Geschreven voor: www.marketingtowomen.eu

Albert Heijn introduceerde eind mei 2009 de Puur en Eerlijk lijn in Nederland. De lijn is opgebouwd uit vijf verschillende categorieën: AH puur&eerlijk biologisch, fairtrade, duurzame vangst, scharrel en ecologisch.

Nu zijn scharreleieren, biologisch geteelde groenten en scharrelvlees inmiddels wel bekend bij het gros van de Nederlandse bevolking, maar Albert Heijn laat het daar niet bij. Ze verkopen namelijk ook Fairtrade bloemen.

Op de verpakking van een bos trosanjers staat een foto van Christine Chep ‘ngeno, een mooie, lachende Afrikaanse vrouw met een bos anjers in haar armen. Ze werkt op een bloemenplantage in Kenia. Haar vier kinderen gaan naar een school die is opgezet door steun van Fairtrade. Bij de bos anjers zit ook een met de hand geregen kralenarmbandje. Op het bijbehorende kaartje is te lezen dat dit armbandje is gemaakt door de Borana stam uit Kenia met een foto van twee jonge Afrikaanse vrouwen en een beschrijving van hun leven, hun verantwoordelijkheden en hun wensen. Met het maken van de sieraden krijgt de 14 jarige Saadia Guyo de kans om voor haar zieke moeder en haar zes broertjes en zusjes te zorgen. Naast een eigen inkomen krijgt ze met het maken van de sieraden de kans om een gevoel van trots voor haar cultuur te behouden.

Albert Heijn is als eerste landelijke supermarktketen gestart met de verkoop van Fairtrade-bloemen in vestigingen met een bloemenafdeling. De Fairtrade-bloemen, trosanjers, zijn afkomstig uit Afrika en dragen het Max Havelaar-keurmerk voor Fairtrade als bevestiging dat ze onder Fairtrade-voorwaarden zijn verhandeld. 35 procent van de verkochte bloemen op de Nederlandse markt wordt geïmporteerd uit landen buiten Europa. Van alle trosanjers die verkrijgbaar zijn in Nederland, is het grootste deel afkomstig uit Afrika of Midden- en Zuid-Amerika. In veel van deze landen ontbreekt een sociaal of economisch vangnet voor kleine boeren of arbeiders. Doordat deze groepen de zwakste schakel in de handelsketen vormen, leven zij vaak in armoede, hebben zij nauwelijks rechten of moeten zij roofbouw plegen op hun omgeving. Het Fairtrade-systeem doet daar wat aan. Dankzij een ontwikkelingspremie kan er worden geïnvesteerd in betere arbeidsomstandigheden en het milieu, en kunnen arbeiders hun toekomst in eigen hand nemen.

Door Fairtrade bloemen aan te bieden krijgen Nederlandse vrouwen de kans om bij te dragen aan een betere wereld. De verhalen en foto’s op de verpakking van de bloemen en het armbandje zijn bijzonder aansprekend en geven een beeld van het leven van de Afrikaanse vrouwen. Dit gebeurt niet door medelijden om te wekken, maar juist door te laten zien wat Fairtrade voor deze vrouwen betekent. Door de bloemen te kopen draag je bij aan educatie van de kinderen van Christine Chep ‘ngo of aan de verzorging van de moeder van Saaida en daar zit mijns inziens de kracht van deze geslaagde verbeelding van Corporate Halo: consumenten worden op een persoonlijke wijze betrokken bij de levens van de mensen die ze steunen. Er wordt emotie getoond en het menselijke aspect wordt benadrukt.

Caleçons bio et équitables pour homme !

En matière de mode éthique, les hommes sont nettement moins gâtés que les femmes.

C’est pour inverser cette tendance que Monsieur Chat sort une gamme de caleçons bio et équitables aux couleurs acidulées : citron, pêche, vert pomme, rose et turquoise.

Pourquoi du coton bio ? Allez faire un petit tour sur le site Internet et vous y apprendrez que la culture du coton est la plus polluante au monde. 2,5% des surfaces agricoles pour 25 % des pesticides chimiques !

Pourquoi équitable ? Pour que les caleçons ne soient pas agréables uniquement pour ceux qui les portent (sic Monsieur Chat !)

Vendus dans de jolies boîtes en carton recyclé au prix de 16,00 € TTC

Accéder au site

Van Houten kakao - 10x25 g. (15 kr. i Netto)

Så sad man på arbejdet og ventede på at klokken blev 17, så man kunne få fri… Men allerede inden uret viste 17, var det bælgravende mørkt udenfor OG da klokken så endelig blev 17, så regnede det også At skulle gå kold og drivvåd gennem mørket og regnen, er bestemt ikke min definition af sjov! Derfor er det ekstra dejligt, at komme hjem og smutte ind under dynen med en varm kop kakao. Og jeg har fundet verdens bedste kakao. Det eneste man behøver er kogende vand – meget lettere bliver det ikke! Kakaoen er fra Max Havelaar, så du kan virkelig læne dig tilbage og nyde kakaoen med god samvittighed. Van Houten kakao er en kakaodrik med kakao fra Den Dominikanske Republik. Yum yum, siger jeg bare!

Opdatering: Jeg har nu også prøvet Van Houten Choco Cappuchino. Er du til cappucino med et strejf af kakao, så er du bestemt også til Van Houten Choco Cappuchino! Denne kan også købes i Netto for 15 kr. Enjoy

Del 13 al 16 de octubre,  una delegación peruana partió a Francia, a representar al cacao de nuestro país en uno de los eventos más importantes del chocolate en el mundo.  Los expertos quedaron impresionados con la calidad de nuestros granos. Al salón del Chocolate asistieron representantes de las cooperativas ACOPAGRO, Oro Verde, Tocache, Cepicafé, Naranjillo y La Divisoria: un equipo de lujo que dejo el nombre del Perú en alto. Vea las primeras fotos que ya tenemos de nuestra participación.

Una parte de la delegación peruana: Hiderico Bocangel, Gonzalo Rios, Romulo Echegaray y Mario Cavero

Nadie pudo resistir el sabor del chocolate peruano

Con la encargada de la Cadena de Valores de Max Havelaar, Karine Leroche

La presencia de la delegación peruana en Francia no hubiera sido posible sin la valiosa colaboración de VSF CICDA, USAID-PDA,  ministerio de Agricultura, Devida, Promperu y Oxfam Novib.

Het leven is te kort voor slechte koffie! Daarom gaan we in huize skrivadur al tijden voor kwaliteitskoffie. Geen Senseo dus. Nespresso evenmin (sorry, liefhebbers van deze ‘koffie’). Bij ons wordt goede en eerlijke koffie gezet. Met een degelijke Italiaanse espressomachine (Quick Mill), met goed water, met geduld en met goede (dus eerlijke) koffie. De laatste maanden gebruiken we vooral handgeplukte koffiebonen van Redbeans. Dat is eerlijke en heerlijke koffie. Dit weekeinde lieten we ons echter een keer verleiden tot Café de Origen van de Wereldwinkel.

Koffie? Alleen als-ie (h)eerlijk is!

Bonen uit Honduras
De bonen die we kochten (ietsje meer dan 10 euro voor een kilo, dus niet echt duur) komen uit Honduras. Uit het Nationaal Park van La Tigra. De koffie van La Tigra groeit in de bergen, bij kleine boerderijtjes rondom de stad San Juancito. De eerste verwerking van de koffiebonen (plukken, ontpulpen, drogen, selecteren en verpakken) gebeurt door de Coöperativa Mixta San Juancito. In deze coöperatie zijn de kleine boertjes verenigd. Voor al hun inspanningen krijgen de boertjes – hou je vast – 26 procent van de kostprijs. Dus ongeveer 2,60 van onze ruim 10 euro gaat naar de boeren.

Ook bij eerlijke koffie blijft veel geld hangen bij de tussenhandel.

Oneerlijke koffie verbieden
Waar blijft de rest van het geld dat we neertelden voor deze ‘eerlijke’ – want Fair Trade/Max Havelaar – koffie? Dat blijft steken bij de overheid (BTW), de branderij, de tussenhandel, de transporteur, de verpakker, de marketeer, de winkelier. Je hebt het dan wel over 74 procent van de winkelprijs! Als we dit al eerlijk noemen, hoe liggen deze percentages dan bij oneerlijke koffie? En zouden we die oneerlijke koffie niet helemaal moeten verbieden? Wij stemmen in ieder geval voor! Ga voor kwaliteit! Het leven is te kort om genoegen te nemen met minder! Overigens smaakt de Café de Origen erg goed. Een aanrader dus (net zoals Redbeans)!

Deze herfst is het 150 jaar geleden dat Multatuli (1820-1887) de roman schreef die door de Indonesische auteur Pramoedya Ananta Toer (1925-2006) werd uitgeroepen tot “The book that killed colonialism”: Max Havelaar of de koffij-veilingen der Nederlandsche Handelmaatschappij (1860). Met de roman ging Multatuli de strijd aan tegen de koloniale uitbuiting in Nederlands-Indië - “dertig millioen onderdanen worden mishandeld en uitgezogen in UW naam”. Na 150 jaar is deze problematiek nog steeds actueel en de Max Havelaar springlevend. Als politiek pamflet, als historisch ijkpunt, als literair en retorisch meesterwerk. En daarom ook wordt bij deze 150ste verjaardag op allerlei manieren stilgestaan: door de Koninklijke Bibliotheek met een nieuw dossier over het boek en de schrijver, door Google met een speciaal-ontworpen logo (dat door auteur Afred Birney op diens weblog kritisch onder de loep wordt genomen), door NRC Handelsblad met een groot artikel over de actualiteit van Max Havelaar (“Max Havelaar was de Submission van 1859″) en, tenslotte, door de Bijzondere Collecties van onze Universiteitsbibliotheek met de tentoonstelling ’150 jaar Max Havelaar‘ (van 2 februari tot 25 mei 2010 aan de Oude Turfmarkt). Onderdeel van de tentoonstelling is de tijdelijk opgerichte ’Max Havelaar Academie’ met een serie publiekslezingen/ masterclasses én het ’Erfgoedlab Max 2.0′ dat 5 studenten uit 5 verschillende disciplines een stage aanbiedt met als opdracht: “Verplaats de thema’s van de Max Havelaar naar de 21ste eeuw in (media)producties die – zowel voor wat betreft inhoud als vorm – een zelfde effect beogen te hebben als de Max Havelaar heeft gehad.” De stageplekken staan open voor HBO- en WO-studenten van uiteenlopende studierichtingen - Nederlandse taal en cultuur, geschiedenis, journalistiek, mediastudies, beeldende kunst, politicologie, economie, maar ook milieuwetenschappen (‘Max Havelaar als Fair trade-merk’). Informatie over het ’Erfgoedlab Max 2.0′, de 5 stageplekken en sollicitatieprocedure is te vinden op www.maxhavelaaracademie.nl. Solliciteren kan tot en met 3 november per e-mail aan: info@maxhavelaaracademie.nl.

Zie ook: de complete tekst van de Max Havelaar in de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren en de website van het Multatuli Museum met interessante Multatuli-links.

Opmerkelijk: afgelopen Week van de Fair Trade hekelden zowel de Vereniging van Varkenshouders als Sporza-man Karl Vannieuwkerke in onverbloemde woorden de dubbelzinnigheid van fair trade in de supermarkt.

Hun bekommernis is de mijne, vandaar deze post op mijn regiofair-blog: lees het als marketingsuggesties voor de fairtraders.

koffiecampagne Oxfam Wereldwinkels - 1 procent minder voor de koffie-industrie is dubbel loon voor 1 miljoen boeren

Er was ooit een tijd dat de fairtraders de dingen durfden benoemen zoals ze waren. Men noemde hen toen geitenwollensokken dagdromers.

Vandaag leggen bedrijven als Starbucks of LIDL zich plat op de buik, om ook mee te mogen schuiven aan de fairtrade-feesttafel. Zelfs mega-slokoppen dromen mee in hun Max Havelaar-gekeurmerkte sokken.

Want aan tafel discussiëren fairtraders niet meer over het rollenspel van de grote supermarktketens met hun toeleveranciers, bijvoorbeeld.

En over hoe supermarktketens en Nestlees bij de Vlaamse zuivelproducent het licht uitdraaien, hoeft ook niet gediscussieerd.

“De strijd van boeren in Noord en Zuid op één lijn zetten is té kort door de bocht”

Dat zeggen de Wereldwinkels, en het is ook het standpunt van Max Havelaar.
We besteedden er hier al eerder uitgebreid aandacht aan.

Vraag is maar hoe lang ze zich dit soort gedrag en standpunten nog gaan kunnen blijven permiteren. Er roert zich immers iets…

Week van de Fair Trade: eigen boeren niet toegelaten?

De Belgische Vereniging voor Varkenshouders vroeg zich tijdens de Week van de FairTrade af:

Momenteel is er enkel Fairtrade met boeren aan de andere kant van de wereld, wat met ons, boeren uit eigen land???

zie persbericht d.d. 05/10/2009 : Fairtrade, ook naast de deur. Varkenshouderij in NOOD!

Deze vaststelling, daar is het hen om te doen:

Het is bovendien een frappante vaststelling dat de grote winkelketens op hun website pronken met slogans over een ‘eerlijke prijs’ en ‘respect voor de leverancier’, terwijl we intussen allemaal weten dat hiervan geen sprake is.

Lidl heeft reeds zijn website aangepast nadat de eerste geruchten hierover werden verspreid. Is dit geen vorm van fouterkenning?

Colruyt daarentegen beweert (zie De Standaard van zat 3/10) dat ze 15% meer betalen dan de gangbare prijs. Niets is minder waar, dit komt alvast niet bij de boer terecht!

Daarover dadelijk meer. Maar respectlozer kan het stilaan niet meer.

Karl Vannieuwkerke: “Respectlozer kan het niet”

“Grote winkelketens hebben geen schaamte om met slogans als ‘eerlijke prijs’ en ‘respect voor de leverancier’ klanten te winnen. Alsof fair trade enkel een Afrikaanse, Aziatische of Latijns-Amerikaanse aangelegenheid zou zijn.

De prijsafspraken waarbij de tussenpersonen met de grootste winst gaan lopen, zijn een vorm van extreme decadentie”

zie opiniestuk de Morgen d.d. 09/10/2009 : “Respectlozer kan het niet”

Respectlozer kan het inderdaad niet.

Maareuh… de slagzin ‘Uit Respect’ tooide toch jarenlang de affiches van de Oxfam-Wereldwinkels?…

leven van liefde en lucht

Niemand leeft van liefde en lucht alleen.

Maar van liefdadigheid en gebakken lucht al helemaal niet.

Ooit waren fairtraders de enigen die het wilden of durfden opnemen tegen de krachten die de wereldmarkt genadeloos naar hun hand zetten.

Maar vandaag putten ze zich uit in er het stilzwijgen op na houden wanneer de problematiek van onze eigen boeren ter sprake komt.

Of geven een draai aan de waarheid.

Waarom hebben fairtraders als Oxfam-Wereldwinkels en Max Havelaar vandaag dan zo’n schrik van eerlijke handel met boeren in het Noorden?

De uitleg is zeer eenvoudig.

kiezen of delen

Supermarkten zullen nooit toelaten dat fairtraders hun imago te grabbel gaan gooien. Vlaamse boeren de fairtrade binnenloodsen is als het paard van Troje de supermarkten binnenloodsen. Dat zullen deze laatsten uiteraard nooit toestaan.

Kiezen of delen dus. Maar de supermarkten en andere voedselgiganten schudden wel de kaarten en bepalen steeds sterker de spelregels waaraan fair trade zich dient te houden, wil het haar plek in de rekken van de distributie behouden.

Steeds meer mensen stellen zich luidop de vraag of de fairtraders hun ziel niet aan het verkopen zijn aan centen en procenten.

oproep tot regiofair

De roep om regiofair zal steeds luider klinken. (Overigens net zo goed in het Zuiden als in het Noorden.)

Noodkreten als dewelke de Vereniging voor Varkenshouders of een Karl Vannieuwkerke slaken zijn immers terecht. Ze kennen nog geen container. Laat dat regiofair zijn.

Wat we precies verstaan onder regiofair leest u elders op de blog: ‘wat is regiofair?’.

Alberto Contador wint de Tour op fairtradebananen: duurzaam zonder doping

[KLIK OP DE PRENT VOOR LEESBARE VERSIE]

Dit kiekje ging de wereld rond, maar wat wellciht alleen de fairtraders opviel, was het Max Havelaar-stickertje op de banaan van Alberto Contador.

Max Havelaar vroeg aan Jacinto Vidarte of Alberto altijd voor fairtradebananen kiest.

Als het even kan, proberen we solidair te zijn.

Stijn Devolder, er is nog hoop…

Lees de krant waaruit we bovenstaande afbeelding inscanden.

verkoop van fair trade stijgt fors ondanks crisis, dankzij interesse bedrijven

Gezellig, hé. ‘t Is weer Week van de Fair Trade. Onze overheid roept ons op met de slogan: “Maak van België het land van de fair trade“. Moeten we daartoe baron Maurice Lippens op de pijnbank leggen en hem doen bekennen: “Ik ben een leugenaar. Ja, ik beken, ik heb het land op de rand van het bankroet gespeculeerd?”

“Neen neen,” hoor ik ze bij Max Havelaar al verschrikt roepen. Fortis was immers één van de laureaten van de FairTrade@Work in 2009.

Hoe vind je overigens deze:

“We willen niet enkel het eigen personeel, maar ook onze klanten bewust maken voor Fairtrade.”

dixit Fortis n.a.v. die Fairtrade@Work

1 oktober: mijlpaal in de geschiedenis van de oneerlijke handel

Kijk, als er echt nieuws te melden is tijdens deze Week van de Fair Trade, dan is het wel dat vanaf 1 oktober 2009 er geen minimumprijzen meer gehanteerd worden voor fairtradesuiker.

Zo liet FLO (de fairtrade labeling organisatie) het ons al eerder dit jaar weten:

The Standards Committee decided that Fairtrade Minimum Prices for cane sugar will cease to apply per October 1st

In order to compensate at least partially for the upcoming reduction in EU prices an increase in the Premium level was considered. However, it was pointed out that during the current economic crisis any increase in Premium levels would be damaging.

The existing Premium of 60 USD per
tonne for conventional and 80 USD per tonne for organic sugar will start to have world-wide validity on
October 1st 2009.

Communication on decision regarding future Premium for cane sugar – 12/03/2009.

Zo ging dat dus tot op vandaag:

minimumprijzen fairtradesuiker t.e.m. 30 september 2009

link naar volledig document

Deze minimumprijzen voor fairtradesuiker zijn dus vanaf heden voltooid verleden tijd.

Towards a Fair EU sugar regime

Excuseer mij, maar ik ben geen broodschrijver en er tijd voor vinden is een heuse opgave. Dus misschien kan ik je in dit artikel niet alles duidelijk maken, maar ik probeer een tipjevan de sluier te lichten.

Maart 2005 publiceerden de vereende krachten uit de fairtradewereld het document Towards a Fair EU sugar regime.

De Europese Unie stond op het punt haar gecontesteerde suikerpolitiek brutaal los te laten. Voortaan zou suiker van en voor de markt zijn. De fairtraders verzamelden goeie ideeën om “tot een Europees suikerregime te komen welke bij zou dragen tot duurzame ontwikkeling en armoedebestrijding in ontwikkelingslanden”.

Interessante synthese wordt er in bovenstaand document gemaakt, met daarin ook dit statement:

By lowering the guaranteed price, sugar producers both in Europe and in importing countries will be severely affected;

Winnaars zouden dan de Coca Cola’s en Nestlées van deze wereld zijn,want

A reduction of the sugar price would reduce their production costs since sugar is one main ingredient into their products.

Allemaal waar.

Maar dit hoeft vanaf nu dus niet meer langer voor Max Havelaar:

Fair Trade guarantees southern sugar producers a stable income that covers their cost of production and living. It provides a long-term trading relationship and it offers the producers pre-financing and advanced payments if required.

volksverlakkerij?

Waarom moest die minimumprijs afgeschaft?
Lees de informatie hierover op www.oww.be/suiker

Heel in het kort komt het hierop neer (we citeren van de website van de Oxfam Wereldwinkels) :

Europa schroeft de vaste opkoopprijs voor suiker terug en zal deze over 4 jaar volledig afschaffen. Een tweede ingrijpende wijziging is het terugschroeven van de Europese suikerproductie, zodat Europa in plaats van een netto-exporteur weer een netto-invoerder zal worden.

Dat Europa zijn suikerregime afbouwt, betekent nog niet dat de toekomst voor de producenten rozegeur en maneschijn wordt. Onder het suikerregime ontving een Europese producent 632 euro voor een ton witte suiker. Vanaf 2009 is dat 404 euro per ton.

Maar ook de producenten in het Zuiden zitten in het verliezende kamp. Europa zal in de toekomst beduidend minder betalen voor de suiker die het invoert. De suikerhervorming betekent voor ACP-landen een geleidelijke afbouw van de gegarandeerde afzetmarkt aan vaste prijzen. Enkel de Minst Ontwikkelde Landen en ACP-landen die een Economisch Partnerschapsakkoord (EPA) met de EU afsluiten, zullen vanaf oktober 2009 nog een vrije toegang tot de Europese markt hebben. Zij het aan veel lagere prijzen.

De toenemende vrijhandel in suiker zal dus leiden tot meer concurrentie tussen producenten uit het Noorden en het Zuiden. De Europese suikermarkt plus de bedrijven in de sector zullen globaliseren. Met als resultaat dat de prijs van de landbouwproducten nog maar eens naar beneden wordt geduwd.

De kleine boer blijft geconfronteerd met een wereldmarkt van lage en volatiele prijzen die zijn kosten niet dekken. Suikerproducenten in het Zuiden staan voor de keuze: meer suiker uitvoeren aan een lagere prijs of ophouden met de suikerproductie? Het is een uitzichtloze situatie voor vele kleine boeren in Noord en Zuid, en tegelijk een uitdaging voor de grote plantages en suikerbedrijven die Europa van suiker willen voorzien. Want het gat dat Europa op de suikermarkt achterlaat door er niet langer suiker te dumpen, zal moeiteloos worden opgevuld door vooral Braziliaanse plantages.

Grote winnaar van de Europese suikerhervorming is de suikerverwerkende industrie, zeg maar de multinationale concerns van voedingsproducten. De suiker die zij in hun producten verwerken, is een stuk goedkoper geworden.

In een persbericht van een tijdje terug zeg Tate & Lyle

“Now, every time you buy a pack of Tate & Lyle Fairtrade cane sugar farming communities will benefit.”

Luie journalisten pakken klakkeloos persberichten over en stellen zich geen vragen. Zoöok weer deze week met het media-offensief van Max Havelaar bij ons.

De verkoop van Max Havelaar-gelabelde producten stijgt fenomenaal. Bekijk de hierboven nogmaals de groeicijfers van fairtradesuiker: + 362 percent. De pers stelt dit vast, juicht bescheiden mee en gaat over tot de orde van de dag.

Ondertussen geeft Max Havelaar nergens thuis op haar website en in haar communicatie dat het de minimumprijs loslaat. Wat die minimumprijs betreft. Je hebt er voor- en tegenstanders van. Maar het is vandaag vaak het enige wat fair trade nog onderscheid van andere labelling-initiatieven als Rainforest Alliance of zelfs Utz Kapeh.

Ondertussen drinkt iedere Nederlander – of hij of zij ervoor kiest of niet – gelabelde koffie. 10% van alle koffie van Douwe Egberts is zo ondertussen ‘boerenkoffie’ (zoals ze het zelf noemen). Geen minimumprijs, maar wel markttoegang en begeleiding ter plekke. Dus aan de prijs van die koffie ga je het niet merken. Bij Max Havelaar kost het de consument. En vanaf morgen dus ook de fairtradesuikerproducent.

Hace una semanas, dos reconocidos chefs franceses llegaron a Lima, gracias a VSF CICDA y  Max Havelaar, del comercio justo. Ellos visitaron nuestro país para conocer de cerca a los pequeños agricultores que cultivan y procesan el cacao peruano, que cada vez es más reconocido a nivel internacional. Ellos fueron los invitados principales a la Noche del Cacao, pero también tuvieron tiempo para conocer Piura y San Martín. No deje de ver este reportaje especial.

BINNENKORT MEER MET SUIKER ALS CASE-STUDY OM DIT ALLES TE STAVEN

VOORAF: Burkina Faso, Senegal, Ghana and Niger staan – wanneer ik dit schrijf – met de voeten in het water. CNN spreekt van 600.000 mensen die getroffen worden.

Bij ons zwijgen de media. Zoals ze ook zwijgen over de herkolonisering (dit zijn de woorden van The Economist – .pdf) van Afrika.
Landen die kapitaal exporteren maar voedsel invoeren, gaan hun landbouwproductie ‘uitbesteden’ aan landen met weinig kapitaal maar veel grond. In plaats van voedsel te kopen op de wereldmarkt, kopen of huren regeringen of bedrijven met politieke vrienden en veel invloed landbouwgrond in het buitenland, waarop ze voedsel produceren en naar het moederland verschepen. (lees meer op MO*.be)

De bronnen van de stromen goedkope grondstoffen richting Europa drogen langzaam maar zeker op. De voedingsindustrie zit oms hoe langer hoe meer verlegen om grondstoffen van goeie kwaliteit.

De fairtradesector (met op kop het Max Havelaar-keurmerk) gooit de laatste reddingsboeien uit richting de voedselgiganten. De kleine boeren en producenten verzuipen. Vandaag haast letterlijk te nemen.

eerlijke handel zoals u er nog niet eerder over hoorde vertellen

Vorig jaar rond deze tijd publiceerde ik hier het artikel “kritiek zwelt aan in aanloop van de Week van de Fair Trade: het gaat fout met Max Havelaar“. Helaas, het afgelopen jaar is het van kwaad naar erger gegaan met het fairtradekeurmerk.

Aanleiding tot dit artikel: opstandige kleine boeren in het Zuiden en uit de biecht klappende ondernemers in Europa.

“Fairtrade guarantees a better deal for third-world producers, and a hell of a deal for first-world bureaucrats.”

In 1994, werd Green & Black’s Maya Gold de eerste chocoladereep met het fairtradekeurmerk in de UK. Dat was niet speciaal de bedoeling. Craig Sams en zijn vrouw Josephine wilden gewoon eerlijk handelen en op vakantie in Belize “ontdekten ze hoe cacaoboeren afgestraft werden, door grote bedrijven die de cacaoprijzen drukten”.

De engelse Fair Trade Foundation zag in dit mooie ondernemersverhaal het ideale voorbeeld bij het lanceren van haar keurmerk. En vroeg het koppel of het wilde pronken met het logo van het keurmerk op de verpakking.

Het koppel stemde toe. Maar het zal ook voor altijd bij die ene reep blijven, want volgens Sams betekent fair trade vooral ‘a hell of a deal‘ voor Eerste Wereld-bureaucraten.

Was Sams tot voor kort één van de weinigen die hier expliciet zijn mond over durfde opentrekken, dan is daar sinds deze week serieus verandering in gekomen…

kleine boeren én koffiebranders moeten plaats ruimen voor grotere belangen

Wat is er aan de hand?

Starbucks zet momenteel zwaar geschut in met een miljoenen kostende reclamecampagne in de UK en Ierland:

“Starbucks is pushing ahead with a billboard, poster and press campaign promoting its move to make all of its “espresso-based beverages” – effectively every latte, cappucino and mocha whipped up by its baristas in the UK – from Fairtrade-certified coffee bean suppliers.”

bron: The Guardian

Dit lijkt schitterend nieuws. Tot je de versie van de kleinere koffierbranders hoort:

“As Starbucks fully embraced Fairtrade coffee, several roasters in the UK complained about the Fairtrade Foundation’s proposed new administrative guidelines, which the roasters will complain puts too heavy a paperwork burden on them. Roasters have always complained that the Foundation is ‘over-bureaucratic’ – the Foundation in return always claims that its audit trail has to be absolutely accurate.”

Eerste Wereld-bureaucratie, op maat van de allergrootsten.

“One small roaster in the north of England complained that big operations, such as Starbucks, can deploy dedicated staff to handling the Fairtrade paperwork, but that a tiny operation such as his cannot do so.

He said: “They are going to disqualify many small roasters from working with Fairtrade at all. Big roasters have the staff to handle this – but for the rest of us, this now gives the perverse situation of Fairtrade only wanting to work with little operators overseas, and big ones here.”

te lezen op www.caterersearch.com

Na de kleine boeren in het Zuiden roeren zich dus ook steeds meer de kleine leveranciers in het Noorden.

Grof is dat. Precies de kleine, vaak familiale bedrijfjes, die pionierswerk verrichten – én de commerciële risico’s namen! – worden nu de nek omgewrongen.

alternatieve handel of liefdadigheid?

Kleine producenten voelen zich steeds vaker in de steek gelaten door het keurmerk Max Havelaar.

Lees dit artikel eens. Lack of profitabilty drives banana farmers away from Fairtrade. En vergeet niet de comments bij het artikel.

Maar nog interessanter nieuws is dat – ik noem dit in navolging van Utz Kapeh – Max Havelaar de idee van een minimumprijs voor suiker heeft laten vallen. Dwz: Vanaf oktober 2009 garandeert MH dus geen minimumprijs meer voor suiker van eerlijke handel.

MH laat de controle op de prijzen die bedrijven betalen aan de producenten volledig los. Ze kiezen voor een premiesysteem, dat de suikerrietproducenten hun verlies aan inkomen en sociale dienstverlening zou moeten helpen compenseren.

Hoezo ‘handel’? Dit is gewoon liefdadigheid.

Max Havelaar geeft haar bestaansreden op

Volgens mij heft Max Havelaar haar reden van bestaan hiermee op. En ik zeg dit niet bepaald lichtzinnig, zelfs niet aanmatigend bedoeld, maar bloedserieus.

Het institutionaliseert – want certificeert – de uitwassen van de vrije markt in voedselgrondstoffen, die idd de vruchten van de boerenarbeid niet als een maatschappelijke dienst, dan wel al eens een kapotgerationaliseerde commodity zien.

De ultieme reddingsboei om opdrogende grondstoffenstromen vanuit het Zuiden nog enigszins op peil te kunnen houden.

De maatschappelijke gevolgen op termijn van deze koers van MH – ook hier in Europa – zullen veel verder reiken dan de pietpeuterige economische impact van fair trade op het eerste zicht laat vermoeden.

wat zegt men in het Zuiden hierover?

“Is fairtrade liefdadigheid: gelukkige arbeiders op een plantage? Of is fairtrade structuren veranderen? Ik zeg niet dat FLO niet mag groeien. Maar het mag zijn ziel niet verloochenen. Als consumenten zouden weten onder welke omstandigheden hun producten gemaakt worden… Ik weet heel goed hoe het er op Zuid-Afrikaanse plantages aan toe gaat. Ik zou er geen producten van kopen.”

Ragel Hasselman van de Heiveld Coöpertieve in Zuid-Afrika haalt hard uit naar de FLO (fairtrade labelling organisaties)

De Mexicaanse coöperative UCIRI, Max Havelaar’s allereerste klant in 1988, wordt geconfronteerd met leden die verkiezen hun koffie-oogst te verkopen aan de conventionele tussenpersonen die beter betalen. Maar ook uit protest tegen het onbekwame en paternalistische gedrag van de fairtradekeurmerkorganisaties FLO en Max Havelaar.

“De kleine producenten moeten zich verenigen over alle continenten om het hoofd te bieden aan FLO (de Fairtrade Labelling Organisatie) en aan Max Havelaar, met als doel een eigen label te creëren… Maar, momenteel kunnen we niet aan hen voorbij.”

zo vertelde coöperant Isaias Martinez.

BINNENKORT MEER MET SUIKER ALS CASE-STUDY OM DIT ALLES TE STAVEN

Wer Bio-Produkte kauft, leistet einen Beitrag zu Nachhaltigkeit und Ökologie und erhofft sich bessere Lebensbedingungen für Mensch und Natur. Die Knospe steht dabei in der Schweiz als Label für besonders strenge Kriterien, insbesondere im direkten Vergleich mit EU-Bio. Doch während beispielsweise das Max-Havelaar-Label eine Produktion unter “fairen” Bedingungen für die ArbeitnehmerInnen verspricht und diese auch kontrolliert, hat Bio-Suisse kein Interesse daran, anständige Arbeitsbedingungen als ein Muss für Produzenten und Bauern in das Knospe-Label zu integrieren. Mich interessiert aber bei weitem nicht nur die tiergerechte Haltung oder das naturbelassene Anbauen, sondern viel mehr die Einhaltung menschenwürdiger Arbeitsbedingungen. Kaufe ich bei Coop den gebrauchsfertigen Bio-Mischsalat, so haben diese Rüst- und Wascharbeiten wahrscheinlich unterbezahlte Frauen im Akkord und unter Kunstlicht für mich erledigt. Auf dem Bio-Kartoffelacker schwitzt vielleicht ein polnischer Landarbeiter, der für eine 50-Stunden Woche gerade mal 800 Franken erhält und vom Chef auch noch regelmässig beschimpft und gehetzt wird. Nicht bei uns, nicht bei den Bio-Bauern, die so viel Herzblut und Engagement in diese hehre Produktionsart investieren? Sicher nicht bei allen, doch es gibt, so meine Überzeugung, mehr schwarze Schafe als man denkt. Deshalb sollte die Knospe erweitert werden um eine integrierte Klausel, die von den Lizenznehmern faire Arbeitsbedingungen verlangt.

I took the time yesterday evening to catch up with my reading, and came across some great posts about Application Platforms. Forrester’s Mike Gualtieri was inspired by Michael Jackson’s “Man in the mirror” and posted “Do Application Developers Need To Change Their Ways?”. He makes four recommendations to application developers – “Understand the business in your bones”, “Be a developer not a coder”, “Use new technologies, but only when they make a difference”, and “Become Architects again”. As someone who evangelizes the abstraction of technological issues as a way to facilitate quality application development with a focus on the business solution, I am fully in agreement with Mike’s post. My recent post about A broader perspective on Google’s CHROME OS is very much along the same lines.

Another entry that I found highly relevant is John Rymer’s “Developers Want Unrestricted Downloads” (also on the Forrester blog). John relates to the recent work he did with Mike on CEP platforms, and forwards the argument that Platform vendors should offer unrestricted downloads for developers, in order to encourage them to adopt the platform and use it in production projects. And as far as survival goes, those vendors would collect revenue “as serious shops come back for deployment support including paid licenses”. We have the same passionate discussion time and again at Magic Software, in each licensing and pricing policy meeting. It is much easier said than done, in particular when your core product is the Platform. Megavendors such as Microsoft or IBM can and do promote much of their development technologies as lost leaders, compensating the freebies via (sometimes hefty) licenses on other parts of their technology that are required to complement the application environment. Most pure play vendors cannot afford that luxury, and in order to continue and innovate and support their operations they need to get revenue from almost any value added activity they perform. And when it comes to Open Source, the harsh reality is that there are very few vendors in this space who manage to survive independently for an extended period – most flare and then are either acquired or just fade away.

Let’s take both posts together – after all, it’s all about application development and John and Mike jointly report about it. Paraphrasing on Jackson’s song, Mike asks “What if application development professionals look in the mirror? What changes would you make to develop better applications?”. They also report that “Developers consistently tell us they want unrestricted platform downloads — no time bombs, no forced contacts with the vendor’s sales staff, no limited-function versions”. Let me take this reasoning boldly further. In other words, those developers who want unrestricted free platform downloads should be willing to do their own development work for free – hoping that their employer would find their work useful enough to pay them for subsequent support! Or maybe they should look in the mirror, and apply the same criteria they’d like for themselves to their fellow developers who develop platforms.

There’s also something to be learned from the banana merchants and the Max Havelaar foundation (incidently, the original story is related to Java – the island…). The foundation promotes fair trade and pay, and certifies that a minimal fair portion of the revenue from agricultural products from developing countries reaches the farmers who produced it. In the supermarket, Max Havelaar branded bananas are a bit more expensive than the non certified ones, yet they are very popular and sell well.

Would you rather buy Max Havelaar bananas? How about seriously evaluating a non-production version of an application platform that supports Mike’s recommendations?

Vu dans Le Point de cette semaine : une campagne pour le label de commerce équitable Max Havelaar qui renvoie au site Internet C’est meilleur. Démonstration en 3 points : les produits du commerce équitable sont meilleurs pour moi (parce que c’est bon ou c’est beau), meilleurs pour les producteurs (parce qu’ils sont rétribués régulièrement et plus justement), meilleurs pour l’environnement (parce que les techniques écologiques sont encouragées).

L’utilisation de la réthorique du bon et du bien est risquée parce qu’elle implique que de la production à la distribution, la filière équitable soit sans reproche. Or elle n’est pas toujours transparente – cf critiques de Christian Jacquiau. Heureusement, il y a l’autodérision de Mademoiselle Agnès et de Jocelyn Quivrin.

Nog niet zo heel lang geleden zag ik twee opvallende films binnen korte tijd. De ene was Der Baader Meinhof Komplex over de Duitse terroristische groepering de RAF, de andere heette Indigénes. Een film over de schandalige wijze waarop het Franse leger in de Tweede Wereldoorlog omging met hun kameraden de koloniale moslim strijders. Op zich niets vreemds zo zou je denken, totdat ik begon te denken over Nederlandse tegenhangers. Tot mijn verbazing moest ik concluderen dat Nederland een weinig indrukwekkende traditie heeft op het gebied van het verfilmen van de zwarte bladzijdes uit de vaderlandse geschiedenis.

Het mag toch op zijn zachtst gezegd vreemd heten dat er nog steeds geen Nederlandse film is over de Nederlandse rol in Srebrenica (de praktisch door niemand geziene miniserie De Enclave daargelaten), de VOC en de daarbij behorende slavernij verhalen, de foute Nederlanders in de Tweede Wereldoorlog of meer recenter de problemen met de Islam, de bijlmerramp of de deelname aan de oorlog in Irak? 

De ons omringende landen doen het bijna stuk voor stuk wel. In Duitsland waren de hoofdrolspelers in de laatste drie grote films naast de al eerder genoemde leden van de RAF, Adolf Hitler en een Stasi-agent. In Ierland zijn talloze films gemaakt over de IRA en de daarbij behorende twijfelachtige politieke keuzes. Frankrijk probeerde met La Haine de jongeren in de achterbuurten van Parijs te doorgronden, Spanje nam onlangs met Pan’s Labyrint de periode ten tijde van Franco onder de loep en in Italië zijn er voorbeelden te over van films over maatschappelijke misstanden.

De hoofdrolspelers uit de laatste drie grote Duitse films op een rijtje. (v.l.n.r. Adolf Hitler, (Der Untergang) De leden van de RAF (Der Baader Meinhof Komplex) en een stasi agent (Das Leben der Anderen)

Onze zuiderburen de Belgen kunnen misschien nog wel het best met ons concurreren. Zij hebben ook een allesbehalve grootse historie op het gebied van het verfilmen van eigen tekortkomingen. (waar blijft bijvoorbeeld een film over de rol van de Belgen bij de Rwandanes genocide) Al is Daens de verfilming over de wantoestanden in de Belgische fabrieken eind 19e eeuw natuurlijk wel een heus meesterwerk.

In Nederland blijft het echter angstvallig stil. Enkel regisseur Fons Rademakers mag met Max Havelaar en in mindere mate De Aanslag nog enigzins een filmmaker genoemd worden die de omstreden thema’s niet schuwde. Waarom de rest van het vaderlandse filmmakersgilde de zwarte bladzijdes angstvallig mijdt, geen idee. Krijgen ze geen subsidie of heeft het simpelweg te maken met de volksaard ik durf het niet zeggen. Het is echter te hopen dat er in de nabije toekomst weer een nieuwe Fons Rademakers opstaat want de mogelijke verhalen liggen, na zoveel jaar negeren, voor het oprapen

Folgende Meldung lancierte die Schweizer Max Havelaar Stiftung dieser Tage:

Max Havelaar zählt zu den bekanntesten Markennamen der Schweiz. Das neue, internationale Logo hat sich bereits sehr gut im Schweizer Markt etabliert. Der Konsum von Fairtrade-zertifizierten Produkten in der Schweiz stieg 2008 um 3,1% auf 267,6 Mio. CHF.

Ein Jahr nach der Umstellung auf das neue, internationale Fairtrade-Logo zieht die Max Havelaar-Stiftung eine positive Bilanz. In der ersten international durchgeführten Marktforschungsstudie von Globescan zu Fairtrade erzielte das neue Logo, nur 9 Monate nach der Umstellung, eine Bekanntheit von 80% und eine Vertrauensrate von 83%. Auch die übrigen Werte liegen über dem Durchschnitt der 15 Länder, in denen die Studie durchgeführt wurde. Der jüngst publizierte Brand Asset Valuator von Young & Rubicam bestätigt diese Resultate: Max Havelaar gehört zu den 100 wichtigsten Marken und zu den grössten Aufsteigern der letzten 10 Jahre – noch vor 20 Minuten oder Betty Bossi. Dazu Martin Rohner, Geschäftsleiter: „Das Max Havelaar-Label bietet gerade Schweizer Unternehmen ein riesiges Differenzierungspotenzial. Die Leute erwarten von Schweizer Firmen, neben der Produktqualität, ein faires Verhalten und soziales Engagement. All dies kann das Fairtrade-Label bieten.“

Quelle: maxhavelaar.ch

Eine dieser Schweizer Firmen, die ein faires Handeln und soziales Engagement leben, ist die Birsfelder Kaffeerösterei Fritz Bertschi . Tatsächlich zählt sie zu den Pionieren der Schweizer Max Havelaar Bewegung, schliesslich löste die Rösterei die Lizenz Nr.1 in der Schweiz.

1932 von Fritz Bertschi in Basel gegründet, ist die Rösterei heute der Leader bei den Schweizer  Bio- und Fair Trade-Kaffees. Mögen andere Röstereien auch solche Kaffees in ihrem Angebot haben, so hat man sich bei Bertschi diesem Thema wirklich verschrieben. Seit 1991 fördert der heutige Inhaber der Rösterei, Hans-Jürg Reber, den ökologisch nachhaltigen Anbau von Kaffee in den Herstellungsländern und den fairen Handel mit den produzierenden Bauern.

Bei Alfons Schuwey im Caffè eccetera in Basel wird der Sombrero “Espresso” von Bertisch Café ausgeschenkt, dort habe ich ihn auch erstmalig kennengelernt. Die drei Sombrero Mischungen sind alle Max Havelaar zertifiziert und wahre “Robusta-Bomber”: der Sombrero “Latino Lover” hat einen Robusta-Anteil von bemerkenswerten 50%.

Sombrero Espresso, Classico und Latino Lover von Bertschi Café

Da mir selbst die ökologischen und ökonomischen Bedingungen in den Ursprungsländern des Kaffees wichtig sind, werden wir im Kaffi Schopp den Kaffee aus Birsfelden unseren künftigen Kunden anbieten. Aus diesem Grunde lies ich mir in der letzten Woche vom deutschen Importeur eine Auswahl der Bertschi-Kaffees zusenden, die ich nun verkosten werde.

Freuen Sie sich auf den Verkostungsbericht in den nächsten Tagen,

Johannes Lacker