Happy birthday Connie Francis.

yes, i’ve posted her music before, my favourite laughing woman (allright, c has a great laugh, too. a huge one, that is). and although it has been a gorgeous cover, the music was just allright. so i thought i better post another record. a more interesting one. and to make the link: it includes a brecht/weill song, too. in general the songs are of quite a variety – in a nice and interesting way. and the cover isn’t too bad, either…

ripped with a smile from vinyl, you’ll get it here.

not enough with this, i have some more. this as a tribute to v and j (you might have a look here). thank you again. it has been very nice. and yes it might is (or seems) more for v – but then j got already my, well, a swiss heart, right? so, in rememberance to our talks, and yes, the bouzoukia, i thought i post the music to the movie never on sunday. the music, courtesy of manos hadjidakis, sounds still fresh to my ears. although i am not very familiar with popular greek music (eeer… not at all, actually) this record sounds to me like a rather unique take on it – exploring various moods, not only the upbeat ones a northerner like me usually associates this kind of music with.

and then it is a movie by jules dassin, starring…yes, melina mercouri. the synopsis presented of the back of the record is quite hilarious – see below. love the choice of words… and yes, the male main character is indeed called homer…

but i guess if one can pull such a story off, then it must be ms mercouri. yes, i haven’t seen the movie yet – but it is now on my list. and after all one can also read it as the fight of free commerce against exploiting commercialism (hey, i just try to be original). and at least i learned that the real truth lies in the joy of living.

never on sunday
ilya (melina mercouri), a beautiful young woman who sells her charms in the port of piraeus, firmly adheres to one principle – her customers must appeal to her. greek tragedy is her only weakness and annually she suspends operations during the festival season. the classic texts have a personal meaning for her, including a happy ending for the story of medea.
one day, homer (jules dassin), an american, arrives in piraeus in quest of truth. attracted by the music of the bouzoukia, he goes to a crowded tavern where ilya is dancing and singing with her friends. to homer, she personifies greece and he is convinced that her story will provide an explanation for the fall of the ancient civilization.
he decides to reform ilya and succeeds in persuading her to give up her lovers in order to achieve more profound joys. her decision to “retire” delights noface (alexis salomos), an entrepreneur who exploits all the other prostitutes and he offers to subsidize homer’s program because ilya’s independence has been a bad example for his girls.
ilya finds homer’s teachings tedious and often engages in nostalgic daydreams. nevertheless, she resists the familiar call of the ships coming into port.
one day her friend, despo (despo diamantidou), discloses the pact between homer and noface. bent on revenge, ilya launches a prostitute’s revolt, which includes a general strike.
then to celebrate her return to the profession, she rushes to the bouzoukia, where she finds homer still looking for truth. he is sulking and ilya’s friends gently poke fun at him. he loses his temper, threatens to fight one of them and then suddenly sheds his academic armour. he then decides to open his eyes to what life really is and joins the party – laughing, singing and dancing with the otheres.
before going back to the states, he has discovered in greece that the real truth lies in the joy of living.

so – a shout out to étretat – and for all interested in some greek joy of living, i ripped the record in two parts (side a / side b) from vinyl. get it here. and yes: enjoy!

Goldikova takes another step towards a defense of her Breeders’ Cup Mile (gr. IT) title when she lines up against eight other rivals in the Prix du Haras de Fresnay-Le-Buffard Jacques Le Marois (Fr-I) at Deauville Aug. 16.

The 4-year-old daughter of Anabaa enters the one mile contest off an impressive victory in the Prix Rothschild (Fr-I) on Aug. 2.  Prior to that race, Goldikova also captured the Etihad Airways Falmouth Stakes (Eng-I) at Newmarket.  Both of these wins came after a disappointing seventh-place finish in the Prix d’Ispahan (Fr-I) in her seasonal debut.

Goldikova will be facing some tough competition on Sunday, with four fellow group I winners in the line up.  Gladiatorus enters the Jacques Le Marois with some impressive credentials, having been rated the top horse in the world after his commanding victory in the Dubai Duty Free (UAE-I) at Nad al Sheba in March.

Making his first start wearing the Godolphin blue, Gladiatorus finished a well-beaten sixth to Paco Boy in the Queen Anne Stakes (Eng-I) at Royal Ascot in June.  Given time off since then, Gladiatorus looks to continue the recent upswing of the Godolphin runners.  The stable has been on a hot streak of late, notching 19 wins (three of them in stakes) in England and capturing two grade I races in North America since August 1.

Another contender who enters off of a layoff is the Jean-Claude Rouget trainee, Never On Sunday.  The 4-year-old son of Sunday Break will be returning to a mile after a good third to Vision d’Etat in the ten furlong Prince of Wales’s Stakes (Eng-I) at Royal Ascot.  Never On Sunday notched his first group I victory when taking the Prix d’Ispahan over Goldikova earlier this season.

The fourth group I victor in the field is Silver Frost, a 3-year-old son of Verglas who captured the Poule d’Essai des Poulains (Fr-I) this past spring.  The connections of the French classic winner then tried to stretch him out, running him in the 11-furlong Prix du Jockey-Club (Fr-I), where he finished a lackluster sixth.  Reverting back to a mile, Silver Frost looks to be a major competitor here.

The John Gosden-trained Virtual took the Juddmonte Lockinge Stakes (Eng-I) by a nose over Alexandros in a thrilling blanket finish.  The Cheveley Park homebred also reverts back to his best distance after finishing unplaced in the Prince of Wales’s Stakes.

There are some other contenders who could possibly upset things in the race.  Aqlaam, a son of Oasis Dream trained by William Haggas, has been knocking on the door in group I company all season.  The bay colt won the totesport.com Summer Mile (Eng-II) in his last start.

Irian, a German-bred 3-year-old colt conditioned by top trainer Jens Hirschberger, has won three of four lifetime starts, including the Mehl-Muhlens-Rennen [German 2,000 Guineas] (Ger-II) in May.

The field is rounded out by outsiders Runaway and Only Green, a stablemate of Goldikova who usually sets the pace for her more illustrious entry mate.

THE CHORDETTES

Un quartetto femminile che scalò tutte le hit affermandosi quale rappresentante di una musica molto particolare, soprannominata “Barbershop”, stile a “Cappella”, ossia un coro a quattro “corde”, ove ognuna delle quattro ragazze (Janet Ertel, Carol Bushman, Lynn Evans e Margie Needham) aveva la propria “corda”, ossia la propria parte musicale. Solitamente erano canzoni con melodie semplici e  facilmente armonizzabili accompagnate da testi di immediata comprensibilità: oggi le chiameremmo canzonette …ma quanto vendevano!

Le Chordettes in pochi anni confezionarono decine di successi,tra cui i più famosi  “Mr Sandman“(1954), ”Lollipop”(1958) e “Never on Sunday“(1961), senza dimenticare la sigla televisiva tema del telefilm “Zorro”(1959).

Le Chordettes, per il loro stile, si sono ritagliate uno spazio che non le fa sfigurare  fra i miti fino ad ora presentati e quelli che vi farò riscoprire col tempo.

The Chordettes- Lollipop-click on

Umberto Napolitano. Com

]]> http://shakakan.wordpress.com/2009/05/15/placid-the-sounds-of-detroit/ Fri, 15 May 2009 21:26:07 +0000 Leonardo Calcagno http://shakakan.wordpress.com/2009/05/15/placid-the-sounds-of-detroit/

01. Rhythim is Rhythim – Kao-tic Harmony – Transmat
02. Pod – Northern Lights – Buzz
03. Carl Craig – Sandstorm
04. Rick Wilhite – Dreams Of Yesterday – KDJ
05. E dancer – Heavenly – KMS
06. Separate Minds – We Need Somebody – Express
07. R – Thyme – R Theme – Transmat
08. Model 500 – Off to Battle – Metroplex
09. System 7 – Sirenes – Butterfly
10. Tony Foster – It Is All Around Us – Mixmode
11. KDJ – Ampapella – KDJ
12. Yennek – Serena “X” (Inner Zone Mix) – Buzz
13. Delia Gonzalez & Gavin Russom – Relevee – DFA
14. Psyche – Andromeda – Transmat
15. Scott Grooves – Detroit 808 (Dub Delay) – Natural Midi
16. Never On Sunday – Journey – Retroactive
17. System 7 – Altitude – Ten
18. Los Hermanos – Tres EP – Los Hermanos
19. Symbols & Instruments – Mood – KMS
20. Model 500 – the Wanderer – Trasnsmat
21. Inner City – Big Fun (Octave one remix) – KMS
22. Scott Grooves – Adapt – Natural Midi
23. Keith Worthy – Deep For Dayz – Sistrum
24. Rhythim Is Rhythim – Feel Surreal – Transmat
25. Kevin Saunderson – Tranzistor – KMS (this is actually Cisco Ferreira -
Here We Go)
26. The Deacon – Soulsaver – SID

A friend of mine recommended the 1960 classic Never on Sunday (directed by Jules Dassin, starring Melina Mercouri) as the film that introduced foreign cinema to the larger American audience. In fact, it won several Academy Awards nominations and was a huge success. It also caused uproar in Hollywood with the fact that a foreign film, featuring a prostitute as the protagonist, would be so highly acclaimed. According to one source, it “kicked off the foreign film rage” in the US.

It is ironic though that this film would be such a high icon for foreignness. It is a subtle, but non-ambiguous commentary on the futility and the folly of the American civilizing project. With the United States emerging as not just the most powerful world leader in the West, but also the moral and cultural standard bearer after World War II, this film questions its claim as a new civilizing model. And it is funny that this is achieved through the old Pygmalion narrative, in which a cultured man (an American) tries to educate a lower class woman (in this case, a Greek prostitute) to give her new life with a new social status.

An American classical scholar, aptly named Homer, goes to Greece for some introspection and to find the roots of a modern civilization that has lost its values and its direction. There he meets Ilya, a port prostitute who doesn’t behave as one: she chooses her own clients and does not set a price; loves Ancient Greek tragedy but modifies to her own liking the well-known stories she tells her friends. Homer thinks she is the embodiment of the moral and intellectual corruption of contemporary civilization that has lost the principles of ancient wisdom. He sets to educate her, hoping knowledge will make her abandon her trade and thus will cure society’s ills.

However, Homer’s reeducation idea peculiarly coincides with the plans of the local shady real estate developer, Noface, who has been exploiting the people renting apartments in the port area. He also wants Ilya to quit her profession, because her independent presence has been encouraging them to oppose him. After cramming facts as disparate as composers’ bios and algebra, art movements and historic battles, Ilya feels betrayed when she accidentally discovers this union of goals of Noface and Homer, of intellectual superiority and capitalist greed. She starts a strike in which Noface is forced to lower the rent of his apartments for everybody.

Homer is also struck by the coincidence of his intellectual condescension with corrupt business interests; he probably recognizes that may have in fact contributed to the civilization decline he decries. Instead of blaming Ilya for distorting the “real” stories of Greek tragedies to make them sunny and optimistic, now he admits this reworking of plots and stories is instead proof of the vitality of Ilya’s culture he was pretending to represent better through his erudition. Her honor code as a prostitute is a better code of morality than the capitalist principles of his world. He accepts he shouldn’t make the tavern music player feel incompetent because he doesn’t read music scores if he can do something much better: play his bouzouki in such an engaging, magical way that counts for more than just knowing music notation.

This creative freedom is the legacy of the Ancient Greek civilization. The film practically says that forcing American values, supposedly representing the real heritage of an ancient culture, on the very nation that actually still holds it, is arrogant. So classical scholar Homer finds his own cultural enlightenment in the vitality of a Greek tavern and joins everybody there in a jolly dance.

Oh, you can kiss me on a Monday a Monday a Monday
is very very good
Or you can kiss me on a Tuesday a Tuesday a Tuesday
in fact I wish you would
Or you can kiss me on a Wednesday a Thursday a
Friday and Saturday is best
But never ever on a Sunday a Sunday a Sunday
cause that’s my day of rest

Most anyday you can be my guest
Anyday you say but my day of rest
Just name the day that you like the best
Only stay away on my day of rest

Oh, you can kiss me on a cool day a hot day a wet day
which ever one you choose
Or try to kiss me on a grey day a May day a pay day
and see if I refuse

And if you make it on a bleake day a freak day or a week day
Well you can be my guest
But never ever on a Sunday a Sunday the one day
I need a little rest
Oh, you can kiss me on a week day a week day a week day
the day to be my guest

Giật mình vì hôm nay là Chủ Nhật, lại được chú Nam send cho bài này nghe
Tìm được cái bài này đánh theo kiểu gõ nước gõ nước nghe cũng hay
Không biết cu cậu đã tìm được tờ 2 đô chưa? Không có thì toi cái công đau mông !

Never on Sunday (Jules Dassin, 1960, Greece) seems a lot older than it really is.  A dialogue-heavy piece, it is written like the Hollywood classics but lacks their grace, moving cumbersomely around the awkward concept of a happy prostitute being the symbol for the decline of civilization from the peak of ancient Greece.  Granted the film pokes fun at this and other forms of overarching philosophies/theories (such as when amateur intellectual Homer tells Jorgo that the only reason Jorgo has relationships with prostitutes is because he secretly wants to denigrate all women which in turn is an effect of some hidden Freudian hatred for his mother – Homer receives a black eye for this statement), but so much energy is expended setting up Homer’s intellectual fascination with the prostitute Illia (which is ultimately dashed) that one is not sure quite what the purpose of the film was.

Jules Dassin, the Ur of identification for the audience since he is the director/screenwriter/lead actor (creator of meaning and then vehicle of meaning), comes across as the predictably awkward American who is lost yet amazed within the Greek culture.  The film is full of Greek songs, dancing, and music but they way they are presented is as to an outsider (again re-inforcing Dassin/Homer as who the audience identifies with).    An interesting problem arises (for me) given that the film is basically Greek (though technically an international co-production with the US) but the writer is American (Dassin being born in Connecticut just like his character Homer Trace): the hiearchy of perception/signifying capabilities (Homer is also a writer of sorts, always with pen and pad) given to America becomes something that appears impossible to shake when writing/interacting with another culture.  Being autobiographical in basic detail (in real life Dassin was married to Melina Mercouri, the actress who played Illia), Dassin may be saying something painfully sad (though outwardly comic) about intercultural relationships given that at the end of the film Illia is “saved” by another lover while Dassin returns embarassed on a ship to America after giving up his intellectual quest, trying his best to integrate into a Greek dance, and admitting he wanted to sleep with Illia the whole time.

Katie and I braved the cold for 5 hours.  And I mean cooOOOooooold.  But we saw him!  And it was glorious.  

I don't think we own much more clothes than we were wearing.

They had everyone do some exercises to stay warm. It worked, for like a minute.

And then it was almost time....and we were cold.

And then he came on.  And I stood up on the ledge and held the camera up way high to try to get some good pictures.

And I ended up with pictures of people's heads.

And pictures of people who knew I wasn't getting the shots of Obama.

But if you look...you can see him. And all of the sniper secret service littered on the rooftops.

We left and we were freezing and totally convinced that we were going to have to amputate our toes.  We got some Never on Sunday and went home down the eerie desolate alleys and streets.  

NEVER ON SUNDAY

BEBERAPA tahun terakhir ini kondisi kesehatan saya kurang begitu prima. Dokter
menasihati agar saya lebih santai. Umpama mobil begitu, saya tidak lagi digenjot
di atas 100 kilometer sejam.

“Jangan ngoyo, Pak, Nanti cepat tua, lho!”
“Yak, dokter kok klise begitu. Mbok yang lebih orisinil, Dok nasihatnya….”
“Baik! Kalau you begini terus… nggak tahu, deh!”
“Yaa, masih ucapan klise dokter. Tapi bolehlah, setidaknya lebih jelas. I get
your message, Doc!”

“Kalau puasa sekuatnya saja dulu. Pokoknya jangan ngoyo!”
Kali ini saya tidak lagi ngeledek “tidak orisinal”. Soalnya nasihatnya sangat
kreatif lagi relevan dengan rencana bawah sadar saya. (Menurut Freud, bawah
sadar memang punya rencana, kok!) Rencananya, ya itu! Tahun ini pada bula Puasa,
1987, atau bulan Romadhon 1407 Hijriah, saya tidak akan mampu puasa penuh karena
menurut roso tubuh saya akan nglemprek, loyo, kalau dipaksa puasa penuh. Lha,
kok dokter memerintahkan pas seperti yang dimaui bawah sadar saya.

Maka saya memutuskan untuk tidak akan puasa pada setiap hari Minggu. Tiba-tiba
saya ingat nama yang bagus untuk program prei puasa pada tiap hari Minggu itu.
Never On Sunday. Bagi mereka yang sebaya dengan penulis kolom ini mungkin masih
ingat bahwa Never On Sunday adalah judul sebuah film yang pada permulaan tahun
enam puluhan sempat terkenal. Film itu disutradari oleh Jules Dassin dan
dibintanti oleh Merina Mercouri, aktris Yunani yang konon sekarang menjadi
menteri kebudayaan di negerinya. Yang penting bagi saya bukan filmnya karena
saya sudah banyak lupa adegan-adegan ceritanya.

Yang penting peristiwa permutaran film itu dengan saya. Lho! bukan nyombong ‘nih
ye. Saya nonton itu di New York dengan Bung Karno, Pak Ali Sastroamidjojo, salah
seorang tokoh NU yang saya sudah lupa, dan D.N. Aidit. Pada waktu itu Bung Karno
datang dengan delegasi besar dan kami para mahasiswa dikerahkan untuk meladeni
bapak-bapak itu. Pekerjaan con amore alias gratisan (waktu itu kita belum
memasuki era honorarium…) tetapi yang sangat membanggakan hati.

Bayangkan pada malam hari kita piket di Hotel Waldorf Astoria. Dan bila Bung
Karno berkenan melihat film kita semua diajak. Wah, mongkok-nya hati ini, lho!
Rombongan Indonesia itu datang terlambat di gedung bioskop itu. Terpaksa semua
penonton bule-bule Amerika itu menunggu kita. Dan waktu Bung Karno tampi di
balkon memberi salam kepada semua penonton (hallo, hallo!) kayak gedung itu di
Gedung Kesenian Pasar Baru Jakarta dan penonton pada bertepuk, wah, banggaku!
Presidenku jan hebat tenan….

PADA Sunday pertama saya mulai programku itu terasa nikmat betul. Bangun pukul 8
pagi, secangkir kopi susu, roti bakar dengan dilepot sele setroberi cap hero,
koran KR Minggu, kaki metangkrang di meja. Uwah, laras banget.

Tiba-tiba: penggeng ayem, penggeng ayem.
“Panggange, dipunduti, Den?

Lhadalah! Mas Joyoboyo (bukan nama sebenarnya) begitu saja sudah nglesot di
lantai di bawah kursi malas saya. Dan rite de panggang aya dibeber pun begitu
saja dimulai. Karuan saja saya jadi kelabakan, malu ketahuan tidak puasa.

Repot, ‘nih. Apakah mungkin wong Klaten ini akan mengerti kalau saya terangkan
makna program Never On Sunday, dan kenapa dipilih kode Never On Sunday.

“Lho, mboten siyam to, De?” (Tidak puasa, Den)
Belum sempat saya menemukan kata-kata penjelasan yang tepat…
“Saya juga tidak pasa kok, Den. Wong saya mesti menjaja ngalor-ngidul, ngetan
bali ngulon, cari makan buat anak ini.

Mosok Gusti Allah tidak paring ampun, nggih, Den.”
Saya cuma bisa manggut-manggut tanpa teges, mulutku masih belepot sele
setroberi.

“Apalagi menurut Den Bi Curiga Naraka (mestinya juga bukan nama sebenarnya) sing
penting itu batine kalau pasa, Den. Kalau batine resik dan kuat, lha mbok minum
es kopyor ditambah bestik komplit dikunyah nyas-nyis-nyus waktu pasa siang
bolong begini ya tidak apa-apa, Den. Mak legender masuk perut tapi… tidak
terasa minum tidak terasa makan. Itu, Den, menurut Den Bei Curiga Naraka pasa
klas paling tinggi….”

“Sudah, sudah, sudah. Ini uang panggang ayam. Sampeyan lekas pergi sana meguru
sama Den Bei sampeyan!”

Saya masuk kamar mencoba membaca. Edan, tenan! Minum es kopyor tidak terasa
minum, makan bistik tidak terasa makan. Edan…. Dari kamar terdengar jauh mas
Joyoboyo menjaja: penggeng eyem, penggeng eyem….Suaranya cempreng.

Senja mulai turun. Langit merah campur lembayung. Sirene mengaung terdengar
berbareng dengan azan magrib menembus sungai dan pohon randu alas. Nglangut dan
adem benar kedengarannya.

Di kamar makan saya lihat dari jendela luar, Beni Prakosa (bukan nama
sebenarnya), anak Rigen (bukan nasa sebenarnya) pembantu rumah saya, menyalami
Rigen dan istrinya Nansiyem Rigen (bukan nama sebenarnya).

“Selamat buka, Pak. Selamat buka, Bu,”
“Iya, Le. Terima kasih, ya. Kita sama-sama makan kolak, ya Le.”
Di dalam, sehabis makan malam Rigen bertanya.
“Besok hari Senin, Bapak ‘kan puasa, ta?”
“Ya, ya, ya, yaaa…. Allohumaghfirly, Tuhan ampunilah aku….

Kedaulatan Rakyat, 19 Mei 1987

โดย . . . ‘กัลปพฤกษ์’  kalapapruek@hotmail.com

แม้จะไม่ได้เป็นแฟนประจำชนิดที่ต้องติดตามผลงานกันอย่างใกล้ชิด แถมยังมีโอกาสได้ชมผลงานของเขาไปเพียงสามเรื่องเท่านั้น แต่ผู้เขียนก็ยังอดรู้สึกใจหายไม่ได้เมื่อทราบข่าวการจากไปโดยไม่มีวันหวนกลับของ Jules Dassin ผู้กำกับฝีมือดีที่ผู้เขียนคงไม่สามารถหาเหตุผลใดมาคัดค้านได้หากจะมีใครยกย่องให้เขาเป็นหนึ่งในคนทำหนังระดับแถวหน้าของโลก เขาคนนี้แหละที่ได้ชื่อว่าเป็นเจ้าของต้นตำรับหนังแนวจารกรรมตีนแมวด้วยผลงานเด่นอย่าง Rififi (1955) และ Topkapi (1964) ซึ่งส่งทอดอิทธิพลต่อหนังอาชญากรรมระทึกขวัญตระกูลย่องเบาเข้าขโมยของมีค่าในยุคต่อ ๆ มาอย่าง Mission: Impossible (1966, 1996) และ Entrapment (1999) นอกจากนี้เขายังเคยทำหนังเบาสมองชั้นดี อย่าง Never on Sunday (1960) ที่ได้รับการเสนอชื่อให้เข้าชิงรางวัลผู้กำกับยอดเยี่ยมบนเวทีออสการ์มาแล้วด้วย

ด้วยชื่อเสียงเรียงนามของเขาอาจจะทำให้หลาย ๆ คนคิดว่าเขาเป็นชาวฝรั่งเศส แต่จริง ๆ แล้ว Jules Dassin เป็นชาวอเมริกันเชื้อสายรัสเซีย-ยิวซึ่งเกิดและเติบโตที่เมือง Middletown มลรัฐ Connecticut ณ สหรัฐอเมริกา โดยเขาได้เริ่มต้นทำหนังใน Hollywood มาตั้งแต่ปี 1942 แนวทางถนัดของ Jules Dassin ในยุคแรก ๆ นั้นคือหนังแนวอาชญกรรมประเภทต่าง ๆ ซึ่งเขาก็ทำออกมาได้สำเร็จพอตัวด้วยผลงานเด่น อาทิ Brute Force (1947) และ The Naked City (1948)  กระทั่งปี ค.ศ. 1952  Jules Dassin ก็ถูกเพื่อนผู้กำกับ Edward Dmytryk ใส่ไคล้ว่าเขาเป็นพวกคอมมิวนิสต์หัวเอียงซ้าย เป็นเหตุให้ Jules Dassin ต้องกลายเป็นผู้กำกับที่ถูกขึ้นบัญชีดำด้วยโทษฐานแปรพักตร์เข้าหาศัตรูรายสำคัญของอเมริกา Jules Dassin จึงต้องอพยพย้ายไปตั้งหลักแหล่งทำงานที่ประเทศฝรั่งเศสแทน และที่ประเทศนี้เองที่ Jules Dassin มีโอกาสได้สร้างผลงานแนวจารกรรมระดับ masterpiece เรื่อง Rififi ซึ่งได้รับคัดเลือกให้เข้าร่วมประกวดในเทศกาลภาพยนตร์เมืองคานส์ปี 1955 แถมยังคว้ารางวัลผู้กำกับยอดเยี่ยมมาครองได้อีกด้วย หลังจากนั้น Jules Dassin ก็มีโอกาสได้ไปทำหนังทั้งในประเทศกรีซ ตุรกี รวมทั้งที่อื่น ๆ อีกหลายแห่ง จนได้กลายเป็นอีกหนึ่งผู้กำกับพเนจรที่ร่อนเร่ไปทำหนังยังประเทศต่าง ๆ จนเป็นเหตุให้คนดูหลาย ๆ รายอาจสับสนกันได้ง่าย ๆ ว่าตกลงเขาเป็นคนทำหนังสัญชาติใดกันแน่

และเพื่อเป็นการรำลึกถึงผู้กำกับที่เพิ่งจะล่วงลับท่านนี้ ผู้เขียนจึงใคร่ขอย้อนทวนบอกเล่าความประทับใจจากการได้ชมผลงานเด่นทั้งสามเรื่องของเขาไล่เรียงกันตามลำดับเวลาดังนี้

Rififi (1955) หรือที่รู้จักกันในชื่อเต็ม ๆ ว่า Du rififi chez les hommes ซึ่งแปลเป็นไทยได้ว่า “การวิวาทกันระหว่างสุภาพบุรุษหนุ่ม” หนังเรื่องนี้ผู้เขียนจำได้ว่าได้ดูจากสถานีโทรทัศน์ TV5 ในยุคแรก ๆ ที่สถานีนี้เริ่มออกอากาศหนังฝรั่งเศสพร้อมคำบรรยายภาษาอังกฤษ เนื้อเรื่องของ Rififi นั้นไม่มีอะไรมากไปกว่าการสมคบกันวางแผนปล้นร้านอัญมณีของอาชญากรหนุ่มกลุ่มหนึ่ง ซึ่งพวกเขาจะต้องช่วยกันเจาะเพดานแล้วค่อย ๆ หย่อนตัวลงไปปลดรหัสตู้เซฟเพื่อลักขโมยเพชรพลอยมูลค่ามากมายมหาศาล เนื้อหาทั้งหมดของ Rififi อาจจะไม่มีอะไรซับซ้อนไปกว่าสูตรของหนังแนวจารกรรมหักหลังกันเองซึ่งจะมีสร้างตามกันออกมาอีกหลายเรื่อง แต่ความวิเศษของ Rififi กลับอยู่ที่ฝีไม้ลายมือในการกำกับของ Jules Dassin ที่สามารถตรึงคนดูให้หยุดหายใจลุ้นระทึกไปกับแผนการประกอบอาชญากรรมของตัวละครได้อย่างชะงัดนัก ฉากเด็ดของหนังคงจะอยู่ที่การบุกเข้าไปในร้านอัญมณีที่มีการควบคุมความปลอดภัยกันอย่างแน่นหนาท่ามกลางความเงียบกริบไร้สิ้นซึ่งเสียงดนตรีหรือการพูดคุยอะไรใด ๆ ระหว่างตัวละครทั้งหลายเป็นเวลายาวนานกว่า 32 นาที! ความพิถีพิถันด้านรายละเอียดของประกอบจารกรรมในฉากนี้เองที่ทำให้เกิดพฤติกรรมลอกเลียนแบบของเหล่าอาชญากรในชีวิตจริงด้วยการใช้วิธีการเดียวกันย่องเข้าขโมยของชาวบ้านชาวช่องทั้งในประเทศฝรั่งเศสและเม็กซิโก ถึงขั้นที่เจ้าหน้าที่ตำรวจต้องออกมาร้องขอให้ยุติการฉายหนังเรื่องนี้ลงเสียเพื่อความปลอดภัยในทรัพย์สินของประชาชน!

Never on Sunday (1960) สำหรับหนังเรื่องนี้ผู้เขียนได้ดูจากแผ่น DVD ผีที่เคยไปเหมาซื้อมาจากประเทศเวียดนาม หลังจากที่ได้ตื่นเต้นไปกับการกำกับฉากจารกรรมอันลือลั่นใน Rififi แล้ว Never on Sunday นับเป็นผลงานที่พิสูจน์ได้เป็นอย่างดีว่า Jules Dassin ก็สามารถทำหนังที่ต้องเอาใจใส่ตัวละครได้ดีไม่แพ้การสร้างความตื่นระทึกทางสถานการณ์กันเลย Never on Sunday เล่าเรื่องราวโรแมนติกเกี่ยวกับ Homer (รับบทโดย Jules Dassin เอง) นักปรัชญาหนุ่มอเมริกันที่ตั้งใจเดินทางมาสัมผัสร่องรอยอารยธรรมกรีกที่ยังหลงเหลือในปัจจุบันในประเทศกรีซ ณ ที่แห่งนี้เองที่ Homer ได้พบกับ Ilya (แสดงโดย Melina Mercouri ดาราสาวที่จะกลายมาเป็นภรรยาของ Jules Dassin ในเวลาต่อมา) โสเภณีใจงามที่จะหยุดกิจกรรมอย่างว่าในทุก ๆ วันอาทิตย์ พฤติกรรมปล่อยเนื้อปล่อยตัวของ Ilya นี้เองที่ทำให้ Homer คิดว่าเป็นสาเหตุให้อารยธรรมกรีกต้องล่มสลาย เขาจึงพยายามเปลี่ยนบุคลิกให้ Ilya กลับกลายมาเป็นกุลสตรีมีชาติตระกูลแบบเดียวกับที่ศาสตราจารย์ Higgins เคยทำกับยายปากตลาด Doolittle ในบทละครเรื่อง Pygmalion ของ George Bernard Shaw อย่างไรอย่างนั้น นอกเหนือจากเรื่องราวความสัมพันธ์อันชวนให้ติดตามของตัวละครต่างพื้นเพทั้งสองนี้แล้ว Never on Sunday ยังเป็นหนังที่สามารถถ่ายทอดทัศนียภาพของประเทศกรีซได้อย่างสวยงาม ราวกำลังนำพาผู้ชมไปร่วมสัมผัสกับบรรยากาศอันชวนหฤหรรษ์ต่าง ๆ ไปพร้อม ๆ กับตัวละครกันเลย

Topkapi (1964) เรื่องนี้ผู้เขียนก็ได้ดูจาก DVD เช่นเดียวกัน แต่เป็น DVD ชุดหนังอเมริกันคลาสสิกที่ผลิตออกวางจำหน่ายกันแบบราคาถูกในสิงคโปร์ ซึ่งถึงแม้ว่าคุณภาพของมันจะอยู่ในระดับเพียงแค่ ‘พอดูได้’ แต่มันก็ย่อมดีกว่าจะไม่มีให้ดูเอาเสียเลย สิ่งที่น่าประทับใจจากการชมหนังเรื่องนี้ก็คือ ไม่ว่าคุณภาพของภาพจาก DVD แผ่นนี้จะยังไม่ได้มาตรฐานขนาดไหน แต่เรื่องราวที่ต้องอนุญาตบอกว่า ‘สนุกบรรลัย’ ก็สามารถทำให้ผู้เขียนละลืมความอ่อนด้อยของภาพลงไปได้โดยปลิดทิ้งเลยทีเดียว แม้เรื่องราวของ Topkapi จะยังข้องแวะอยู่กับการจารกรรมเพชรพันล้านจากพิพิธภัณฑ์ Topkapi ในเมือง Istabul ประเทศตุรกีที่ไม่น่าจะมีอะไรแปลกใหม่นัก แต่ด้วยวิธีการเล่าและจังหวะจะโคนในการกำกับฉากจารกรรมอันเหนือชั้นของ Jules Dassin ก็ทำให้ Topkapi นั้นอัดแน่นไปด้วยความสนุกบันเทิงแถมยังถึงพร้อมด้วยความละเอียดประณีตในเชิงสร้างสรรค์อย่างที่จะผู้กำกับน้อยรายนักจะสามารถทำออกได้สมบูรณ์ลงตัวถึงขนาดนี้ ดีจริงหรือไม่อย่างไร เห็นทีจะต้องท้าให้ได้ลองพิสูจน์ด้วยตาของคุณเอง . . .

สำหรับภาพยนตร์เรื่อง Rififi และ Never on Sunday รวมทั้งผลงานเรื่องอื่น ๆ สมัยที่เขายังทำงานอยู่ใน Hollywood สามารถหาซื้อได้จากร้านพี่ชายคนนั้น (อืม . . . คนนั้นนะแหละ!) ย่านจตุจักร ส่วน Topkapi นี่รู้สึกว่าจะวนเวียนมาฉายทางช่อง MGM ของ True Visions (UBC) อยู่บ่อยครั้ง ใครที่สตุ้งสตางค์เหลือใช้มีสถานีช่องนี้ติดไว้ก็ลองตรวจสอบตารางกันดูได้ (สำหรับเดือนเมษายน นี้ จะมีฉายอีกทีในวันอาทิตย์ที่ 27 นี้ เวลา 7.15 น.) เผื่อว่าจะมีท่านไหนสนใจอยากจะลองหาผลงานของเขามาชม

ด้วยความอาลัยแด่ . . . JULES DASSIN . . . ขอดวงวิญญาณของเขาจงไปสู่สุคติ

(GREEK NEWS AGENDA)    Jules Dassin (born Julius Dassin), famous noir films director passed away yesterday at age 96. Dassin was an American-born director who moved to France in 1952 after being subject to McCarthy’s communist blacklist in Hollywood. Married to Melina Mercouri, a well respected and highly active Greek actress and politician, Dassin filmed in 1960 “Never on Sunday,” winning the music Academy Award in Manos Hadjidakis’ music, and a nomination for Best Director, while Merkouri won the Award for Best Actress in Cannes Film Festival the same year. Together, they also filmed “Phaedra” (1962) and “Topkapi,” two other films which won the public’s heart and critics’ admiration. Living a large part of his life in Greece, he was considered a true Philhellene, to the point of Greek officials describing him as “a first generation Greek.” Mercouri and he opposed to the Greek junta and later on were major supporters of the return of the Elgin marbles to Athens, establishing the Melina Merkouri Foundation. Ironically, Dassin missed the opening of the New Acropolis Museum by only a few months. Prime Minister Kostas Karamanlis stated that “Greece grieves the loss of a first generation Greek who, together with his companion Melina Mercouri, never stopped to show his love for everything superb and real in this country.”

Melina Merkouri singing Manos Hadjidakis’ song “Ta pedia tou Pirea” with English subtitles , Dassin’s Obituary in Washington Post by Adam Bernstein; Secretariat General of Information: About Greece, Greek Cinema