MROCZNA PRZYSZŁOŚĆ TVP

Zbigniew Romaszewski “Gazeta Polska”, 17-07-2009

Nowa ustawa i praktyki podejmowane przez obecny rząd to działania dążące do likwidacji telewizji publicznej. Jest niewyobrażalne, że kiedy poszukujemy praktycznie każdego grosza, kiedy posłowie, senatorowie i rząd rezygnują z 20 mln zł waloryzacji poborów, 30 mln zł odbiera się partiom politycznym, co wcale nie ułatwia im działalności merytorycznej, równolegle dochodzi do likwidacji abonamentu, z którego przychody w wypadku poprawienia ściągalności mogą sięgać 1,5 mld zł. Zapowiada się podnoszenie różnych podatków, a jednocześnie likwiduje się niewielką obywatelską daninę funkcjonującą od lat i stanowiącą podstawę finansowania mediów publicznych w całej Unii Europejskiej. Co w zamian? Nic. Można to rozumieć albo jako świadomy zamach mający na celu zniszczenie mediów publicznych, albo szaleńczą niekompetencję….

Istota problemu tkwi w destrukcyjnych koncepcjach ładu medialnego lansowanych przez Platformę Obywatelską. Jeśli PO tego nie zmieni i nie podejmie próby zbudowania szerokiego, sprawiedliwego konsensusu wokół sprawy mediów, to oczywiście dzieła zniszczenia mediów publicznych dokona i będzie za nie odpowiedzialna. Nie zapominajmy przy tym, że media publiczne to nie tylko wartość materialna, ale również istotny element kultury i tożsamości narodowej.

Jeśli chodzi o decyzję Krajowego Rejestru Sądowego w sprawie Piotra Farfała i członków rady nadzorczej TVP, uważam, że nasze sądy w swej nienawiści do ludzi związanych z PiS już dawno przestały być niezawisłe. Myślę, że jest to jeden z większych problemów polskiej demokracji, tak zwane niezawisłe sądy.

Zbigniew Romaszewski

Jury Nagrody Mediów Publicznych COGITO w dziedzinie literatury pięknej, w składzie: Julia Hartwig (przewodnicząca), Jerzy Jarzębski, Adam Pomorski, Iwona Smolka, Piotr Wojciechowski wyłoniło 25 książek nominowanych do Nagrody COGITO. Laureat zostanie ogłoszony 14 września 2009 r. podczas uroczystej gali transmitowanej w TVP1, TVP Kultura i Programie 1 Polskiego Radia.

Wśród nominowanych do Nagrody COGITO znaleźli się:

1. Andrzej Bart za książkę Fabryka muchołapek; Wydawnictwo W.A.B., Warszawa.
2. Kazimierz Brakoniecki za książkę Historie bliskoznaczne; Wydawnictwo Nowy Świat, Warszawa.
3. Wojciech Chmielewski za książkę Brzytwa; S.W. Czytelnik, Warszawa.
4. Stefan Chwin za książkę Dziennik dla dorosłych; Wydawnictwo Tytuł, Gdańsk.
5. Krzysztof Czyżewski za książkę Linia powrotu; Wydawnictwo Pogranicze, Sejny.
6. Jacek Dehnel za książkę Balzakiana; Wydawnictwo W.A.B., Warszawa.
7. Andrzej Dobosz za książkę Ogrody i śmietniki; Biblioteka „WIĘZI”, Warszawa.
8. Jacek Gutorow za książkę Inne tempo; Biuro Literackie, Wrocław.
9. Paweł Huelle za książkę Opowieści chłodnego morza; SIW ZNAK, Kraków.
10. Inga Iwasiów za książkę Bambino; Świat Książki, Warszawa.
11. Ignacy Karpowicz za książkę Gesty; Wydawnictwo Literackie, Kraków.
12. Janina Katz za książkę Pisane po polsku, Wydawnictwo Austeria.
13. Bożena Keff za książkę Utwór o matce i ojczyźnie; Korporacja Ha!art, Kraków.
14. Aleksander Kościów za książkę Przeproś. Przewodnik gracza; Wydawnictwo MUZA SA, Warszawa.
15. Jacek Milewski za książkę Dym się rozwiewa; Wydawnictwo Zysk i S-ka, Poznań.
16. Piotr Mitzner za książkę Dom pod świadomością; Dom Wydawniczy tCHu, Warszawa.
17. Monika Mosiewicz za książkę Cosinus salsa; Wydawnictwo Zielona Sowa, Kraków.
18. Krystyna Myszkiewicz za książkę Na pstryk i zew; Biblioteka Galerii Literackiej MBWA Olkusz.
19. Feliks Netz za książkę Ćwiczenia z wygnania; Instytut Mikołowski, Mikołów.
20. Tadeusz Olszański za książkę Kresy kresów. Stanisławów; Wydawnictwo ISKRY, Warszawa.
21. Jacek Podsiadło za książę Życie, a zwłaszcza śmierć Angeliki de Sancé; SIW ZNAK, Kraków.
22. Jarosław Marek Rymkiewicz za książkę Kinderszenen; Wydawnictwo Sic!, Warszawa.
23. Marian Sworzeń za książkę Melancholia w Faustheim. Powieść o rewolucji w Monachium; Wydawnictwo Naukowe „Śląsk”, Katowice.
24. Krzysztof Varga za książkę Gulasz z Turula; Wydawnictwo Czarne, Wołowiec.
25. Jacek Woźniakowski za książkę Ze wspomnień szczęściarza; SIW ZNAK, Kraków.

*****

Telewizja Polska i Polskie Radio podjęły w 2008 r. decyzję o ufundowaniu Nagród Mediów Publicznych w dziedzinie literatury COGITO i współczesnej muzyki poważnej OPUS. Laureatką COGITO w pierwszej edycji Nagród Mediów Publicznych została Małgorzata Szejnert za książkę „Czarny ogród” (SIW ZNAK), a lauratem Nagrody OPUS – Paweł Mykietyn za II Symfonię.

Nagrody Telewizji Polskiej i Polskiego Radia będą przyznawane każdego roku:

- kompozytorowi polskiemu za utwór muzyczny, którego pierwsze wykonanie i upowszechnienie nastąpiły w roku poprzedzającym przyznanie nagrody;

- autorowi najlepszej książki z dziedziny literatury o szczególnych walorach artystycznych, napisanej i wydanej w języku polskim, której pierwsze wydanie nastąpiło w roku poprzedzającym przyznanie nagrody.

W drugiej edycji Nagrody Mediów Publicznych COGITO i OPUS zostaną przyznane za dzieła literackie i muzyczne, które pierwsze wydanie lub wykonanie miały w roku 2008. Laureaci Nagród Mediów Publicznych zostaną ogłoszeni 14 września 2009 r. podczas uroczystej gali transmitowanej w TVP1, TVP Kultura i Programie1 Polskiego Radia.

Więcej o Nagrodach Mediów Publicznych: www.nagrody-mediow-publicznych.pl

O mediach publicznych słów kilka 

Fundacja Odpowiedzialność Obywatelska

oraz Akademickie Radio Kampus

we współpracy z Niezależnym Zrzeszeniem Studentów UW

mają przyjemność zaprosić Państwa na

kolejne spotkanie z cyklu “Dyskusje Czwartkowe”.

Odbędzie się ono 19 marca 2009 r. o godzinie 18.30

w Auli Starej Biblioteki na Kampusie Głównym UW

(Krakowskie Przedmieście 26/28).

Temat spotkania:

“O mediach publicznych słów kilka”.

Dyskutować będą:

Krzysztof Skowroński, dziennikarz,

Iwona Śledzińska-Katarasińska, poseł PO

oraz Jarosław Sellin, poseł RO Polska XXI.

Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy.

Cyngle Michnikowej familii

Pozbawianie pracy niepoprawnie myślących dziennikarzy z mediów publicznych to kolejny etap misji cyngli Adama Michnika. Cyngle z dziennikarską luparą (sycylijską dubeltówką bez lufy) w rękach odstrzeliwują ludzi, którzy nigdy nie zechcą być penititi, czyli skruszonymi…

Sprawy Rodziny są dziś w mediach publicznych załatwiane przez wyjątkowo jednomyślny sojusz Ligi Polskich Rodzin (nomen omen), Samoobrony i „Gazety Wyborczej”. 

No cóż, w końcu sprawdza się stara maksyma, że zadowolenie na twarzy Michnika jest najlepszą polisą ubezpieczeniową na świecie. Ja więc zdziwiony nie jestem, że vendetta musiała być przez rodzinę zaprowadzona. Nie na darmo Corleone twierdził, iż „zemsta to taka potrawa, która najlepiej smakuje na zimno”.

Jestem jak najbardziej za utrzymaniem abonamentu i za emisją reklam w telewizji publicznej, pod jednym wszakże warunkiem – że media publiczne, w tym radio i telewizja rzeczywiście będą wywiązywać się ze swojej misji. Nie interesują mnie gwiazdy w publicznej TV, nie interesuje mnie idiotyczne naśladownictwo telewizji komercyjnych, nie chcę mizdrzących się prezenterek tudzież prezenterów, prognoz pogody mylonych z wybiegiem dla modelek i modeli. Interesuje mnie prawdziwa telewizja publiczna, utrzymywana także z mojego abonamentu. Jestem gotów płacić ów “haracz”, byle tylko media publiczne wywiązywały się z nałożonych na nie zobowiązań. Za absolutnie niedopuszczalne uważam emisje filmów takich, jak “Idiota” Władimira Bortko czy “Miasto kobiet” Felliniego między północą a 3 w nocy, wielce wątpliwe wydaje się także nadawanie “Mistrza i Małgorzaty” po 22. Co z tego, że jeszcze do niedawna miałem nienormowany czas pracy, na który mogą sobie pozwolić tylko nieliczni, jeśli w nocy byłem tak zmęczony, że “Miasta kobiet” nie udało mi się obejrzeć do końca – choć bardzo chciałem, – bo w pewnym momencie zasnąłem, nie będąc już dłużej w stanie panować nad swoim zmęczeniem.

Zdaję sobie sprawę z tego, że im popularniejszy program danego medium, tym więcej reklamodawców, ale wówczas ginie gdzieś misja, to truizm. Poza tym przypuszczam, że wymienione wyżej filmy ściągnęłyby też niemała widownię przed telewizory, choć pewnie nie tak dużą, jak głupawe teleturnieje czy seriale. Ale z drugiej strony nie można mieć wszystkiego na raz, w zamian za abonament mniejsze wpływy z reklam, bo w to, że reklamodawcy w ogóle odwróciliby się od mediów publicznych, gdyby te rzeczywiście podjęły swoją misję po prostu nie wierzę. Mogę się co najwyżej zgodzić, że spadnie wówczas oglądalność, a w związku z tym obniżą się też zyski z reklam, ale nie znikną przecież całkowicie. A te reklamy, które pozostaną pozwoliłyby zasilić budżet przeznaczany na finansowanie prawdziwej misji, tj. produkcję teatru telewizji, ambitne i ciekawe filmy i audycje, słuchowiska, itp.

Kilka razy byłem pytany czy zabiorę się za felczerów prawa z PO. Nadarza się właśnie okazja – Platforma forsuje niezgodną z Konstytucją nowelizację ustawy o radiofonii i telewizji. Oceniać mogę jedynie medialne doniesienia na temat założeń nowej ustawy i sugerowanego terminu prac ale już na tym etapie nie wygląda to dobrze.

Pierwszym sygnałem dla PO, żeby bardzo ostrożnie zabierać się do rzeczy powinno być bogate orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego dotyczące Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji. KRRiT jest bowiem Radą „wielokrotnie odzyskaną”, poczynając od zagrywek Lecha Wałęsy (powered by Falandysz). Ostatnio jak wiemy skutecznie KRRiT oblegał PiS.

W korowodzie hipokryzji

Zabawne, że dwa lata temu to posłowie PO (w ślad za grupą posłów SLD) skierowali wniosek do Trybunału sprawie nowelizacji ustawy o radiofonii i telewizji autorstwa PiSu. Wskazując w nim na niekonstytucyjność tych zmian, podnieśli następujące argumenty (za streszczeniem zamieszczonym w uzasadnieniu wyroku TK w sprawie 04/06):

Grupa posłów odniosła się także do art. 21 i art. 24 ustawy o przekształceniach, podkreślając niezgodność przyjętych regulacji z zasadą pewności prawa i zasadą ochrony praw nabytych wyprowadzonych z art. 2 Konstytucji oraz z art. 7 w związku z art. 213 Konstytucji. W ocenie wnioskodawców, naruszeniem niezależności KRRiT jest taka zmiana reguł jej funkcjonowania, która istotnie zmienia pozycję ustrojową tego organu, powodując – wskutek zmniejszenia liczby członków i natychmiastowego zakończenia kadencji KRRiT – ograniczenie zdolności do odzwierciedlenia różnic politycznych w jej funkcjonowaniu.

Wiemy zatem jaka ustawa PO nie będzie, bo przecież ta partia nie chciałaby łamać reguł, na które sama się powoływała. Prawda?

Odłamkowym! Jest odłamkowym!

Trzeba PO przyznać, że stara się być kreatywna bo poza odzyskaniem telewizji publicznej (najsilniejszej na rynku) i reszty mediów publicznych wprowadziła do gry nowy element – zabrać KRRiT kompetencje do wydawania koncesji. Założenia nowej ustawy PO podobnież przewidują, że koncesje będzie wydawał Urząd Komunikacji Elektronicznej (obecnie odpowiedzialny za telekomunikację). Warto wyjaśnić, że UKE to centralny organ administracji rządowej, podległy obecnie Ministrowi Infrastruktury.

Oznacza to dwie rzeczy: pozbawienia uprawnień do wydawania koncesji na prowadzenie stacji radiowej lub telewizyjnej organu, który w myśl Konstytucji stoi na straży wolności słowa, prawa do informacji oraz interesu publicznego w radiofonii i telewizji. Po drugie i ważniejsze oddaje decyzje koncesyjne w ręce rządu czyli czyni je potencjalnie zależnymi od aktualnego układu rządowego. Nie muszę chyba dodawać czym to pachnie.

Niezorientowanym w temacie można jeszcze dorzucić, że polski rynek telewizyjny czeka w ciągu najbliższych lat rewolucja na miarę Euro 2012 – wprowadzenie telewizji cyfrowej. I podobnie jak w wypadku Euro według specjalistów nie bardzo jest czas na wybieranie lokalizacji Stadionu Narodowego i jego wykonawcy. Na razie PO widać pozostaje w fazie wczesnej HGW i stadionu w Łomiankach.

Wetem czy Trybunałem?

Jeśli wspomniane pomysły PO zostaną przelane na papier i uchwalone przez Sejm, Lech Kaczyński będzie musiał rozważyć czy założyć wór pokutny, pochwę od miecza powiesić na szyi i czekać wysłuchania w Trybunale Konstytucyjnym. Musi bowiem wybrać pomiędzy zastosowaniem prezydenckiego weta, które jest środkiem zawodnym a wnioskiem do tak miłego jego sercu Trybunału.

Biorąc pod uwagę dotychczasowe orzecznictwo TK projekt PO jest niekonstytucyjny w trzech punktach. Po pierwsze w wyroku w sprawie PiSowskiej nowelizacji TK w pełnym składzie uznał za niezgodne z konstytucją przedwczesne zakończenie kadencji KRRiT w drodze zmiany ustawy w sytuacji braku szczególnych okoliczności uzasadniających takie rozwiązanie. Po drugie z orzeczenia TK w sprawie abonamentu telewizyjnego wynika szerokie rozumienie kompetencji KRRiT, z którym pozbawienie kompetencji do wydawania koncesji byłoby sprzeczne. I wreszcie w świetle rozważań o niezależności KRRiT i wolności słowa przekazanie tej kompetencji do organu zależnego od rządu jest niezgodne z konstytucją.

Trzeba też pamiętać, że wniosek prezydenta do TK ma pozycję silniejszą niż wniosek grupy posłów. Złożenie go wstrzymuje wejście w życie ustawy. W przypadku uznania przez Trybunał za niekonstytucyjne przepisów nierozerwalnie związanych z całą ustawą idzie ona do kosza – Prezydent ma obowiązek odmówić jej podpisania. Tym dziwniejsze, że felczerzy prawa, tym razem z PO wysmażyli takiego knota sami się podkładając.

Będziemy walczyć o pokój, aż nie zostanie kamień na kamieniu

Mówiąc Liroyem nasza konstytucja została już „zbadana z przodu i z tyłu”. Platforma idzie dalej tą drogą i pewnie uraczy nas kolejnymi sloganami z puli zbliżonej do „rewolucji oralnej”. Cytatami, które przypominają najwyżej słowa „dla dobra polskiej piłki” padające w „Piłkarskim Pokerze”.

Konstytucja bardziej niż każdy inny akt prawny zależy od kultury prawnej i politycznej. PiS zabrał się za tą kulturę grubym papierem ściernym a gdzieniegdzie zapaskudził towotem. Platforma chcąc ponownie „odzyskać” KRRiT i przekazać koncesjonowanie mediów w ręce organu zależnego od rządu chce chyba wypróbować hebel*.

*Tak wiem, że poprawna polska nazwa to „strug”.

Czytaj też: Jakie lody chce ukręcić Platforma w mediach – część pierwsza