros Ateşkes Antlaşması’na dayanılarak başlamıştır. 3 Kasım 1918’de Musul’u işgal ederek İngilizler işgal faaliyetlerini başlattılar. 13 Kasım 1918’de ise Yunanlılar da içinde olmak üzere İtilaf donanması İstanbul’u filen işgal etti.

Açıklamalar:

· İşgallere karşı ilk tepki, 19 Aralık 1918’de Ha­tay’a bağlı Dörtyol’un Karakese Köyü’nde Mehmet Kara’nın Fransızlara attığı kurşundur.

· Batı cephesinde ilk Kuva-yı Milliye direnişi ise Ali Çetinkaya komutasında Ayvalık’ta, Yunanlılara karşı, gerçekleştirdi.

İşgal edilen Yerler:

İngilizlerin İşgalleri: Çanakkale, Musul, Batum, Antep, Maraş, Konya, Bilecik, Samsun, Merzifon

Fransızların İşgalleri: Adana, Dörtyol, Mersin, Osmaniye, Afyon, Antep, Maraş, Urfa

İtalyanların İşgalleri: Antalya, Kuşadası, Fet­hiye, Marmaris, Bodrum

İtilaf Devletleri’nin İstanbul’a Gelişi (13 Kasım 1918)

· Mondros Ateşkesi’nin imzalanmasından sonra 13 Kasım 1918 günü İtilaf kuvvetleri donanması İstanbul’a geldi.

· Donanmanın İstanbul’a geliş amacı; Osmanlı Hükümeti’ni baskı altına alıp işgalleri kolaylaştırmaktı.

· İstanbul’a gelen İtilaf kuvvetleri, önemli yerleri ve devlet kurumlarını işgal ettiler.

Padişahın ve Osmanlı Devleti’nin Duruma Bakışı

· Mondros Ateşkesi’nden sonra başlayan işgaller karşısında İstanbul Hükümeti, çaresiz kaldı.

· 8 Ekim 1918’de İttihat ve Terakki liderleri ülkeden kaçınca Ahmet İzzet Paşa Hükümeti kuruldu. Fakat bu hükümet, uzun ömürlü olmadı.

· 11 Kasım 1918’de Tevfik Paşa Hükümeti kuruldu. Tevfik Paşa Hükümeti, İngilizlerin baskısıyla meclisi kapattı, bir süre sonra da istifa etti.

· 4 Mart 1919’da Damat Ferit Paşa Hükümeti kuruldu.

· Damat Ferit Paşa, padişah Vahdettin’de ayrı hareket ederek, ülkede iki başlı bir yönetim oluşturdu. İngiliz yanlısı politikalar izledi.

Mustafa Kemal’in İstanbul’a Gelişi ve Duruma Bakışı

· Birinci Dünya Savaşı’nın son günlerinde Mustafa Kemal, Suriye’de VII. Ordu Kumandanıydı.

· Mondros Ateşkesi’nden sonra Alman subayı Liman von Sanders’in yerine Yıldırım Orduları Grubu Komutanlığı’na getirilen Mustafa Kemal, Mondros Ateşkes Antlaşması’nın hükümlerine karşı çıkarak işgaller konusunda hükümeti uyardı.

· Mustafa Kemal, İstanbul’un işgal edildiği gün İstanbul’a geldi (13 Kasım 1918).

· Boğazda İtilaf donanmasını gören Mustafa Kemal o gün; “Geldikleri gibi giderler!” dedi.

· Mustafa Kemal, İstanbul’da yurdun nasıl kurtarılabileceği ile ilgili arayışlar içindeydi. Bu aşamada Padişah Vahdettin ile de görüştü.

·  O, bu görüşmeler sonrasında memleketin içinde bulunduğu durumdan kurtulması için İstanbul’dan çıkıp milletin içine girmek ve orada çalışmak olduğuna karar verdi.

II. Meşrutiyet Dönemi (1908-1918)

· Meşrutiyet, hükümdar ile birlikte bir meclisin ülke yönetiminde bulunmasıdır.

· Osmanlı Devleti’nde I. Meşruiyet, 23 Aralık 1876’da Jön Türklerin baskısıyla II. Abdülhamit tarafından ilan edilmişti.

· İlk Osmanlı Mebusan Meclisi 20 Mart 1877’de açıldı.

· İlk Osmanlı anayasası, Kanun-i Esâsî yürürlüğe girdi.

· I. Meşruiyet Dönemi, fazla uzun sürmedi.

· 1877-78 Osmanlı-Rus Savaşı’nın çıkması ve azınlık milletvekillerinin yıkıcı faaliyetleri üzerine Sultan II. Abdülhamit, Meşrutiyet’i kaldırdı ve Mebusan Meclisi’ni kapattı.

· Meşruiyet taraftarı olan Jön Türkler, İttihad-ı Osmânî Cemiyeti’ni kurdular. Sonra bu cemiyet, İttihat ve Terakki Cemiyeti adını aldı (1889).

· Osmanlıcılık fikrini savunan bu cemiyet, Makedonya’da örgütlendiler.

· İngiltere ve Rusya’nın 10 Haziran 1908’de Reval’de bir araya gelerek Makedonya’nın özerkliğine karar vermeleri İttihatçıları harekete geçirdi.

· Osmanlı Devleti’nin parçalanacağından endişe eden İttihatçılar, II. Abdülhamit’e Meşrutiyet’i ilan etmesi için baskı yaptılar ve Rumeli’de ayaklandılar.

· Hürriyet Taburları kurularak halk ayaklandırıldı.

· Resneli Niyazi ve Enver Paşa’nın isyanları üzerine, ülkenin iç savaşa sürüklenmesini istemeyen II. Abdülhamit, Meşrutiyet’i tekrar ilan etmek zorunda kaldı (1908).

· Kanun-i Esâsî tekrar yürürlüğe kondu.

· Osmanlı Mebusan Meclisi, tekrar oluşturuldu.

· Seçimlerde, İttihat ve Terakki üyeleri başarılı oldu.

Not:

İttihatçıların, Meşrutiyet ve ülke yönetimi için ciddi bir hazırlığı olmadığından beklenen sonuçlar alınamamış, Meşrutiyet’e geçişte iktidar boşluğu ve kargaşa yaşanmıştır.

31 Mart Olayı

· İttihat ve Terakki içinde zamanla farklı görüşler belirdi.

· Muhalifler, Ahrar adıyla yeni cemiyet kurdular.

· Muhalefetin Volkan Gazetesi ve Serbesti Gazetesi ile yürüttüğü muhalefet İttihat ve Terakki’yi bunalttı.

· Her iki gazetenin başyazarları Derviş Vahdet ve Hasan Fehmi, Galata Köprüsü’nde öldürüldüler.

· Bu gelişmeler üzerine, muhalifler İstanbul’da gösterilere başladılar. Gösterilere engel olmayan Avcı Taburları da, harekete destek verdiler. 31 Mart günü, (13 Nisan 1909) Mebusan Meclis’ine gelerek, hükümet yetkililerinin idamını istediler.

· İsyanı bastıramayan hükümet, istifa etti.

· Komutanlığını Mahmut Şevket Paşa’nın, Kurmay Başkanlığı’nı Mustafa Kemal’in yaptığı Hareket Ordusu Selanik’ten İstanbul’a geldi.

· Hareket Ordusu, 31 Mart Ayaklanması’nı bastırdı.

· II. Abdülhamit, tahttan indirildi, yerine V. Mehmet (Reşat) tahta çıkarıldı (1909).

II. Meşrutiyet’e geçiş sürecinde;

· Bulgaristan bağımsızlığını ilan etmiştir.

· Avusturya-Macaristan İmparatorluğu, Bosna-Hersek’i topraklarına katmıştır.

· Girit, Yunanistan’a bağlanma kararı almıştır.

Notlar:

· II. Abdülhamit’in tahttan indirilmesinden sonra ülkede huzur sağlanamadı.

· Balkan Savaşı sonrası, Londra Görüşmeleri devam ederken İttihatçılar, Bâb-ı Âlî Baskını’nı gerçekleştirmiş ve yönetimi tamamen ele geçirmişlerdir (1913).

Trablusgarp Savaşı (1911-1912)

İtalya’nın Trablusgarp’ı İşgalinin Nedenleri

1.Birliğini geç kuran İtalya’nın ham madde ve pazar arayışı

Açıklama: Birliğini geç tamamlayan İtalya sömür­gecilik yarışında geç kalmıştır. 1896’da Habeşis­tan’a saldırdıysa da; İtalya’nın bu saldırısı başarı­sızlıkla sonuçlanmıştır.

2.Trablusgarp’ın İtalya’ya yakın olması

3.Osmanlı Devleti’nin Trablusgarp’ı savunacak gücünün olmaması

Açıklamalar:

· Osmanlı Devleti, Trablusgarp’a karadan yardım edemezdi; çünkü Mısır, İtalya’nın Trablusgarp’ı işgalini onayla­yan İngiltere’nin elindeydi.

· Osmanlı Devleti, donanmasının güçsüzlüğünden dolayı da Trablusgarp’a denizden yardım edemezdi.

.İtalanın, Trablusgarp’ın işgali için, Avrupa devletlerinin onayını alması

Açıklamalar:

· 1900’de, Fransa, Fas’ı almasına yar­dımcı olduğu takdirde Trablusgarp’ı İtalya’nın işgal etmesine razı olabilece­ğini açıkladı.

· 1902’de ise Avusturya, Bosna-Hersek üzerindeki emellerini İtalya’ya kabul ettirdiği için; İtalya’nın Trablusgarp’a yönelik olan emellerini kabul etti.

· Fransa’nın işgali altındaki Tunus ile kendi işgali altındaki Mı­sır arasında Trablusgarp’ı tampon bölge olarak gören ve İtalya’yı bloklaşmada ya­nında tutmak iste­yen İngiltere de İtalya’nın Trablusgarp’a yöne­lik emellerini olumlu karşıladı.

· İtalya’nın Rusya’nın Boğazlara yönelik olan plan­larını desteklemesinden dolayı; Rusya da İtalya’nın Trablusgarp’a yönelik olan emellerini onayladı.

· Almanya ise oluşan blok­laşma hareketinde İtalya’yı kaybetmek istemedi­ğinden dolayı İtalya’nın Trab­lusgarp’a yönelik olan emellerini kabul etti.

5.İtalya’nın, Trablusgarp’ın uygarlıkta geri bırakıl­dığı ve burada İtal­yanlara kötü davranıldığı iddi­ası.

6.İtalya’nın Habeşistan’daki başarısızlığını telafi etmek istemesi

7.İtalyan hükümetinin, kendi halkı karşısında, saygınlığını ar­tırmak istemesi.

Trablusgarp’ın İşgali

· Büyük devletlerle gizli görüşmeler yaparak Trablusgarp’ı ele geçirme serbestliği elde eden İtalya, haklı bir gerekçe göstermeden 28 Eylül 1911’de Trablusgarp üzerine harekete geçti.

· Osmanlı böl­geyi savunabilecek durumda olmadığından dolayı bir grup vatansever subay (Mustafa Kemal, Enver Paşa) halkı teşkilatlandırmak için Trablusgarp’a gitti. Bölgeye giden subaylardan Mustafa Kemal Derne ve Tobruk’u; Enver Paşa da Bingazi’yi teşkilatlandırdı.

· İtalyanlar, teşkilatlanmış olan asker ve Ömer Muhtar liderliğinde ayaklanan Araplar karşısında başarısız duruma düştüler.

· İtalya, Trablusgaprp’ta başarılı olamayaca­ğını anla­yınca; Osmanlı’yı barışa zorlamak için On İki Ada’yı işgal etti. Osmanlı buna rağmen barışa yanaşmamıştır.

· Fakat 8 Ekim 1912’de Bal­kan Devletleri Osmanlı’ya saldırınca; Osmanlı Devleti, İtalya ile Uşi Antlaşması’nı imzalamak zorunda kal­mıştır.

Uşi (Quchy) Antlaşması (18 Ekim 1912)

1.Trablusgarp İtalyanlara verilecek.

2.On İki Ada, Yunan işgali ihtimaline karşı, geçici olarak, İtalyanlara bırakılacak.

Açıklamalar:

· Balkan Savaşlarından sonra Birinci Dünya Savaşı’nın başlaması On İki Ada meselesini küllen­dirdi. Savaş esnasında ise İtilaf Devletleri gizli anlaşmalarla On İki Ada’yı İtalya’ya bıraktılar.

· Lozan Antlaşması ile adalara resmen sahip olan İtalya II. Dünya Savaşından sonra ise bölgeyi Yu­nanis­tan’a bıraktı.

Uyarı: On İki Ada meselesi Balkan Savaşları esna­sında gün­deme gelmemiştir.

3.İtalya Osmanlı Devletine kapitülasyonların kaldı­rılması konusunda destek verecek.

4.Trablusgarp, dini bakımdan halifeye bağlı kala­cak. (Böylelikle Osmanlı Devleti, Araplarla olan dini bağını sürdürmeyi hedefle­miştir.)

Trablusgarp Savaşı’nın Sonuçları

1.İtalyanlar, Trablusgarp’ı ele geçiremeyince Os­manlı Devleti’ni barışa zorlamak için On İki adayı işgal etti.

2.Balkan Savaşı’nın başlaması üzerine Osmanlı Devleti İtalya ile anlaşma yapmak zorunda kaldı.

3.Osmanlı Devleti Kuzey Afrika’daki son toprak parçasını İtalya’ya verdi.

4.Mustafa Kemal, Trablusgarp’ta kazandığı başarılar (Derne-Tobruk) sonucu binbaşı oldu.

5.Kuzey Afrika’da İtalyan sömürgesi başladı

6.On İki Ada fiilen Osmanlı’nın elinden çıktı.

7.İtalyanlar ilk defa Ege Denizi’ne yerleşti.

8.Balkan devletlerinin Osmanlı üzerine harekete geçişi kolaylaştı

9.İttihat ve Terakki Partisi saygınlığını kaybetti.

Not Mustafa Kemal, ilk defa sömürgeciliğe karşı savaştı.

Not: Uşi, İsviçre’de bir kenttir.

Balkan Savaşları

Birinci Balkan Savaşı (1912-1913)

Savaşın Nedenleri

1.Rusya’nın Balkanlarda takip ettiği Panslavist politika

2.Balkanlardaki gelişmelerin, Osmanlı tarafından, takip edilememesi

3.Fransız ihtilalinin etkisi (Milliyetçilik ve bağım­sızlık)

4.Türklerin Balkanlardan tamamen atılmak isten­mesi

Açıklama: Savaş başlamadan önce; Arnavutluk, Make­donya, Selanik ve Yanya Osmanlı’nın elin­deydi.

5.Trablusgarp Savaşı esnasında, Osmanlı Dev­leti’nin güçsüz olduğunun anlaşılması

6.Kiliseler sorununun Balkan devletlerinin lehine sonuçlanması

7.Balkan devletlerinin Osmanlı’ya karşı ittifak kur­maları

8.İngiltere’nin, 1908’de Estonya’nın başkenti Reval’de yapılan görüşmeler sonucunda, Rusya’yı Balkan politikasında serbest bırakması

Katılan Devletler ve Savaşın Sonucu

· Karadağ, Bulgaristan, Sırbistan ve Yunanistan Osmanlı Devleti’ne karşı savaştılar.

· Bu devletlerin Bulgaristan önderliğinde birleşip; Osmanlı’ya saldırmasında Rusya etkili oldu.

· Savaş, 8 Ekim 1912’de Karadağ’ın Osmanlı topraklarına saldırması ile başladı.

· Bulgarlar Çatalca’ya kadar gelmeyi başa­rırken; Rauf Orbay’ın Hamidiye Kruvazörü ile yap­tığı başarılı mücadelelere rağmen Yunanlılar, Ege Adalarını işgal etmişlerdir.

· Osmanlı Devleti, bütün cephelerde yenilerek Ça­talca’ya kadar geriledi

Osmanlı Devleti’nin Balkan Savaşları’ndaki Başarısızlığının Nedenleri

1.Ordunun siyasete ka­rışması

2.Savaştan önce askerlerin bir bölümünün terhis edilmesi

3.Ordunun savaşa hazır olmaması

4.Osmanlı donanmasının yetersiz olması

5.Avrupa devletlerinin Balkan uluslarını desteklemesi

6.İngiltere, Fransa ve Rusya’nın Balkan sınırlarının değişmeyeceğine dair verdikleri teminata güvenen Osmanlı’nın Balkanlar’da gelişen olayları takip etmemesi.

7.Balkan devletlerinin birlikte hareket etmesi

8.Balkan devletlerinin ulaşım ve iletişim imkânlarını etkisiz hale getirmelerinden dolayı Osmanlı ordusunda iletişim ve ulaşım bozukluğu olması.

9.Osmanlı’nın siyasal yalnızlık içinde olması.

Londra Antlaşması (30 Mayıs 1913)

1.Midye-Enez çizgisinin batısındaki topraklar, Balkan devletlerine bırakıldı. (Osmanlı, Gelibolu Yarımadası hariç olmak üzere, Doğu Trakya ve Balkan topraklarının tamamını kaybetti.)

2.Ege adalarının durumu ve Arnavutluğun sınır durumu büyük devletlerin kararına bırakıldı

Açıklama: Ege Adaları fiilen elden çıkmıştır. Birinci Dünya Savaşı başlayınca; Ege Adaları meselesi askıya alınmış; Lozan Antlaşması ile Ege Adaları resmen Yunanistan’a verilmiştir.

Birinci Balkan Savaşı’nın Sonuçları

1.Osmanlı Devleti’nin Balkanlar’daki varlığı tamamen sona erdi.

2.Edirne ve Kırklareli Bulgaristan’a bırakıldı

3.Gökçe Ada ve Bozca Ada hariç, Ege Adaları fiilen elden çıktı

4.28 Kasım 1912’de, Arnavutluk, bağımsızlığını ilan etti. Bu durum İslamcılık politikasını da olumsuz etkiledi.

Osmanlı Devleti’nden ayrılan son Balkan devleti Arnavutluk’tur.

5.İttihat ve Terakki Partisi, 23 Ocak 1913’de düzenlediği Bâb-ı Âli Baskını sonucunda hükümeti tam olarak ele geçirdi. (Bu partinin resmî iktidar dönemi başladı.)

Açıklama: İttihat ve Terakki Partisi 1889’da kurulan II. Meşrutiyetin ilanında etkili olan, 31 Mart Olayı’ndan itibaren yönetimde etkili olmaya başlayan, II. Meşrutiyet Döneminde Türkçülüğü devletin siyasi düşüncesi haline getiren, Osmanlı Devleti’ni I. Dünya Savaşına sokan bir partidir.

6.Mustafa Kemal’in ordunun siyasete girmemesi şeklindeki görüşünün doğruluğu ispatlandı.

7.Bulgaristan, Ege Denizi’ne ulaştı.

8.Balkan devletleri arasındaki anlaşmazlık sonucunda İkinci Balkan Savaşı çıkmıştır.

9.Balkanlar’dan Anadolu’ya göç başladı

10.Mustafa Kemal, siyaseti bırakmıştır.

Açıklamalar:

· Birinci Balkan Savaşı’nda İstanbul tehdit altına girmiştir.

· Londra Antlaşması, İkinci Balkan Savaşı’nın çıkması üzerine yürürlükten kalkmıştır.

İkinci Balkan Savaşı

Savaşın Nedenleri

1.Bulgaristan’ın Birinci Balkan Savaşı sonucunda en büyük payı alması (Özellikle Makedonya üzerindeki anlaşmazlıklar) ve Ege Denizine ulaşmasından dolayı Balkan devletlerinin aralarında anlaşmazlığa düşmesi.

2.Bulgaristan’ın Ege Denizi’ne kadar genişlemesini Yunanistan’ın uygun görmeyişi.

3.Osmanlı Devleti’nin bölgeden çekilmesiyle meydana gelen otorite boşluğu

Yunanistan’ın çalışmaları sonucunda Sırbistan, Karadağ ve Romanya Bulgaristan’a karşı birleşmiştir. Bulgaristan’ın zor durumda olduğunu gören Enver Paşa harekete geçerek, Edirne ve Kırklareli’ni Bulgarlardan almıştır.

İkinci Balkan Savaşı sonucunda Bulgaristan yenildi.

Savaş Sonucunda Yapılan Antlaşmalar

1. Bükreş Antlaşması (10 Ağustos 1913): Balkan devletleri arasında yapıldı.

Açıklamalar:

1.Bulgaristan, Birinci Balkan Savaşı’nda aldığı toprakla­rın büyük bir kısmını kaybetti.

2.Bükreş Antlaşması, Balkanlarda huzuru sağlaya­madı.

3.Bu antlaşmaya Osmanlı Devleti katılmadı.

4.Bulgaristan, Ege Denizi ile bağlantısını devam ettirdi.

2. İstanbul Antlaşması (29 Eylül 1913)

İstanbul Antlaşması Osmanlı Devleti ile Bulgaris­tan arasında imza­landı.

Antlaşmanın İçeriği:

1.Meriç nehri iki ülke arasında sınır kabul edildi.

2.Edirne, Kırklareli Dimetoka ve Kırkağaç Osmanlı Devle­tinde kaldı.

3.Bulgaristan’daki Türklerin yasal hakları garanti altına alındı.

4.Bulgaristan’daki Türklerin; isterlerse dört yıl içe­risinde Türkiye’ ye göç edebilecekleri karalaştırıldı.

Açıklamalar:

· Bulgaristan’ın Ege Denizi ile bağlantısı kesil­medi.

· Bu günkü Türk-Bulgar sınırı yaklaşık olarak çizildi.

· Osmanlı Devleti Birinci Dünya Savaşı öncesinde; sa­vaş esnasında Bulgaristan üzerinden Almanya ile kara bağlantısı kurabilmek için Dimetoka’yı Bulga­ristan’a bıraktı.

3. Atina Antlaşması (14 Kasım 1913):

Atina Antlaşması Osmanlı Devleti ile Yunanistan arasında imza­landı.

Antlaşmanın İçeriği:

1.Yunanistan’daki Türklerin hakları güvence altına alındı.

2.Yanya, Girit ve Selanik Yunanistan’a bırakıldı.

3.Ege Adalarının durumu büyük devletlerin kara­rına bırakıldı.

Not: Büyük devletler 16 Kasım 1913’te aldıkları karar ile İmroz, Bozcaada ve Meis dışındaki Ege Adalarını Yunanistan’a, On İki Ada’yı da İtalyanlara verdiler.

4. İstanbul Antlaşması (13 Mart 1914):

İstanbul Antlaşması Osmanlı Devleti ile Sırbistan arasında imzalandı. Osmanlı’nın Sırbistan ile sınırı olmadığı için; bu antlaşma ile yal­nızca Sırbistan’da kalan Türklerin hakları görü­şüldü.

İkinci Balkan Savaşı’nın Sonuçları

1. Balkanlar’da azınlık durumuna düşen Türklerin hakları imzalanan antlaşmalarla güvence altına alındı

2. Edirne ve Kırklareli Bulgaristan’dan geri alındı.

3. Bulgaristan mağlubiyetini telâfi etmek için Birinci Dünya Savaşı’na girdi.

Açıklamalar:

· İttihat ve Terakki Partisi savaştan sonra; orduyu, gençleştirmek ve Almanya’dan subaylar getirerek modernize etmek için hare­kete geçtiyse de; Birinci Dünya Savaşı başladığı için İttihat ve Terakki Parti­sinin düşüncesi sonuçsuz kaldı.

· Mustafa Kemal, Edirne’nin kurtuluşuna katılmıştır

· Arnavutluk, Balkan Savaşları’na katılmamıştır

· Balkan Savaşları’ndan sonra Balkanlarda Rusya, Osmanlı yerine Avusturya ile karşı karşıya geldi

· Osmanlı’nın Almanya’dan faydalanarak orduyu ıslah etmek istemesi Osmanlı ile Almanya’yı birbi­rine daha fazla yaklaştır­mıştır.

· Türk ordusu, İkinci Balkan Savaşı’nda sadece Bulga­ristan ile savaşmıştır

· İkinci Balkan Savaşı esnasında Avrupalı devletlerin tepkisinden çekindiği için Osmanlı ordusu Meriç’in batısına geçmemiştir.

· Balkan Savaşları Osmanlı’nın Birinci Dünya Savaşı’na girmesinde etkili olmuştur.

Birinci Dünya Savaşı (1914-1918)

Savaşın Genel Nedenleri

1.Fransız İhtilali sonucunda ortaya çıkan düşünce­lerin hızla yayılması

2.Sanayi İnkılâbı sonucunda gelişen sanayi, berabe­rinde hammadde ve pazar ihtiyacını da ortaya çı­karmıştı. Hammadde ve pazar ihtiyacı ise sömür­geci devletleri karşı karşıya getirdi.

3.Almanya ve İtalya’nın siyasi birliklerini kurma­ları sonucunda Avrupa’nın siyasi dengesinin bo­zulması

4.Bloklar arası silahlanma yarışının hızlanması

Açıklamalar:

· Almanya, Fransa’dan Alsas-Loren böl­gesini al­dıktan sonra kendisini Fransa karşısında güvensiz hissetmeye başladı ve kendini güvende hissetmek için ittifaklar ve bloklaşmalar döne­mini başlattı.

· Devletlerarası bu çıkar çatışmaları sonucunda Avrupa bloklara ayrılmıştır.1883’te Almanya, Avusturya-Macaristan ve İtalya arasında üçlü itti­fak (Bağlaşma Devletleri) kurulmuştur.

· Savaş başla­dıktan sonra kendine Anadolu’dan pay verilen İtalya bu gruptan ay­rılmış; ancak bu boşluk Os­manlı Devleti ve Bulgaristan’ın ittifak bloğuna katılmasıyla dol­durulmaya çalışılmıştır.

· 1907’de ise İngiltere, Fransa ve Rusya arasında Üçlü İtilaf (Anlaşma Devletleri) kurulmuş bu gruba daha sonra Japonya, Sırbistan, Romanya, Belçika, Portekiz, Brezilya, ABD ve Yuna­nis­tan gibi dev­letler de katılmıştır.

Bloklaşmanın Önemi:

1.Devletlerarası gerilim arttı.

2.Fransa ile Almanya arasında 19. yüzyıl sonla­rında başlaması muhtemel olan ikili savaş ertelendi.

3.Silah ve bloklu tehdide dayalı zoraki barış dö­nemi oluştu.

4.Avusturya ile Sırbistan arasında 28 Temmuz 1914’de başlayan özel savaş dünya savaşına dö­nüştü.

Savaşın Özel Nedenleri

1.Almanya ile İngiltere arasında ortaya çıkan siyasi ve ekonomik rekabet

Açıklama: Özel sebepler arasında en etkili sebep bu sebeptir. Sömürgeleri kendi topraklarının 104 katına çıkan İngiltere, Almanya’yı sömürgeleri için bir tehdit unsuru olarak görüyordu. Almanya’nın İngiltere aleyhine büyümek istemesine rağmen; İngiltere mevcut durumunu korumak istiyordu.

2.Fransa’nın Sedan Savaşı sonucunda Almanya’ya kaptırdığı Alsas-Loren bölgesini geri almak iste­mesi

Açıklama: Almanya 1871 yılında, taş kömürü yönünden zengin olan Alsas-Loren ’i Sedan Savaşı ile Fransa’dan almıştı.

3.Boğazları ele geçirip sıcak denizlere inmek iste­yen Rusya’nın Almanya ve Avusturya-Macaristan’ı etkisiz hale getirme düşüncesi.

4.Rusların Slavları birleştirme (Panslavizm) politikasının Avusturya-Macaristan’ı etkilemesi (Slav-Germen çatışması)

5.Rusya’nın Balkanlara yönelik politikasının Bal­kanlar üzerinden Orta Doğu’ya açılmak isteyen Al­manya’yı tedirgin etmesi.

6.Siyasi birliğini geç tamamlayan İtalya’nın yeni sömürgeler ele geçirmek ve Akdeniz’de etkili ol­mak istemesi.

Açıklama: İtalya Akdeniz’e yönelik emelleri için Avusturya ile karşı karşıya geliyordu ki bu durum İtalya’nın Birinci Dünya Savaşı başladıktan sonra İttifak Grubu’nu terk ederek İngil­tere’nin yanına geçme­sinde de etkili oldu.

7.Dini ve kültürel yayılma yarışı

Açıklama: Sömürgeci devletler sömürmek istedik­leri bölge­lerde öncelikle dinlerini ve kültürlerini yaymaya çalışıyordu

8.Hanedanlar arası mücadeleler

Savaşın Başlaması

· Avusturya-Macaristan veliahdının Bosna-Hersek ziyareti sırasında öldürülmesi savaşın başlaması için bir kıvılcım olmuştur. Bu olaydan sonra Avus­turya Sırbistan’a savaş açmıştır. Bunun üzerine Rusya Sır­bistan’ın; Almanya da Avusturya’nın ya-nında yer almış ve İngiltere ile Fransa’nın da dev­reye girmesiyle Birinci Dünya Savaşı başlamıştır.

· Birinci Dünya Savaşı’nın başlamasıyla Japonya da sa­vaşa girmiş; Uzakdoğu’daki Alman sömürgelerini ele geçirerek kısa süre içinde amacına ulaşmış ve sa­vaştan çekilmiştir.

İttifak (Bağlaşma) Grubu

1.Avusturya-Macaristan İmparatorluğu,

2.Almanya,

3.İtalya

(İtalya savaş başlamadan önce İttifak Gru­bu’ndaysa da savaş başladıktan sonra; Avus­turya ile çıkarları çatıştığı, Almanya’dan beklediği başarıyı bulamadığı, isteklerine İtilaf Grubu’nda ulaşacağına inandığı ve Gizli Antlaşmalar’la kendi­sine yapılan teklifleri cazip bulduğu için 1915’den itibaren İtilaf bloğuna geçmiştir.)

4.Osmanlı Devleti

5.Bulgaristan

(Bulgaristan’ın savaşa girmesi ile Almanya ile Osmanlı arasında kara bağlantısı ku­rulmuştur.)

Not: Balkan Savaşları, Osmanlı ile Bulgaristan’ın Birinci Dünya Savaşı’na girmesinde etkili olan ortak sebeptir.

İtilaf (Anlaşma) Grubu

1.İngiltere

2.Fransa

3.Rusya

4.İtalya

5.Japonya

6.Sırbistan (Savaştan sonra Yugoslavya’nın çatısı altında siyasi varlığı sona erdi)

7.Romanya (Rusya’nın baskıları ve Avusturya topraklarındaki emellerinin bir sonucu olarak sa­vaşa girdi)

8.Belçika (Almanya’nın Fransa’ya saldırırken Bel­çika üzerinden geçmesi, Belçika’yı savaşın içine çekti.)

9.Karadağ (Savaştan sonra Yugoslavya çatısı al­tında siyasi varlığı sona erdi.)

10.Yunanistan (Savaşın başlangıcında, gidişatında ve sonucunda önemli bir etkisi olmayan Yunanis­tan; savaşa en son katılan devlettir.)

11.Portekiz

12.ABD (ABD, Almanya’nın ticaret ve yolcu ge­milerini batırması ve ABD ile arasında gerginlik bulunan Meksika ile işbirliği yapması üzerine 2 Nisan 1917’de savaşa katıldı. ABD’’in savaşa gir­mesiyle savaşın dengesi itilaf lehine bir şekil aldı. Savaşın başlangıcında etkili olmayan ABD savaşın sonu­cunda etkili olmuştur. ABD savaşa girerken Wilson Prensiplerini yayınladı. ABD’nin savaşa girmesi savaşın süresinin kısalma­sında, savaşın İtilaf Devletleri lehine sonuçlanmasında, Rusya’nın savaştan çekilmesinden dolayı oluşan boşluğun doldurulmasında etkili oldu. ABD savaşa girmekle tarafsızlık politikasını da bozmuş oldu).

13.Brezilya

Almanya’nın Osmanlı Devleti’ni Yanına Çek­mek İstemesinin Nedenleri

Osmanlı Devleti’nin jeopolitik konumundan faydalanarak;

1.Savaşı Ortadoğu’ya kaydırarak Avrupa’da ra­hatlamak

2.Rusya’nın dikkatini Avrupa dışına çekmek

3.İngilizlerin sömürge yollarını kesmek (Süveyş Kanalı…)

4.Rusya ile İtilaf Devletleri’nin bağlantılarını kes­mek.

Osmanlı’nın halifelik gücünden faydalanarak;

1.Sömürgelerdeki Müslümanları İngiltere ve Fransa’ya karşı kışkırtmak

2.Rus hâkimiyeti altında yaşayan Müslüman Türk­leri Rusya’ya karşı kışkırtmak

Açıklama: Çok iyi teçhiz edilip hazırlandığı tak­dirde Os­manlı ordusunun savaşabileceğine inanan Almanya’nın gerek bu beklentisi; gerekse Os­manlı’nın jeopolitik durumuna yönelik olan beklen­tisi büyük oranda gerçekleşti. Fakat Almanya, halifelik müessesesinden umduğunu bulamadı.

Not: Almanya, Osmanlı’ya ait olan Musul-Kerkük petrollerinden de faydalanmak istemiştir.

Osmanlı Devleti’nin Savaşa Giriş Nedenleri

1.Son dönemlerde kaybettiği toprakları geri al­mak.

2.Siyasi yalnızlıktan kurtulmak (İtilaf grubu savaş esnasında Osmanlı’nın yükünü çekmemek ve Rusya’yı küstürmemek için Osmanlı’yı yanlarına al­mamışlardır.)

3.İttihat ve Terakki Partisi’nin; Alman hayranlığı ve Alman desteğiyle ülkenin kalkınabileceği düşüncesi

4.Kapitülasyonlar ve dış borçlar nedeniyle artan İngiliz ve Fransız baskısından kurtulmak.

5.2 Ağustos 1914’te Almanya ile Osmanlı arasında gizli bir antlaşma yapılması

6.19 Ağustos 1914’te Bulgaristan ile Osmanlı ara­sında bir dostluk antlaşması imzalanması

7.Turan İmparatorluğu kurma fikri.

Not: Enver Paşa, Osmanlı bayrağı altında bütün Türk dünyasını bir­leştirmeyi hayal ediyordu. Osmanlı Devleti’nin bütünlüğünü koruyamadığı bir dönemde Turancılı­k’ın düşünülmesi İttihatçıların hayalciliğini göste­rir.

8.Almanya’nın savaşı kazanacağına inanılması

9.Yunanlıların “Megali İdea”sını sonuçsuz bırakmak

10.Almanya ile gizli ittifak yapılmış olması.

11.Rus, İngiliz ve Fransız sömürgelerindeki Türk ve İslam ülkelerinin istiklale kavuşturulacağı dü­şüncesi

Osmanlı Devleti’nin Savaşa Girmesi

· İngilizlerden kaçan Goben ve Breslav adlı Alman gemileri Osmanlı Devleti’ne sığınmıştır. Osmanlı Devleti bu gemileri satın aldığını açıklamış ve ge­milere Yavuz ve Midilli isimlerini vermiştir.

· Bu ge­milerin Rusya’nın Sivastopol ve Odesa li­manlarını bombalamaları üzerine Osmanlı Devleti savaşa girmek zorunda kalmıştır.

· Rusya, İngiltere ve Fransa Osmanlı Devleti’ne savaş açınca; Osmanlı Devleti de 14 Ka­sım 1914’tde Kutsal Cihat ilan etmiştir.

Osmanlı Devleti’nin Savaşa Girmesinin Sonuçları

1.Yeni cepheler açılmıştır.

2.Savaş daha geniş alana yayılmış ve uzamıştır.

3.Almanya ve müttefikleri avantaj sağlamıştır.

4.İngiltere Kıbrıs’ı kendi topraklarına kattığını açıklamıştır.

5.Savaş Orta Doğu’ya kaymıştır.

6.Almanya Avrupa’da rahatlamıştır.

7.Gizli antlaşmalar gündeme gelmiştir.

8.İngiliz sömürge yolları tehlike altına girmiştir.

9.Rusya’nın İtilaf devletleri ile bağlantısı zedelen­miştir.

Osmanlı’nın Savaş Öncesi Durumu

1.Osmanlı Devleti İttihat ve Terakki Partisi tara­fından yönetilmektedir.

2.Ordu Almanya’nın desteği ile modernize edil­meye çalışılmaktadır.

3.Suriye, Filistin, Irak, Lübnan ve Hicaz Os­manlı’nın elindedir.

4.Ege adalarının durumu belirsizdir.

5.Oniki Ada hâlâ İtalya’nın elindedir.

6.Kıbrıs İngiltere’nin elindedir.

7.Balkan Savaşlarından çıkan Osmanlı Devleti savaşa hazır değildir.

İtilaf Grubu’nun Osmanlı’nın Savaşa Girme­sini İstememe Nedenleri

1.Savaşın alanının genişleyecek olması.

2.İngiliz sömürge yollarının tehlikeye girecek ol­ması.

3.Rusya ile İtilaf devletlerinin bağlantılarının kesi­lecek olması

4.Şark meselesinin karışık bir ortama gelecek ol­ması

5.Sömürgelerdeki Müslümanların İngiltere ve Fransa’ya isyan etme ihtimalinin olması.

Birinci Dünya Savaşı’nda Osmanlı Devleti

· Trablusgarp ve Balkan savaşlarından yıpranmış olarak çıkan Osmanlı Devleti, savaşın başında taraf­sızlığını ilan etmiş, boğazları kapatmış, seferberlik ilan etmiş (seferberlik ilanı; devletin savaşa girece­ğinin bir habercisidir) ve kapitülasyonları da tek taraflı olarak kaldırarak meclisi de tatil etmiştir.

· Kapitülasyonların kaldırılmasına en büyük tepki Almanya ve Avusturya-Macaristan’dan gelmiştir. İtilaf Devletleri Osmanlı Devleti’nin ittifak teklifle­rini kabul etmedikleri gibi kapitülasyonların kaldı­rılmasına da önemli bir tepkide bulunmamıştır.

· İttifak teklifi İngiltere ve Fransa tarafından redde­dilen Osmanlı Devleti, Almanya’ya daha fazla ya­kınlaşmıştır. Almanya da bu durumu değerlendire­rek Osmanlı’yı kendi yanına çekme gayretini artır­mıştır.

· Savaş başladıktan sonra İngilizlerin önünden ka­çan Goeben ve Breslav isimli Alman gemilerini Osmanlı; uluslararası hukuka aykırı olmasına rağ­men, Marmara’ya aldı. Bu gemilerin İngilizlerin Osmanlı’dan parasını aldığı halde, Osmanlı siparişi olan Sultan Osman ve Reşadiye gemilerine karşılık satın alındığı bildirildi. 11 Ağustos 1914’de mey­dana gelen bu olay halka da kabul ettirildi. Fakat halk devletin savaşa gireceğinden habersizdi.

· Yavuz ve Midilli adları veri­lerek Türk bayrağı çekilmiş olan Alman gemileri, Enver Paşanın emri ile Alman komutan Amiral Souchon komutasında Karadeniz’e çıkarıldı. Bu gemiler, 28-29 Ekim 1914 gecesi Rusya’nın Odesa ve Sivastopol liman­larını bombaladılar. Rusya bunun üzerine Os­manlı’ya 1 Kasım 1914’de savaş ilan etti.

· Tarafsızlığını 12 Kasım 1914’e kadar koruyan Os­manlı; bu tarihte Rusya’ya savaş ilan etti.

Osmanlı Devleti’nin Savaştığı Cepheler

Kafkas Cephesi:

Cephenin Açılma Sebepleri:

1.Başlamış olan Rus taarruzunu durdurmak

2.Bakü petrol bölgelerini el geçirme düşüncesi

3.Orta Asya Türk dünyası ile irtibatlaşarak Rusya’yı zor duruma düşürmek

4.İngiltere’nin Hint sömürge yollarını kesmek

5.Enver Paşanın Turan imparatorluğu kurma fikri

6.Avrupa’da rahatlamak isteyen Almanya’nın Os­manlı’yı kışkırtması.

· 1 Kasım’da harekete geçmiş olan Rus birliklerine karşı Osmanlı 22 Aralıkta harekete geçti. Os­manlı’nın Ruslar karşısında Azapköy ve Köprüköy savaşlarında kazandığı başarılar geçici oldu.

· Böl­geye yazlık elbiselerle gönderilen ve yardım getiren geminin Ruslar tarafından batırılmasından dolayı desteksiz kalan Osmanlı askeri, Rusya’nın teknik üstünlüğü ve bölgenin ağır kış şartları karşı­sında büyük bir mağlubiyet aldı.

· Erzurum, Erzincan, Bitlis, Muş, Van ve Trabzon Rusların eline geçti.

· Çanakkale savaşlarından sonra Kafkas cephesine atanan Mustafa Kemal, 1916’da Muş ve Bit­lis’i Ruslardan geri aldı.

· Rusya’da Bolşevik İhtilali’nin başlaması (Ekim Devrimi/1917) Kafkas Cephesi’nde Osmanlı lehine sonuçlar ortaya çıkarmış; Ruslarla Osmanlı arasında 15 Ara­lık 1917’de Erzincan Mütarekesi; Ruslar ile İttifak devletleri ve Osmanlı arasında 3 Mart 1918 ise Brest-Litowsk Antlaşması imzalanmıştır.

Brest-Litovsk Antlaşması (3 Aralık 1918)

Rusya Kafkas cephesini terk ederek Kars, Arda­han ve Batum’u Osmanlı’ya geri verdi.

Önemi:

1.Kafkas, Galiçya, Makedonya ve Romanya cep­hesi kapandı

2.Berlin Antlaşması ile kaybedilen Elviye-i Selase (Üç İl: Kars, Ardahan, Batum) Rusya’dan geri alındı

3.Osmanlı askerî yönden rahatladı

4.İtilaf bloğu sarsıldı.

Açıklamalar:

1.Brest-Litowsk Antlaşmasını İtilaf Devletleri onay­lamadı.

2.Ruslar Kafkaslardan çekilince; Gümrü civa­rında, İngilizlerin desteğiyle Ermeni Devleti kuruldu.

3.Türkler antlaşmadan sonra geçici olarak Hazar’a kadar ilerle­miştir.

4.Ruslar Elviye-i Selase’de halkoylaması yapılma­sını istemiştir.

Cephenin Özellikleri:

1.Osmanlı’nın savaştığı ilk taarruz cephesidir.

2.Osmanlı, mağlup olduğu halde, bu cephede toprak kazandı.

3.Ruslar tarafından Osmanlı’ya karşı kullanılmaya çalışıldığından dolayı; bölge­deki Ermeniler 14 Mayıs 1915’de çıkarılan tehcir kanunu ile Suriye böl­gesine gönderildi.

Kanal Cephesi

Cephenin Açılma Sebepleri:

1.İngiltere’nin Hint sömürge yolarını kontrol altına almak.

2.Mısır’ı İngiltere’den geri almak.

3.İslam âlemini İngilizlere karşı harekete geçirmek.

4.Almanya’nın telkinleri.

Cemal Paşa komutasındaki Osmanlı ordusu İngi­lizler karşısında tutunamayarak Filistin’e çekilmiş­tir.

Cephenin Özellikleri:

1.Osmanlı’nın ikinci taarruz cephesidir.

2.Osmanlı’nın ilk kapanan cephesidir.

3.Türk ordusu Tih sahrasında sıcaktan kırılmıştır.

4.İngilizler deniz yoluyla sömürgelerinden yardım almıştır.

5.Cephe, 14 Ocak 1915’de açılmıştır.

6. Almanlar Osmanlı’ya destek göndermiştir.

7.Cephenin açılmasında bölgenin jeopolitik özelliği etkili olmuştur.

8.Osmanlı, bazı Arap topluluklarından beklediği yardımı alamamıştır.

Irak Cephesi

Açılma Sebepleri:

1.İngilizler, Hint Deniz yolunun güvenliğini sağla­yarak bölgedeki Alman tehlikesini ortadan kaldır­mak istemiştir.

2.İngilizler Musul-Kerkük petrollerini ele geçirmek ve Ku­zeye çıkarak Rusya’ya yardım etmek iste­miştir.

3.İngilizler Almanların Orta Doğu’daki etkisini kırmak istemiştir.

Not: Çanakkale Cephesinin açılış sebeplerinden biri de Rusya’ya yardım etmekti.

Cephenin Özellikleri:

1.İngilizler, 24 Kasım 1915’de Ktesifon; 29 Nisan 1916’da Kutü’lamare’de Türklere mağlup olmuş ve İngiliz General Towsend Türklere esir olmuş­tur.

2.İngilizler 17 Mart 1917’de Bağdat’a girmeyi başarmıştır.

Çanakkale Cephesi

İtilaf devletleri tarafından açılmıştır.

Açılma nedenleri:

1.İstanbul ve boğazları ele geçirerek Osmanlı Dev­leti’ni saf dışı bırakmak

Açıklama: Savaşın alanını daraltmak ve süresini kısaltmak

2.Rusya’ya askeri ve ekonomik yardım götürmek

3.Savaşı kısa zamanda sonuçlandırmak

4.Balkan uluslarını savaşın içine çekmek

İtilaların Balkanları Savaşa Sokma Nedenleri:

a-Osmanlı ile Almanya’nın kara bağlantısını kes­mek.

b-Rusya ile karadan bağlantı kurmak.

c-Avusturya’yı Balkanlarda zor duruma düşürmek.

Açıklama: İtilaf Devletleri, bu cephede başarılı olunduğu takdirde, Balkan devletlerinin bu başarı­dan cesaretlenerek Os­manlı ve Avusturya’dan pay almak için harekete geçebilecekle­rini tahmin edi­yordu.

5.Osmanlı ordularının Kafkas ve Kanal cephele­rinden çekilmesini sağlamak

6.Balkanlarda yeni cephe açarak ittifak devletleri­nin birbirine olan irtibatını zayıflatmak.

7.İngiltere’ni Kanal Cephesindeki yükünü hafiflet­mek.

8.İngiliz sömürge yollarının kontrolünü sağlamak

9.Osmanlı ile Almanya’nın bağlantılarını kesmek.

10.Rus buğdayının Avrupa’ya naklini sağlamak.

İngiliz ve Fransız donanmalarının saldırısıyla 19 Şubat 1915’te denizde başlayan savaş 18 Mart 1915’de Osmanlı’nın zaferi ile sonuçlanmış (Seddülbahir ve Kumkale başarısı); 25 Nisan’da başla­yan kara savaşları da ittifak devletlerinin mağlubi­yeti ile sonuçlanmıştır.

Açıklama: Askerlerine “Ben size taarruzu değil ölmeyi emrediyorum” diyen, 19. Tümen komutanı Mus­tafa Kemal’in Anafartalar, Conkbayırı ve Arıburnu’nda kazan­dığı başarılar onun tanınmasına ve ileride millî mücadelenin başına geçmesinde etkili olmuştur.

Not: Nusret mayın gemisinin boğaza döşediği mayınların zaferdeki payı büyüktür.

Çanakkale Zaferi’nin Sonuçları:

1.Birinci Dünya Savaşı uzadı.

2.Rusya’ya yardım götürülemediğinden dolayı Rusya’da artan ekonomik kriz Bolşevik İhtilâli’ne zemin hazırlandı.

3.İngiltere ve Fransa itibar kaybetti ve büyük zarar gördü.

4.İttifak devletleri safında Sırbistan ve Yunanis­tan’a karşı savaşa giren Bulga­ristan Osmanlı ile Almanya arasında kara bağlantısı kurdu. (Bulgaris­tan Rusya’nın başarılı olarak Bal­kanlar’a inmesini de istemiyordu).

5.Türk ulusunun kendine olan güveni arttı. Bu gü­ven milli mücadeleye taşındı

6.Yaklaşık yarım milyon insan hayatını kaybetti

7.Askerlerine “Ben size Taarruzu değil ölmeyi emrediyorum” diyen Mustafa Kemal, bu cephede kazandığı başarılarla tanın­mış, generalliğe terfi etmiş ve Milli Mücadele’de önder olarak kabul edilmiştir.

8.Osmanlı’nın saygınlığı arttı.

9.İngiliz ve Fransız donanmalarının da mağlup ola­bileceği görüldü

10.Sömürge altındaki milletler cesaretlenmiştir.

11.Yunanistan ve Romanya’nın savaşa girip gir­meme konusundaki tereddütleri artmıştır.

12.İngiltere ve Fransa’nın boğazlara saldırmasını çıkarlarına uygun bulmayan Rusya’nın; boğazlar ken­disine terk edilmediği takdirde Almanya ile barışa­cağını ileri sürerek İngiltere ve Fransa’yı tehdit etmesi, ilk defa gizli antlaşmaları gündeme getirdi.

Cephenin Özellikleri:

1.Osmanlı’nın zaferi ile sonuçlanan tek cephedir.

2.İstanbul’u tehdit eden tek cephedir.

3.Saldırının İstanbul’u tehdit etmesi Türk milletinin savunma azmini artırmıştır.

4.Mustafa Kemal, savaş esnasında albay; savaş sonrasında ise general olmuştur.

Hicaz ve Yemen Cephesi

Osmanlı Devleti; bu cephede kutsal yerleri koru­mak için savaşmış; ancak Arapların İngilizlerle beraber hareket etmesinden dolayı başarılı olama­mıştır. İngi­lizlerin 1917’de Akabe’yi ele geçirme­leri sonu­cunda bölgedeki Osmanlı hâkimiyeti sona ermiştir.

Cephenin Özellikleri:

1.Araplar arasında milliyetçiliğin güçlendiği ve İslamcılık fikrinin etkili olmadığı görülmüştür.

Açıklamalar:

1.Fahrettin Paşa’nın Medine savunması meş­hurdur.

2.I.Dünya Savaşından sonra Arap bölgelerinde İngiltere ve Fransa mandater sistemler kurmuştur.

Filistin ve Suriye Cephesi

Kanal harekâtının başarısız olması üzerine karşı taarruza geçen İngilizler Kudüs’ü Osmanlı’dan almıştır. İngiliz ilerleyişi Mustafa Kemal Paşa tara­fından Halep’in kuzeyinde durdurulmuştur.

Cephenin genel komutanı Alman Liman Von Sanders idi. Mondros Mütarekesi imzalanınca; Yıldırım Orduları Komutanlığı Liman Von Sanders’ten alınarak Mustafa Kemal’e verilmiştir. Mustafa Kemal, bundan sonra bölgede savunma tedbirleri al­maya başladıysa da; bir süre sonra İstanbul’a geri çağrılmıştır.

Cephenin Özellikleri:

1.I.Dünya Savaşı esnasında Mustafa Kemal’in sa­vaştığı son cephedir.

2.Bu cephede savaşlar sürerken, Mondros Mütare­kesi imzalandı.

3.Mustafa Kemal’in mütareke sonrasında Türk ordusunu hızlı bir şekilde Anadolu’ya çekmesi, mütareke gereğince İtilaf Devletleri’ne teslim edil­mesi gereken Türk askerinin, teslim olmasını ön­ledi ki bu askerler Kurtuluş Savaşı’nın askeri gü­cünü oluşturdu.

Not: Bu cepheye İtalyanlar ve Fransızlar da asker göndermiştir.

Galiçya-Makedonya-Romanya Cepheleri

Osmanlı Devleti, bu cephelerde müttefiklerine yardım etmek ve Makedonya üzerinden geçen ve Al­manya ile kara bağlantısını sağlayan demiryolunun güvenliğini sağlamak için savaşmıştır.

Osmanlı Devleti, bu cephelerde Rus, Sırp, Romen ve Fran­sız güçlerine karşı savaşmıştır. Brest-Litowsk Ant­laşması ile bu cephe kapanmıştır. Bu cepheler, Os­manlı’nın toprakları dışında savaştığı cephelerdir.

Savaşı Bitiren Ateşkes Antlaşmaları

1.Bulgaristan ile: (Selanik, 29 Eylül 1918)

2.Osmanlı ile: (Mondros, 30 Ekim 1918)

3.Avusturya ile: (Villagusti, 3 Kasım 1918)

4.Almanya ile: (Redhondes, 11Kasım 1918 )

Açıklamalar:

1.Almanya’da 9 Kasım 1918’de cumhuriyet ilan edildi.

2.Avusturya’nın savaştan çekilmesinde kendisine bağlı azınlık­ların isyan etmeleri etkili oldu.

3.Romanya, Rusya savaştan çekilince savaştan çekildi

4.Bulgaristan’ın savaştan çekilmesi Osmanlı ile Al-manya’nın kara bağlantısını kesti.

Barış Antlaşmaları

1.Versailles / Versay Antlaşması (28 Haziran 1919)

Versay Antlaşması, Almanya ile imzalanmıştır.

Bazı Maddeleri:

1.Almanya Alsac bölgesi ve Saar bölgesini Fransa’ya; deniz aşırı bölgelerini İngiltere, Fransa, Belçika ve Japonya’ya bıraktı.

2.Kiel Kanalı ve Alman nehirleri uluslararası hale getirildi.

3.Almanya, Avusturya ile birleşmemeyi garanti etti.

4.Almanya, Yugoslavya ve Çekoslovakya’yı tanıdı.

5.Askerlik mecburi olmaktan çıkarıldı

6.Almanya ekonomik yükümlülüklere uyacağını ve savaş tazminatını vereceğini kabul etti.

Önemi:

1.İngiltere en güçlü rakibinden kurtuldu

2.Almanya, uzun süre savaşamayacak hale getirildi

3.Antlaşma hükümlerini uygun bulmayan Almanya, II. Dünya Savaşının çıkmasında etkili oldu

4.Alman sömürgeleri, İngiltere, Fransa, Belçika ve Japonya arasında paylaşıldı.

2.Saint Germain Antlaşması (10 Eylül 1919)

Bu antlaşma, Avusturya ile imzalanmıştır.

Bazı Maddeleri:

1.Avusturya Macaristan, Yugoslavya ve Çekoslo­vakya’yı tanıdı

2.Almanya ile birleşmemeyi garanti etti

3.Mağlubiyetin gerektirdiği yükümlülükleri kabul etti.

Not: Avusturya’nın denizle bağlantısı kesildi.

3.Neuilly (Nöyyi) Antlaşması (27 Kasım 1917)

Bu antlaşma Bulgaristan ile imzalanmıştır.

Bazı maddeleri:

1.Bulgaristan Gümülcine ve Dedeağaç’ı Yunanis­tan’a; Dobruca’yı Romanya’ya bıraktı.

2.Mağlubiyetin getirdiği yükümlülükleri kabul etti.

3.Ordu 25.000 ile sınırlandırıldı.

Not: Bulgaristan’ın Ege ile bağlantısı kesildi.

4.Trianon (Triyanon) Antlaşması (6 Haziran 1920)

Macaristan’daki rejim değişikliği nede­niyle bu antlaşmanın imzalanması gecikmiştir. Macaristan bu antlaşma ile bağımsız bir devlet olarak tanın­makla beraber denize çıkışı olmayan küçük bir devlet haline gelmiştir.

Not: Macaristan’a mağlup devlet muamelesi ya­pılmıştır.

Barış Antlaşmalarının Özellikleri:

1.Yeni devletler kuruldu

2.Askeri ve ekonomik sınırlamalar getirildi

3.Sınırlar değiştirildi.

İtilaf Grubu’nun Savaştaki Dezavantajları

1.Rusya’nın savaştan çekilmesi

2.Sömürgelerde bıkkınlık görülmesi

3.Çanakkale’nin geçilememesi

4.Osmanlı’nın savaşı Orta Doğu’ya çekmesi

5.Bulgaristan’ın İttifak Grubuna girmesi

İttifak Grubu’nun Savaştaki Dezavantajları

1.İngilizlerin denizlerde güçlü olması

2.İngiltere’nin sömürgelerinden destek alması

3.Avusturya ve Osmanlı’nın etnik problemlerle uğraşması

4.ABD’nin İtilaf Grubunda savaşa girmesi

5.İtalya’nın İtilaf Grubuna geçmesi

Rusya’nın Savaştan Çekilmesinin Sonuçları

1.İngilizler, Anadolu için Yunanlıları ön plana çı­karmaya başladı

2.Ermenilerin koruyuculuğu ABD’ye verildi

3.Gizli antlaşmalar değişti

4.Brest-Litowsk Antlaşması imzalandı

5.Kafkas, Galiçya, Romanya ve Makedonya cep­heleri kapandı

6.Osmanlı Kars, Ardahan ve Batum’u geri aldı

7.İtilaf bloğunda oluşan boşluk önce İtalya ile sonra ise ABD ile doldurulmaya çalışıldı

Birinci Dünya Savaşı’nın Genel Sonuçları

1.Avrupa’daki mevcut dengeler değişti

2.Rakiplerini etkisiz hale getiren İngiltere ve Fransa en kazançlı devletler olurken; galipler safında yer alan İtalya ve Rusya hedefledikleri amaçlarına ulaşamamışlardır.

3.Osmanlı ve Avusturya-Macaristan İmparatorluğu parçalanmış; Çarlık Rusya’sı yıkılmıştır.

4.Türkiye, Macaristan, Polonya, Çekoslovakya, Yugoslavya, Letonya, Litvanya ve Ukrayna gibi yeni devletler kurulmuştur.

Açıklama:

Yugoslavya, Sırbistan, Karadağ, Bosna Hersek, Makedonya ve Slovenya’nın birleşmesi sonucunda kurulmuştur.

5.Cemiyet-i Akvam kurulmuştur(1920).

6.Sömürgecilik yerini manda ve himayeye bırakmıştır.

7.Barış Antlaşmalarında milliyetçilik prensibine dikkat edilmemesi azınlık sorununun ortaya çıkma­sına sebep olmuştur.

8.Merkezi İmparatorlukların parçalanması sonucu Avrupa ve Ortadoğu’da denge boşlukları ortaya çıkmıştır.

9.Komünizm, Faşizm, Nazizm gibi, demokratik olmayan, totaliter rejimler ortaya çıkmıştır.

10.Sivil savunma düşüncesi ortaya çıkmış; böylece cephe gerisindeki sivil halkın korunması amaçlan­mıştır.

11.Barış Antlaşmaları devletlerin eşitliği ilkesine aykırı olduğu için sürekli bir barış ortamı sağlanamamış, bu yüzden İkinci Dünya Savaşı çıkmıştır.

12.Bazı devletler ekonomik krizlere girdi

13.Ümmetçilik ve Turancılık iflas etti.

14.Milliyetçilik güçlendi ve ulusal devletlerin kuru­luşu hızlandı

15.Deniz altı gemileri önem kazandı

16.ABD tekrar içine kapandı

17.İngiltere ve Fransa Ortadoğu kaynaklarını ele geçirdi

18.Suriye, Irak, Lübnan ve Hicaz Osmanlı’dan ay­rıldı.

19.Irak, Suriye, Lübnan ve Filistin’de mandater yönetimler kuruldu.

20-İttihat ve Terakki Partisi dağıldı.

Açıklamalar:

1.Birinci Dünya Savaşı’nda ilk defa tank ve kimyasal silah kullanıldı.

2.Savaştan sonra sınırlar çizilirken milliyetlerin dağılımı dikkate alınmadığından dolayı savaştan sonra da milliyet olayları devam etti.

3.İtalya savaş başlamadan önce Fransa ile gizli antlaşma yaptı

4.Paris Konferansı’nda Doğu Trakya Yunanistan’a verildi.

5.ABD I. ve II. Dünya Savaşı’nın bitmesinde etkili oldu.

6.ABD savaşa girerken uluslararası dengede yerini almak istedi.

7.ABD savaşa 2 Şubat 1918’de fiilen girdi.

8.Savaştan sonra; Almanya’nın güçlenmemesi İngiltere ve Fransa için temel politika oldu.

9.Versay, Nöyyi, Sen-Jermen ve Trianon antlaşma­ları II. Dünya Savaşı’nın çıkması ile yürürlükten kalktı

10.Osmanlı, ABD, Yunanistan, Bulgaristan, Japonya ve Romanya savaşın başlangıcında et­kili olma­mış­tır.

11.Boğazların Osmanlı Devleti’nin elinde olması; Mustafa Kemal’e göre Osmanlı Devleti’ni savaşa sokabilecek stra­tejik bir etkendi.

12.Rusya’da Bolşevik ihtilali çıkınca; Ermenistan, Gürcistan ve Azerbaycan bağımsız oldu.

13.Ukrayna 22 Ocak 1918’de bağımsız oldu

14.Savaştan önce İngiliz sömürgeleri kendisinin 104 katı, Fran­sız sömürgeleri ise kendisinin 20 katıdır.

15.Osmanlı’yı paylaşmak savaşın başlangıç sebeple­rinden değildir.

16.Mağlup devletlerin bir daha savaşmaya cesaret edememesi için antlaşmalara ağır maddeler kondu.

17.Birinci Dünya Savaşı’nda Danimarka, Norveç, İsveç, İsviçre ve İspanya tarafsız kalmıştır.

Min kjære, kjære Ida har skrevet en utrolig flott, spennende og interessant tekst om hvordan hun opplever å være venn med en psykisk syk person – om å være venn med meg. Et utfordrende vennskap som mot alle odds har vart gjennom 12 år. Jeg er enormt glad i Ida og håper dere vil lese teksten hun har skrevet. Teksten er ærlig og direkte, noe som kan være litt skummelt for meg, men alt i alt tror jeg denne teksten er noe de fleste kan kjenne seg igjen i, enten som syk eller pårørende.

*

tekst: Ida Sundmoen Dahle, november 2009

Når vennskapet settes på prøve: å være venn med en psykisk syk person

Da Lise spurte om jeg ville skrive et innlegg om mitt syn på psykiske lidelser, ble jeg overlykkelig over å få æren. Bloggen til Lise er fantastisk, og er en stor inspirasjon for meg. Grunnen til at Lise spurte meg, er vel fordi jeg er en såkalt “normal” person uten store problemer. Jeg lider ofte av luksusproblemer, men det er en annen sak. Jeg er kanskje “mannen i gata”, men nå er ikke jeg hvem som helst heller. Jeg er Ida, Lises beste venn gjennom tolv år, og hun er min. Jeg har levd med Lises problemer tett på meg, selv om vi har hatt et avstandsforhold gjennom Internett, hun på vestlandet, jeg på østlandet.

Hva er så mitt syn på psykiske lidelser? Hva tenker jeg om selvskading?

For å svare på disse spørsmålene, vil jeg fortelle litt om mitt vennskap til Lise som lever med diagnosen emosjonell ustabil personlighetsforstyrrelse.

Lise og jeg fant hverandre gjennom det nye og spennende Internettet en gang på midten av 90-tallet. Begge slet med typiske tenåringsproblemer, og vi fant fort tonen. Vi skrev milelange mailer om alt og ingenting, og ingen kjente oss bedre enn hverandre. På den tida syntes jeg Lise var tøff, kul og modig, og jeg kunne bare drømme om å være like tøff, kul og modig som henne. Hun hadde problemer, liksom. Virkelig problemer! Og det var ikke måte på heller – gutteproblemer, venneproblemer, selvtillitsproblemer, spiseforstyrrelser og så videre. Jeg var vanvittig glad i henne, jeg så opp til henne og beundret henne. Selv om hun ikke hadde det så greit, virket det som om hun hadde et veldig spennende liv, ulikt fra mitt eget. På lik linje så hun opp til meg, satte meg på en pidestall høyt der oppe hvor hun ikke kunne nå opp. Vi lengtet begge etter hverandres liv.

(teksten fortsetter under bildet)

Fra vårt første møte i 1999? 16 år gamle.

Etter hvert begynte problemene å bli flere og større, alvorligere. Hun gjorde ofte spontane, ugjennomtenkte ting, i både positiv og negativ retning. Hun begynte å bli selvdestruktiv og suicidal. Hva kunne jeg gjøre? Ikke stort annet enn å støtte henne med gode ord, samt å snakke med foreldrene de gangene hun ville ta livet sitt (noe som forøvrig gjorde Lise rimelig forbanna). Jeg følte meg ofte hjelpesløs siden jeg var på andre siden av landet. Jeg syntes det var vanskelig.

Lise og jeg har ikke bare vært gode venner. Vi har krangla. Jeg har vært sint på henne. Skuffa over henne. Hvorfor påfører hun meg denne fortvilelsen? Utrolig egoistisk tankegang, men det føltes slik. Én gang har vi til og med avslutta vennskapet. Hvorfor? Som regel krangla vi på grunn av en eller annen dum misforståelse. Ord og uttrykk kan lett tolkes annerledes over nett enn ansikt til ansikt. Men den gangen vi avslutta vennskapet, hadde jeg fått nok. Lise var inne i en veldig dårlig periode, og trengte mer oppmerksomhet og støtte enn det jeg klarte å gi henne på daværende tidspunkt. Jeg følte jeg alltid hadde stilt opp for henne, men at det aldri var bra nok. Det er innvikla, men det hele endte med at jeg ikke orka mer mas. Rett og slett. Det føltes nesten som om jeg var utbrent på akkurat henne. Jeg hadde ikke mer å gi. Lise på sin side mente jeg hadde blitt vond og kald, og at jeg hadde gitt henne opp, og etter mange sinte meldinger tok vi en pause på godt og vel et halvt år. Dette er ca tre år siden.

Jeg tror egentlig pausa gjorde begge godt, selv om jeg på ingen måte er stolt over hvordan forholdet hadde utviklet seg. Nå setter jeg nærmest enda større pris på vennskapet, og jeg vil aldri mer ta det for gitt. Det er som med vennskap, som med forhold. Man kan ikke ta ting for gitt. Hver dag prøver jeg å forstå. Jeg vil forstå hvordan Lise har det. Jeg synes det er vanskelig å sette meg inn i hennes situasjon, hennes bunnløse sorg og fortvilelse, men jeg vil alltid forsøke. Lise og jeg har besøkt hverandre mange ganger, og det er ikke mulig å se at Lise lider av psykiske problemer. Hun er en livsglad, sprudlende, jordnær og humoristisk jente. Hun skjuler sine sorger meget godt.

(teksten fortsetter under bildet)

Ida og Lise, halloween 2002

Selvskading. Et ønske om oppmerksomhet?

Lise er en sebrapike, en selvskader. Er det én ting med denne psykdommmen som gjør meg vondt langt inn i hjerterota, er det å se bilder av Lises oppkuttede armer, fulle av blod, arr og åpne sår. Jeg kan på en måte forestille meg grunnen til at hun gjør det. Da jeg for rundt to år siden brått ble dumpa av en kjæreste, hadde jeg så store og dype sår i hjertet mitt, at jeg i et øyeblikk mista besinnelsen og rispa opp håndleddet med en kjøkkenkniv, bare for å få smerten til å forsvinne. Jeg følte meg gal og uaktsom, men mest av alt modig over at jeg hadde gjort noe så fælt mot meg selv. Jeg har jo sett Lises armer blir verre og verre opp gjennom åra, og jeg har alltid tenkt at jeg aldri kommer til å gjøre noe sånt mot meg selv. I ettertid forstår jeg hvor lett det kan være å havne i en situasjon som selvskader. Jeg kan med sikkerhet si at jeg aldri kommer til å gjøre noe sånt igjen, men at jeg i hvert fall forstår selvskading litt bedre. Jeg synes selvskading er umåtelig dumt, fælt, uutholdelig.

Før var jeg ganske sikker på at diverse ting Lise gjorde eller sa, var fordi hun ønsket oppmerksomhet rundt seg selv. Hun fortalte om planlagte selvmordforsøk, og av og til fikk jeg bilder av nye kutt. Det var vanskelig å ikke tenke at hun gjør det på grunn av oppmerksomhet, når det skjedde gang på gang på gang på gang. ”Om hun virkelig vil dø, så får hun det til. Da forteller hun ikke om planene sine til noen!” tenkte jeg. Nå vet jeg at slike meldinger er et desperat rop om hjelp, støtte og trøst. Det betyr ”Se meg! Se smerten min!” Det er ikke annet enn et ønske om at noen skal forstå, at noen skal se hvor ekte smerten hennes er. Å ikke få forståelse, gjør bare vondt verre. Nå er jeg så heldig å stadig få innsyn i Lises tankegang, så jeg vet godt at hun aldri vil noe vondt. Dessverre finnes det folk der ute som mener annerledes, som kanskje er redd for å bli kjent med sebrapikene & Co på grunn av problemer som ikke kan pekes på. Kanskje de ikke vil forstå eller kanskje de ikke har empati nok. De mister uansett noe som kan bli et verdifullt vennskap.

“Å ha psykiske lidelser må være noe av det verste som finns”, sa et nært familiemedlem til meg. Jeg sier meg fullstendig enig. Å ikke orke å møte morgendagen, å bare ville grave seg ned dag etter dag, må være så vondt, så håpløst, så ensomt. Den smerten selvskadere innehar, må være så mørk og forferdelig som solformørkelse, dommedag og helvete hver dag året rundt. Det er mange som opplever å ikke bli tatt på alvor, når de oppsøker hjelp. Folk som sliter med problemer sier det er en kamp å få hjelp. Hvorfor er det slik? Tviholder Staten så grådig på pengene, at kun de som holder ut lengst får den hjelper de trenger? Det å fysisk oppsøke hjelp er et stort skritt i riktig retning, men det hjelper ikke når man blir møtt med motgang. Slik jeg har forstått det, er det hvert fall slik for mange.

Jeg synes det er stort av Lise og alle andre med psykiske problemer å være så åpne om det. Jeg beundrer dere styrken. Det jeg derimot ikke liker er når en person tenker på seg selv som først og fremst ”syk”, ikke først og fremst ”meg”. Da har man latt det ta fullstendig overhånd, og man ser ikke seg selv for bare psykdommen. Lise er Lise. Lise er ikke sin egen diagnose. Lise er Lise med en diagnose. Om man først er blitt utredet og fått en diagnose, skal det ikke misbrukes. Lise sier selv at hun har to sider, en fornuftig, reflekterende og frisk side, og en destruktiv side med en svart-hvitt tankegang. Hun kan skylde på psykdommen for ”gale” ting hun sier og gjør, men ikke alltid. Det bør være en balansegang. Man kan ikke gjemme seg bak problemene og skylde på dem.

Mitt ønske

Lise og jeg har til dags dato et godt vennskap som garantert skal vare livet ut. Vi finner alltid på mye gøy når vi er sammen, og har stort sett daglig kontakt via meldinger og Internett, hvor vi kan snakke om alt og ingenting. Jeg må nesten le av meg selv, men jeg blir fortsatt redd og uvel når jeg ikke får svar på en melding på en stund. Heldigvis viser det seg alltid at det bare er gamle bekymringer som slår til.

Mitt største ønske når det gjelder Lise, er at hun skal bli friskmeldt. Hun kommer alltid til å leve med sin personlighetsforstyrrelse, men jeg er hundre prosent sikker på at dagen kommer da hun kan leve et såkalt normalt liv. Hun er på god vei til å slutte med selvskadingen, selv om hun har tilbakefall av og til. Hun har kommet langt fra den jenta jeg ble kjent med for 12 år siden. Hun er like fantastisk og stor for meg nå som da, men hun har vokst på et personlig plan som gjør at jeg er utrolig stolt av henne. Hun er en ekte og sann venn.

Jeg har også et stort ønske om at fordommer mot psykisk helse skal minke. Jeg vil ha det fram i lyset! Alle kommer til å slite en gang i løpet av livet. Folk skal ikke gå rundt og være redde for denne moderne galskapen. Vi er bare mennesker!

Er det noen der ute som er venn med folk som sliter psykisk, og som kjenner seg igjen? Hva tenker dere sebrapiker om mitt syn på selvskading?

tekst: Ida Sundmoen Dahle, november 2009

Ida og Lise, aldri en dag uten sprell og moro!

Ida og Lise. Venner gjennom tykt og tynt.

Ida; Tusen takk for ditt vennskap. Jeg er utrolig takknemlig for å ha deg i livet mitt. Jeg vil heller aldri, som du nevner, ta dette for gitt. Takk, Ida!

En av mine største laster er at jeg er utålmodig. Fryktelig uuuutålmodig! Det kan føre til kjedelige resultater. Jeg hater å vente, men jeg snakker ikke om slike ting som å vente på bussen.

Jeg blir rastløs, får ikke ro i sjelen ved å vente. Det blir gjerne halvferdige greier fordi jeg ikke har tid til å vente på å få gjort noe ordentlig.

Et konkret eksempel: Jeg fikk dreadsextensionsene jeg hadde venta på, men hadde ikke “tid” til å vente til dagen etterpå så jeg kunne kjøpe ordentlige hårstrikker. Jeg måtte ha dreadsa der og da. Det endte opp med at jeg fant noen gamle, stygge, grønne strikker i en kommode hjemme, men det fikk så være for jeg skulle ha dreadsa i der og da!

Får jeg det for meg at jeg skal klippe meg, da har jeg ikke tid til å vente én dag på frisørtime, og jeg ender med å klippe meg selv, noe som blir et halv-ordentlig resultat. Kommer jeg over et klesplagg jeg vil kjøpe, men som er for lite, så kjøper jeg det likevel dersom de ikke får inn rette størrelsen før uka etter. Ting kan ikke bli gjort fort nok.

Mellommenneskelige greier er også brutalt å vente på. Jeg vil ha ting avklart. I need to know! Er det noe jeg har problemer med, så er det ord og svar som “vi venter og ser” eller “ting får gå seg til”. Jeg kan bli fryktelig utålmodig og kreve svar som kanskje ikke finnes enda. Jeg kan bli masete og kravstor, for ting skjer bare ikke fort nok eller blir avklart fort nok.

Ting skulle helst skjedd i går! Og jeg ser at denne enorme utålmodigheten ikke er den mest fordelaktige egenskapen å ha, verken for resultater eller for min egen del. Det føles som jeg er på grensa til å bli gal noen ganger, av ren utålmodighet.

Og et veldig aktuelt eksempel på utålmodighet: Jeg har et sted å være akkurat nå, en avtale, men klarer jeg å leve med tanken på at jeg har et halvskrevet innlegg jeg har lyst å poste? Kan jeg leve med at det ligger på vent som en kladd til jeg kommer hjem igjen? Eller må jeg poste det her og nå før jeg drar, fordi jeg ikke får ro i sjelen om jeg ikke får gjort det ferdig her og nå?

Og når det kommer til mellommenneskelige greier, så prøver jeg veldig hardt å puste og gi det tid. Jeg må kontrollere meg. Gi det tid.

Edit: Jeg falt for fristelsen og klikket publiser og stakk avgårde selvom jeg ikke følte meg helt “ferdig” med innlegget. Og derfor ble det jo naturlig at flere tanker kom etterhvert. Jeg tenker på det som to typer utålmodighet. Den konkrete utålmodigheten ved at ting ikke blir gjort fort nok, og den mer diffuse utålmodigheten som går på å det å ikke vite. Jeg trenger tryggheten i å vite. Det er vanskelig å leve i uvisshet og usikkerhet, og det er kanskje derfor jeg er så utålmodig på å få vite, få svar - enten det skulle gjelde svar på en søknad eller svar på mellommenneskelige ting som det å vite hvor en har andre.

Ellers har jeg allerede fått noen gode kommentarer som jeg skal tygge på Takk.

bilde: google

Har ikke blogga på ei stund nå, fordi det har ikke skjedd noe særlig. På tirsdag var jeg med Cecilie i noen timer, etter at jeg hadde tatt svineinfluensa-vaksina. Det var kjempekos å være med henne, hun er kjempeskjønn : )

I går var det Røde Kors. Vi var en del folk denne ganga; Meg, Ine, Vesle, Håkon, Adina, Lise, Nicco, Anahita og en annen fyr som jeg ikke fikk med meg navnet på : P  Skjedde egentlig ikke så mye på møtet, men vi prøvde hvertfall å finne ut om vi skal se Lilja Forever eller Blood Diamond (ikke det at vi kom så veldig langt i den diskusjonen).  Menne Adina fikk lappen igår ^^ *stolt*.

Og idag stod jeg, Ine og Vesle på stand i kantina i mat-fri, det var gøy : D Men var litt flaut også : P Vi hadde en slags blanding av menneskehandel- og rekruterings-stand : ) Vi delte ut nesten alle “En personlig eiendel er ofte det eneste de etterlatte har igjen etter noen som er savnet.” – kort vi delte ut.

Youtube”ta gezinirken eski yükledigim videolar aklima geldi. Aslinda hic izlemek istemedim ama dayanamadim, izledim ve en kilcal damarlarima kadar hüzünle sarsildim….

Videonun aciklamasina “merhaba arkadaşlar güzel bir şeyler yapmaya çalıştım harkese yer vermeye özen gösterdim ama bu kadar oldu teşekkür ederim saygılarımla aks:)” yazmisim.

Girisinde “Anadolu ögretmen lisesinden kalan son donuk kareler bunlar bize hatira olarak kalan, izledikce hep birbirimizi hatirlayalim, hoscakalin arkadaslar hoscakalin” diye basliyorum… O zaman baya özlemisim heralde… Simdide öyle

Bir siirle devam ediyor video…

• Hatirlanmak ister insan,
• Unutulmamak ister
• Bazen unutulmakta güzeldir,
• Sen unutani unutamiyorsan,
• Dualarinda eksik edemiyorsan
• O zaman güzeldir iste unutulmak
• Unutuldugunu hissetmek,
• Hele tam  unutuldum derken
• Aniden telefon calip,
• Nasilsin kardesim diye sorarlarsa,
• Iste o zaman anlarsin unutulmayi
• Birde hatirlanmayi…
• Unutulmamak ümidiyle hoscakalin…

Ali Kemal SARUHAN

Bonjour à tous,

Suite au nombre important de lecteurs de mes lettres, j’ai ouvert un nouveau blog spécifique à mes correspondance avec Marale.

Voici le lien :

LES LETTRES DE MARALE

Bonne lecture et laissez-moi des commentaires

Amicalement

Lise

Au bœuf final des Goualantes Théopolitaines : Ce n'est qu'un Au Revoir !

Ça y est ! les premières Goualantes Théopolitaines ont vu le jour ce week-end ! Et quel succès !!

Tout était au rendez-vous : le soleil, des dizaines de bénévoles issus d’associations qui s’étaient lancées dans l’aventure proposée par Villedieu – Animations et qui ont abattu un travail considérable, des exposants bien sympathiques, un public très nombreux et enchanté venu de tous horizons (même des Pyrénées !), des élus aux anges, des partenaires généreux et surtout, surtout des artistes chanteurs de rue extraordinaires :

Le Rouleux de Mécanique

Miss Guinguette

Nini Peau d’Chien

Roselyne et son Homme

Philippe Parasote

Patrick Perrot

MarieTé

Chansons en Carton

J. Bernard Michau

Bernard Faizeau

Gilles L’Brenou

Bertrand l’Vielleu

Papy Rétro

Anne Laurent

Lise

sans oublier notre Ricardo théopolitain, instigateur de cette magnifique manifestation.

Les préparatifs, l’arrivée et l’accueil des artistes à Villedieu, l’installation de la fête samedi matin, l’inauguration samedi midi, le repas de samedi midi, le samedi après-midi, les préparatifs de la soirée et la soirée cabaret de samedi, toute la journée de dimanche, avec les animations et les artistes le matin, le midi, les artistes, les animations et le public durant tout l’après-midi, sans oublier le spectacle final et les médias qui se sont déplacées, tout a été pris en photos (plus de 1 400 prises de vue !) pour se souvenir de tous ces moments d’intense émotion.

Spk ‘nın (Sermaye Piyasası Kurulu)  hazırladığı lisanslama sınavları varmış ki ben bunu daha dün öğrendim. Finansal Yönetim dersime giren hocam sağolsun. İleride finans sektöründe çalışmayı düşünenleri (banka, aracı kurumlar vb.) ilgilendiren bir mevzu. Şimdi bu sınavlar şunlar;

1. Temel düzey

2. İleri düzey

Temel düzey sınavına girmek için lise mezunu olmanız yeterli. Temel düzeyle ileri düzey arasındaki en belirgin fark ileri düzey sınavına girebilmek için 4 yıllık üniversite öğrencisi yada mezunu olmanız geremekte.  Ayrıca ileri düzey lisanlama sınavına girip sertifikayı hak ettiğinizde temel düzeyide almış sayılıyorsunuz haliyle

Konuyla ilgili bilgim şimdilik bu kadar ama ilerleyen zamanlarda daha detaylı olarak aktaracağım. Önce kendi merakımı bir gidereyim de…

FRANSIZ LİSESİNDE Mİ OKUYORSUNUZ?

ÜNİVERSİTEDE FRANSIZCA DERSİ Mİ ALIYORSUNUZ?

ÖDEVİNİZ VAR FAKAT ZAMANINIZ MI YOK?

BU ÖDEVDEN ÇOK İYİ NOT ALMALIYIM MI DİYORSUNUZ?

7/24 FRANSIZCA ÖDEV

!!! ARADIĞINIZ ÇÖZÜM TEK BİR TIKLAMA KADAR YAKIN !!!

!!! BAŞARI GARANTİ !!!

Teslim zamanı ne kadar kısa olursa olsun (realistik olması şartıyla) ödevleriniz itinayla yapılır. Sayısal ve sözel dersleri fransızca olarak alıyorsanız doğru yerdesiniz !  Fransızca, mühendislik ve edebi bilimlerde tecrübesini kanıtlamış genç kadromuzla tamamen online olarak hizmet vermekten gurur duyuyoruz. Yetiştiremediğiniz veya yapamadığınız ödevlerinizi biz yapıyoruz. Bizlere bildiriceğiniz süre içerisinde ödevinizi hazırlıyor ve tarafınıza gönderiyoruz. 7/24 online hizmet veren ekibimiz siz değerli müşterilerin değerli ödevlerini bekliyor.

Peki Prosedür nasıl işliyor?

1- Öncelikle ödevinizi herhangi bir formatta bilgisayarınıza aktarıyorsunuz. (Kağıt ödevlerinizi tarama ile yada herhangi bi fotoğraf makinesi kullanarak .pdf yada .jpeg olarak bilgisayarınıza taşıyabilirsiniz.)

2- yediyirmidortfransizcaodev@gmail.com adresine Ad Soyad vermeden, Rumuzunuzun, herhangi bir sorumuz olduğu takdirde size ulaşabileceğimiz mail adresinizin, ödev teslim süresinin, ödev hakkında detaylı açıklamanın, yazılı olduğu ve Ödevin herhangi formatta (.doc, .xls, .pdf, .jpeg, vs.) sanal versiyonunun ekli olduğu maili tarafımıza postalıyorsunuz. Tarafımıza ödev yaptırmak istediğinize dair başvuruda bulunuyorsunuz.

3- Ödeviniz tarafımıza ulaştığı anda en geç yarım saat içerisinde size Ödevi teslim aldığımıza ve incelediğimize dair onay mailini, ödev için talep ettiğimiz ücreti ve güven ortamını sağlama amacıyla prosedürün garantiye alındığı sözleşmeyi size göderiyoruz.

4- Sözleşmeyi kabul ettiğinizi bildiren ufak bir yazıyı  yediyirmidortfransizcaodev@gmail.com adresine postalıyorsunuz.

5- En kısa sürede ödevinizi yapmaya uygun en kalifiye ve tecrübeli elemanımızı görevlendiriyoruz.

6- Ödeviniz hızlıca yapılmaya başlanıyor.

7- Bize iletmiş olduğunuz süre içerisinde ödeviniz hazır hale geliyor.

8- Ödev biter bitmez, ödevin yapıldığını kanıtlamak amacıyla tarafınıza ödevin sadece ufak bir kısmının göründüğü örneği gönderiyoruz.

9- Ödevi onayladığınıza dair bir yazıyı yediyirmidortfransizcaodev@gmail.com adresine postalıyorsunuz.

10- Onayınızın ardından Havale için gerekli bilgileri bildiriyoruz. (Havaleniz online olarak, bankamatik kullanarak yada bankaya giderek gerçekleştirebilirsiniz. Havaleniz direk şahıs adına olucağı için herhangi bir güvensizlik söz konusu değildir.)

11- Ödev için istemiş olduğumuz miktarın hesabımıza geçtiği onaylandıktan sonra tarafınıza ödevinizi e-mail olarak istediğiniz formatta gönderiyoruz.

PEKİ NEDEN BİZ ?

Çünkü alanlarında yetenekli ve tecrübeli kadroya sahibiz

Çünkü başarı garantisi veriyoruz

Çünkü 7/24 hazır bir şekilde hizmetinizdeyiz

Çünkü online ve hızlı çalışıyoruz

Çünkü güvenilir bir alışveriş ortamı yaratıyoruz

yediyirmidortfransizcaodev@gmail.com

Not: Ödevler tamamen yardımcı olmak amacıyla yapılmaktadır. Herhangi bir kopyalama yada bilgi hırsılığı söz konusu değildir. Müşteri ödevini teslim aldığından sonraki süreçte yaşanan herhani bir sorunda sorumluluk kabul etmiyoruz.

L'ex lieutenant-gouverneur Lise Thibault

Lise Thibault a reçu hier un précieux cadeau de la part de la Sûreté du Québec. Ce sont deux nouveaux bracelets, fait de fer et reliés par une courte chaine. C’est le traitement que l’on réserve aux présumés criminels.

Mieux encore, le 14 octobre prochain, elle devra rouler jusqu’au poste de police afin que l’identité judiciaire puisse collecter ses empreintes digitales et prendre quelques photos.

Je me demande si elle aura l’honneur d’aller en prison si elle est reconnue coupable de nous avoir volé?

Parlant d’honneur, je me demande… Devrons-nous toujours l’appeler  L’Honorable Lise Thibault si elle est reconnue coupable? J’espère très sincèrement que non!

Work in progress…

.

.

.

.

.

.

Meer make-up, meer cuties, meer beauties. Ik vrees voor kleur en kwaliteit, sorry de snorry.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

http://farm4.static.flickr.com/3512/3926423022_d5bbe32d70.jpg