Wat vonden we het met z’n allen toch een briljant plan. Elke maand weer een bedrag van de overheid op je rekening ontvangen. Maar aan deze zogenaamde studiefinanciering lijkt een einde te komen. Minister Bos denkt er namelijk serieus over na om de hele ’stufi’ af te schaffen.

In plaats van de huidige regeling zouden studenten dan al hun studiefinanciering moeten gaan lenen. Het is nu zo dat studenten een basisbeurs ontvangen voor een periode van vier jaar. Dit geld kan gebruikt worden voor de aanschaf van boeken en de jaarlijkse studiekosten. Alleen wanneer er binnen tien jaar géén opleiding is afgerond, moet al het geld worden teruggegeven. Volgens de minister kun je bij de nieuwe regeling jaren doen over het aflossen, waarbij de termijn ook afhankelijk is van het inkomen.

VVD
Hoewel de minister van Financiën een aantal jaar geleden ook al pleitte voor een herziening van de studiefinanciering is hij niet de bedenker van dit voorstel. Tijdens de Algemene Beschouwingen kwam de VVD namelijk met het idee. “Het is een interessante optie die zeker naar voren zal komen bij de brede heroverwegingen”, aldus de vicepremier in een interview met NU.nl. Verder zegt Bos dat deze maatregelen geen gevolgen hebben voor studenten of voor de kwaliteit van het onderwijs.

Gigantisch
De overheid moet uiteindelijk gaan bezuinigen om de gigantisch opgelopen staatsschuld te verminderen. Het afschaffen van de studiefinanciering zou de overheid een hoop geld opleveren. Ze lenen wel geld uit, maar krijgen dat uiteindelijk (met rente) weer terug. Het omzetten van de studiefinanciering in een lening is volgens econoom Mathijs Bouman een goed idee. In een eerder interview met dit blog zei hij al dat “studiefinanciering een mal jaren tachtig plan is, dat denivillerend werkt.” Wie wil studeren moet een lening aangaan met een soort van overheidsgarantie, aldus Bouman.

Volgend jaar
Wanneer we meer weten over de toekomst van de studiefinanciering is nog onbekend. De overheid laat pas volgend jaar weten waarop bezuinigd gaat worden.

Decreet van 18 november 2005 tot wijziging van het decreet van 30 april 2004 betreffende de studiefinanciering en studentenvoorzieningen in het hoger onderwijs van de Vlaamse Gemeenschap (1)

Het Vlaams Parlement heeft aangenomen en Wij, Regering, bekrachtigen hetgeen volgt :

Decreet tot wijziging van het decreet van 30 april 2004 betreffende de studiefinanciering en studentenvoorzieningen in het hoger onderwijs van de Vlaamse Gemeenschap

HOOFDSTUK I. – Algemene bepalingen

Artikel 1. Dit decreet regelt een gemeenschapsaangelegenheid.

Art. 2. Aan artikel 6, 1°, van het decreet van 30 april 2004 betreffende de studiefinanciering en studentenvoorzieningen in het hoger onderwijs van de Vlaamse Gemeenschap wordt een zin toegevoegd, die luidt als volgt :

« Als conform artikel 3, eerste streep, van het Structuurdecreet uitzonderlijk wordt afgeweken van bovenvermelde definitie, wordt voor de aanvraag van een studiefinanciering de opleiding die begint na 31 december en eindigt na 30 september beschouwd als behorend tot het academiejaar, zoals hierboven bepaald, waarin de opleiding eindigt; ».

Art. 3. In artikel 6, 7°, van hetzelfde decreet worden de woorden “artikel 1467″ vervangen door de woorden “artikel 1476″.

Art. 4. In artikel 6, 12°, van hetzelfde decreet worden de woorden “voor eigen woning” vervangen door de woorden “als eigen hoofdverblijfplaats”.

HOOFDSTUK II. – Studiefinanciering

Art. 5. Aan artikel 11, § 1, tweede lid, van hetzelfde decreet wordt een 3° toegevoegd, dat luidt ais volgt :

« 3° de opleiding die geaccrediteerd, erkend als nieuwe opleiding of tijdelijk erkend is en valt onder het toepassingsgebied van artikel 86 of artikel 94 van het Structuurdecreet. ».

Art. 6. Artikel 12 van hetzelfde decreet wordt vervangen door wat volgt :

« Artikel 12 Studiefinanciering kan worden toegekend aan studenten met de Belgische nationaliteit en aan de volgende categorieën van studenten die in België verblijven :
1° kinderen van onderdanen van een lidstaat van de Europese Economische Ruimte die op basis van een arbeidsovereenkomst gedurende een periode van twee jaar en uiterlijk 31 december van het academiejaar in kwestie minstens twaalf maanden minstens 32 uur per maand in België werken of hebben gewerkt en die zich kunnen beroepen op artikel 12 van Verordening (EEG) 1612/68 van de Raad van 15 oktober 1968 betreffende het vrije verkeer van werknemers binnen de Unie, en kinderen van onderdanen van een lidstaat van de Europese Economische Ruimte die gedurende een periode van twee jaar en uiterlijk 31 december van het academiejaar in kwestie in België werkzaamheden anders dan in loondienst verrichten of hébben verricht op basis van een inschrijving in de Kruispuntbank voor Ondernemingen of in het handelsregister;
2° onderdanen van een lidstaat van de Europese Economische Ruimte die op basis van een arbeidsovereenkomst gedurende een periode van twee jaar onmiddellijk voorafgaand aan 31 december van het academiejaar in kwestie minstens twaalf maanden minstens 32 uur per maand in België werken of hebben gewerkt en die zich kunnen beroepen op artikel 7 van Verordening (EEG) 1612/68 van de Raad van 15 oktober 1968 betreffende het vrije verkeer van werknemers binnen de Unie, en onderdanen van een lidstaat van de Europese Economische Ruimte die gedurende een periode van twee jaar onmiddellijk voorafgaand aan 31 december van het academiejaar in kwestie in België werkzaamheden anders dan in loondienst verrichten of hebben verricht op basis van een inschrijving in de Kruispuntbank voor Ondernemingen;
3° onderdanen van een lidstaat van de Europese Unie die gedurende de periode onmiddellijk voorafgaand aan 31 december van het academiejaar in kwestie, gedurende vijf jaar onafgebroken in België verbleven, waarbij de termijn wordt bewezen door de inschrijving in het Rijksregister of door een gelijkwaardig attest, uit te reiken door het gemeentebestuur;
4° studenten met een buitenlandse nationaliteit die toegelaten of gemachtigd zijn voor een verblijf van onbeperkte duur in België, zoals bepaald door de wet van 15 december 1980 betreffende de toegang tot het grondgebied, het verblijf, de vestiging en de verwijdering van vreemdelingen;
5° kandidaat-vluchtelingen van wie de asielaanvraag ontvankelijk is verklaard, alsook hun kinderen die sinds hun minderjarigheid in België verblijven en niet zelf een asielaanvraag hebben ingediend;
6° buitenlandse onderdanen die in het kader van de strijd tegen de mensenhandel een aankomstverklaring hebben ontvangen overeenkomstig artikel 5 van de wet van 15 december 1980 of die beschikken over een machtiging tot verblijf van meer dan drie maanden voor een beperkte of onbeperkte duur overeenkomstig artikelen 9 tot en met 13 van de wet van 15 december 1980, geattesteerd door een gespecialiseerde onthaaldienst. ».

Art. 7. Aan artikel 21, eerste lid, van hetzelfde decreet wordt een 4° toegevoegd, dat luidt als volgt :

« 4° opleidingsonderdelen van een bachelors- of mastersopleiding, als in een bepaald academiejaar of semester waarin de student een diploma kan behalen, blijkt dat het desbetreffende krediet voor de opleiding in kwestie is opgebruikt. ».

Art. 8. Aan artikel 28 van hetzelfde decreet wordt een derde lid toegevoegd, dat luidt als volgt :

« Het eerste en het tweede lid zijn niet van toepassing als het referentie-inkomen van de leefeenheid geheel of gedeeltelijk is samengesteld uit het bestaansminimum of leefloon, of voor minstens 70 % bestaat uit alimentatiegelden, vervangingsinkomsten of een inkomensvervangende tegemoetkoming, toegekend in het raam van de wet van 27 februari 1987 betreffende de tegemoetkomingen aan gehandicapten. »

Art. 9. Aan artikel 43 van hetzelfde decreet wordt een vierde lid toegevoegd, dat luidt als volgt :

« Een studentenvoorziening kan de dienst verzoeken het eerste lid tot en met het derde lid met betrekking tot de door haar betaalde voorschotten niet toe te passen. »

Art. 10. In artikel 44, tweede lid, van hetzelfde decreet worden tussen de woorden “met betrekking tot hoofdstuk IV” en de woorden “wijzigingen voordoen” de woorden “of artikel 33″ ingevoegd.

HOOFDSTUK III. – Studentenvoorzieningen

Art. 11. Artikel 59 van hetzelfde decreet wordt vervangen door wat volgt :

« Artikel 59. § 1. De studentenvoorzieningen zijn niet bevoegd voor studiegebonden materies die deel uitmaken van de primaire onderwijsopdracht van de hogeronderwijsinstellingen, tenzij het selectieve voorzieningen betreft.
§ 2. De studentenvoorzieningen zijn actief op een of meer van de volgende werkvelden :
1° studentenrestaurants, -cafetaria’s en -keukens;
2° studentenkamers in eigen beheer van de studentenvoorzieningen die ter beschikking van de studenten worden gesteld;
3° adviesdiensten voor studentenhuisvesting en -mobiliteit;
4° steun inzake studentenmobiliteit;
5° preventieve en curatieve medische diensten;
6° psychotherapeutische diensten;
7° sociale diensten met onder meer aandacht voor studiefinanciering, het studentenstatuut en psychosociale begeleiding;
8° jobdiensten;
9° het verlenen van diensten en ondernemen van specifieke acties voor de sociale begeleiding van buitenlandse studenten;
10° initiatieven op sportief en cultureel vlak, voorkeur via de ondersteuning van studentenorganisaties;
11° de ondersteuning van studentenorganisaties die actief zijn op academisch, sociaal, sportief of cultureel gebied;
12° de kinderopvang van kinderen van studenten;
13° logistieke diensten en infrastructuur die de werkvelden, vermeld in 1° tot en met 12° ondersteunen.
§ 3. De Vlaamse Regering kan bij besluit de werkvelden, vermeld in § 2 uitbreiden. »

Art. 12. Aan artikel 60 van hetzelfde decreet wordt een 3° toegevoegd, dat luidt als volgt :

« 3° buitenlandse studenten die in het kader van de programma’s van de Directie-Generaal Ontwikkelingssamenwerking (DGOS) hogeronderwijsprogramma’s volgen aan een ambtshalve geregistreerde instelling, zoals bepaald in artikel 7 van het Structuurdecreet. »

Art. 13. Artikel 61 van hetzelfde decreet wordt vervangen door wat volgt :

« Artikel 61. § 1. Studentenvoorzieningen kunnen selectieve voorzieningen aanbieden aan de student die aan al de volgende voorwaarden voldoet :
1° de student voldoet aan de nationaliteitsvoorwaarden, vermeld in artikel 12;
2° de student is ingeschreven aan een ambtshalve geregistreerde instelling, zoals vermeld in artikel 7 van het Structuurdecreet, en heeft met de instelling in kwestie een diplomacontract gesloten;
3° de student behoort tot een van de volgende specifieke doelgroepen :
a) minvermogende studenten die al dan niet recht hebben op een studiefinanciering;
b) studenten waarvan een ouder geboren is in een ontwikkelingsland dat is opgenomen in het eerste deel van de lijst van het Comité voor Ontwikkelingshulp (DAC) van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling;
c) studenten met een functiebeperking of chronische ziekte;
d) studenten uit nieuw samengestelde leefeenheden;
e) studenten met een studiebewijs van het beroepssecundair onderwijs;
f) alleenstaande studenten met kinderen ten laste.
§ 2. In afwijking van § 1 kunnen studentenvoorzieningen selectieve voorzieningen aanbieden aan buitenlandse studenten die in het kader van de programma’s van de Directie-Generaal Ontwikkelingssamenwerking (DGOS) hogeronderwijsprogramma’s volgen aan een ambtshalve geregistreerde instelling, zoals bepaald in artikel 7 van het Structuurdecreet.
§ 3. In afwijking van § 1 kan niet-structurele hulp in noodsituaties aan alle studenten verleend worden.
§ 4. De Vlaamse Regering kan bij besluit de doelgroepen, vermeld in § 1, 3°, uitbreiden. »

Art. 14. Artikel 63 van hetzelfde decreet wordt vervangen door wat volgt :

« Artikel 63. § 1. De beheersovereenkomst heeft een duurtijd van vijf kalenderjaren. Bij ontstentenis van een nieuwe overeenkomst blijft de oude van kracht.
De beheersovereenkomst kan door de Vlaamse Regering voortijdig beëindigd worden door een nieuwe beheersovereenkomst te sluiten.
De eerste beheersovereenkomst wordt gesloten uiterlijk 15 november 2005 en treedt in werking op 1 januari 2006.
§ 2. De beheersovereenkomst geeft een overzicht van de werkvelden, vermeld in artikel 59, § 2, van de doelgroepen, vermeld in artikel 61, §§ 1 en 2, van de strategische en de operationele doelstellingen en de bijbehorende resultaatindicatoren.
Met toepassing van artikel 59, § 3, of artikel 61, § 4, kunnen de studentenvoorzieningen eveneens actief zijn met betrekking tot de nieuwe werkvelden of doelgroepen, zonder dat die zijn opgenomen in de beheersovereenkomst.
§ 3. De beheersovereenkomst wordt beleidsmatig ondersteund door de volgende documenten :
1° een beleidsplan voor vijf jaar, jaarlijks bijstuurbaar;
2° de raamovereenkomsten met de partners in de regio;
3° een jaarlijkse begroting en, indien van toepassing, een meerjarenbegroting, die een overzicht geven van de financiële middelen die zullen worden ingezet voor de werking, het personeel en de infrastructuur van de studentenvoorziening.
§ 4. Het beleidsplan, vermeld in § 3, 1°, bevat de volgende aspecten :
1° de strategische doelstellingen die worden geformuleerd in termen van effecten op middellange termijn;
2° de operationele doelstellingen die worden geformuleerd in termen van resultaten op korte termijn;
3° de specificiteit van de doelgroep en de wijze waarop de studentenvoorziening daarop inspeelt;
4° de communicatie met de doelgroep;
5° de samenwerking met en de eigen inbreng van de studentenvoorziening in het regionaal overlegcomité en het overlegplatform, en een overzicht van de samenwerkingsakkoorden.
Het beleidsplan wordt opgesteld overeenkomstig de leidraad die de dienst ter beschikking stelt. »

HOOFDSTUK IV. – Studentenmobiliteit

Art. 15. Aan artikel 80 van hetzelfde decreet wordt een 5° toegevoegd, dat luidt als volgt :

« 5° vertegenwoordigers van de studentenkoepelverenigingen. »

HOOFDSTUK V. – Slotbepalingen

Art. 16. Dit decreet treedt in werking op 1 juli 2005, met uitzondering van artikelen 11, 12 en 13 die uitwerking hebben met ingang van 1 juli 2004.
Kondigen dit decreet af, bevelen dat het in het Belgisch Staatsblad zal worden bekendgemaakt.

Brussel, 18 november 2005.
De minister-president van de Vlaamse Regering,
Y. LETERME
De Vlaamse minister van Werk, Onderwijs en Vorming,
F. VANDENBROUCKE
_______(1) Zitting 2004-2005.
Stuk. – Ontwerp van decreet 460, nr. 1.