To be honest, when I saw this in the theatre, I was on the fence about liking this film. After watching this again on bluray, I certainly enjoyed it more the second time around. Maybe because my expectations are were lowered a bit since going into it the first time, I really was wanting laugh out loud funny, and it didn’t deliver on that. Seeing it for what it is now, it is a light-hearted film with pleasantly funny scenes.

George Clooney (Oceans 11, Best Supporting actor for Syriana, Michael Clayton) directs and stars as “Dodge” Connelly, one of the veteran players in a dying professional football league. Clooney is adequate in this movie, but doesn’t deliver on the funny lines like O Brother Where art Thou. He still has some good chemistry going with Renee Zellweger (Chicago, Bridget Jones Diary), especially in the scene when they first meet. Trading one liners back and  forth was great and could almost used a few more of those type of quick witted fast talking scenes in the movie. The Film also stars The Office regular, John Krasinski (Away We Go) who is nicely cast as the young college super star.

Ok, would I recommend it to people, yes. Not to mention enjoying period pieces, especially from the roaring 20’s era, this film is solid, and enjoyable from start to finish. It is a lot of fun seeing the old-time football, leather helmets, wooden scoreboards, very few rules and half empty stands. Nothing groundbreaking or innovative from this film, but it is film that is well done in all areas. Just sit back and enjoy this easy-going and lighthearted journey about the beginning of professional football.

'THE MEN WHO STARE AT GOATS' Movie Poster

Looks hilarious. George Clooney (who THRALL WORLD loathed for years following the unforgivable disaster, “Batman And Robin”) has suddenly emerged as an actor we look forward to seeing following his roles in “Syriana”, “Burn After Reading”, and “Solaris”. Batman has more than recovered and excelled and so, it appears, has Clooney.

——-
——-

Woke up this Monday morning with a mild case of the Monday Blues, only to be pushed into what I would describe as Monday Navies since it got really dark inside… The amplification of my case was caused by not one, nor two, not even three like the old Raid commercial but four posts about guns being sold legaly in Saudi… and the number of posts are increasing.

Not that people didn’t have guns in the first place. Firearms are not sold in Saudi, not even pellet guns where sold until a few years ago, but those with keen observation skills like SGIME noticed the sale of holsters and all that that goes with it.

Many of the people I’ve known in Saudi own a firearm, except for a few like me, but I’ve considered it many times. I am against guns and violence.

I recommend watching Bowling for Columbine.

It used to be, someone wants a gun, someone somewhere knows somebody that can get the gun for you for 10 times it’s price, you go and get a license for it from whatever government agency does it, they ask you where you got it and you say I inherited it, even if it were brand spanking new, and they register it under your name… Or so I’ve heard.

I have not seen guns being sold here in Australia at K-Mart as I’ve seen in the USA, but the latest reports say 365 guns go missing every year in Australia which end up in black markets.

The selling of firearms or the lack of, has been and will always be a matter of debate… Do we sell it so everyone has it or has access to it? Or should we ban it so only the outlaws will? I am sure they are doing this to cut down on illigal smuggling of firearms in the country… And maybe for a little bit of this.

But what intensified my Monday blues is, most of the posts and the comments had this feeling of “the end is near” and we are all going to go postal on each other… Guns were already there as I said, we didn’t do it then, we won’t do it now… I hope…

Ashraf said in twitter, and I translate it (without permission) “Cinema NO, Elections NO, Women driving NO, not closing during prayers NO, coed universities NO, then they go and allow selling guns”

But I see no changes.

I was flipping through the channels last night when I came across the new NCIS with LL Cool J playing one of the agents… so I let it be…  I’ve been an LL fan since I saw the movie Krush groove back when I was still not in high school and LL needed a radio inside his hand… I’ve seen that movie on betamax so many times, I memorized all the songs.

But this is not what I am writing about. See I came across the scene where they bust into an apartment, no one is there, then LL looks at a computer screen with what looks like an Arabic website, it was too fast to determine for a native Arabic speaker non the less those who do not know… and he determined it was a jehadi website.

Next thing I know, they are running after this guy, catch him, punch him, he puts his hand in his “man bag” they tell him no… LL starts reciting a verse from the Quran to show the terrorist he understands and “this is not the way of Allah” but then the terrorist clicks something inside his bag… and they start running and boom.

My wife, was not looking at that moment, asked me what language was that? she is also a native Arabic speaker… I told her that’s something like gangsta Arabic or maybe it was Arabonics since LL is not a gangsta… LL, sorry, but your pronunciation needs to be worked on… good effort though., it is way better than George Clooney’s Arabic in Syriana (which was a good movie IMHO)

The good thing is, they are now showing the good with the bad in Hollywood, I am not sure what and how much sticks in peoples minds.

Here is LL talking about the show (link)

Stephen Gaghan, writer of the great “Traffic”, this time writes and directs “Syriana”.  This is a fascinating look at the business of oil from many different perspectives.  But what I think he really achieves here is something I think a lot of people will complain about.  This movie does not follow a coherent plot, nor does it offer easy solutions or answers.  There is no bigger picture, and honestly I think that is the way it should be.  All the major characters in this movie don’t even get the bigger picture. 

To describe the plot would take a long, long time.  The story takes us from the board rooms where major corporations are trying to broker deals for more oil, to the oil fields themselves.  The best I can do is offer up a few of the characters and their motivations. 

George Clooney plays a CIA agent who begins to uncover the disturbing truth about the work he has devoted his career to.   Matt Damon plays an oil broker who in the face of a family tragedy, finds redemption in his partnership with one of the princes of Saudi Arabia.  This prince is played by Alexander Siddig, who wants nothing more than to do good for is country.  Jeffrey Wright plays a corporate lawyer who is on both sides of the fence during a major corporate merger.  The young Mazhar Munir plays a mixed up Pakistani teenager who falls prey to a charismatic terrorist recruiter.  Those are the ones that stood out the most for me.  The rest of the cast is filled out nicely with Chris Cooper, Christopher Plummer, Amanda Peet, Tim Blake Nelson and William Hurt.

But the real achievement is by Stephen Gaghan.  He won an academy award for writing “Traffic” and should be nominated again for this film.  He manages to give all the roles here weight and importance to the story.  He also manages to organize everyone’s contribution in a clear and concise way.  At no point was I confused. 

If there is a message to be taken from this movie it is that the oil business is too big and too much a labyrinth to break it down and isolate certain problems.  It is also run by a whole lot of bad people who are willing to do a lot of bad things to each other in service of the all mighty dollar.

Sherlock Holmes! Woo!

You have to admit, I do have nice hair.

The super sleuth, one Sherlock Holmes, a private eye detective created by the late Sir Arthur Conan Doyle has been represented countless times within the last hundred years in many a film and television production. I would happily say that this were the case in regards to the latest addition to the Holmes family tree. I would that is, if it wasn’t set to be the biggest and best yet, will it possibly become the most famous of them all?

The 2009 remake, starring one of Hollywood’s increasingly popular actors, Robert Downey Jr. (A Scanner Darkly, Iron Man, Tropic Thunder) is set in 1891, where him and his lovable assistant Dr. Watson, played by Jude Law (The Talented Mr. Ripley, Artificial Intelligence: AI, Alfie) attempt to stop a conspiracy to destroy Britain. The film is directed by Guy Ritchie, whose popular works include that of Lock, Stock and Two Smoking Barrels, Snatch, Revolver and RocknRolla. Other cast include the beautiful Rachel McAdams (The Notebook, Wedding Crashers, The Time Traveler’s Wife), Mark Strong (Syriana, Sunshine, Stardust) and William Hope (Aliens, Triple X, 9/11: The Twin Towers) and with a $80 million budget, it’s bound to be a heck of a film.

You need not worry, not only is the film critically acclaimed to be a huge success over Christmas day (it’s release date… Obviously) and Boxing day, Warner have also already greenlit a sequel. Mr Downey Jr. also seems to have some very nice hair and that is NOT debatable.

WOMAD, or World of Music, Arts and Dance, concert at the Tower of London Festival was the third and final concert Michael and I attended last weekend. I booked the tickets after we already had a quite packed weekend, but I was sure Michael would enjoy some kind of detour from the classical music of the previous two days.

This concert was in a different style to the previous two. First of all it was a longer affair, starting at around 4:30 and ending at around 10pm. It was also much more relaxed…unlike for the Classical Extravaganza concert, seating was removed from the flat part of the venue and covered with sheeting, producing a picnic-like relaxed area. People were also encouraged to take along a picnic…and so we did! Michael prepared burgers for us to take with us from some minced beef we had a home, while we also took along humus, water biscuits, biscuits (which we didn’t end up eating), wine (VERY vile…but Michael liked it so drank it ) and hot chocolate in the thermos flask Michael’s parents gave me for Christmas.

So there we were…sitting, eating and being entertained . The music was good (though it seems like Michael and I didn’t always appreciate the same acts to the same extent) and the atmosphere was good . The line-up was:

4.45-5.15pm: Siyaya (Zimbabwe)
5.45-6.15pm: Abdullah Chhadeh & Syriana (Syria)
6.45-7.15pm: Justin Adams and Juldeh Camara (UK/Gambia)
7.45-8.30pm Tony Allen (Nigeria)
9.00-10.15pm The Bays/Heritage (UK)

Michael had already heard Tony Allen playing in Prague so he wanted to hear again. However, we left before the last act…we were getting tired and we needed to get home (not an easy task …especially since we came across youths celebrating the end of Ramadan, which ended up with our bus taking ages to get through). Reading up about the last act now however I am slightly disappointed we didn’t stay for them O:)…I think I would have enjoyed them! But oh well…will have to hear them out another time

You may want to bubblewrap the floor so when your jaw falls towards it, it doesn’t break.

I know who'll be left behind... Me!

The widely anticipated ‘2012‘ will soon hit cinemas globally very very soon.. Did I mention it was soon? Namely November. However, why is it so anticipated? This question could be answered in a multitude of ways, just as the end of the world is depicted in the film… A multitude of ways. The film is ultimately anticipated due to the glamorisation the media has put on the ‘2012 – End of the world because the mayan calander says so‘ frame of mind… Shockingly enough, people are buying it. On the other hand, the movie trailer is impressively nonchalant considering it’s  a disaster movie, and I like that. It’s admirable.

What could be making you lovely readers at home concerned, is the fact the director of ‘2012′ is one and the same, Roland Emmerich. Emmerich’s previous works include ‘Independence day and The Day After Tomorrow‘. Which were amazing and slightly less amazing respectively. Now I know many a person who will say ‘The Day After Tomorrow‘ was a very poor film, however… I disagree. It was a great film, with alarmingly great special effects for its time. 2012 promises to be the same in terms of CGI, but because of the real-life ruckus that’s being stirred by the end of the world mentality, the film may either be a godsend or a new way of life. I don’t know about you, but personally… I just can’t wait for the film itself.

Now a film cannot be bad if it has John Cusack (1408; Igor), Woody Harrelson (No Country For Old Men, Seven Pounds and upcoming Zombieland), Thandie Newton (The Pursuit of Happyness; Run, Fat Boy, Run; Mission impossible II) and Danny Glover (Top Gun; Lethal Weapon franchise, and far too many amazing films to list) in the cast, can it? Oh I forgot to mention the lovely Amanda Peet. (Something’s Gotta Give; Syriana; X-files: I Want To Believe) All in all the lineup is pretty impressive; impressive cast; impressive director; impressive special effects; let’s see if it can impress me. Now finally, the trailer you should all see, is in my next post.

Seeing this at the theatre for the first time, I left thinking to myself that this film was just an average ho-hum movie. Watching it again on bluray, I thought a bit more of the film. Maybe because I knew the plot line and the story and it was easier to watch it as a dark comedy rater than trying to make sure you get all the facts straight so you can know what is going on. For what ever reason, I did enjoy the humor in the film much more the second time.

 This film is about personal trainers Brad Pitt (12 Monkeys, Legends of the Fall) and Frances McDormand (Best Actress Fargo) who find a disc that is simply information on a novel that belongs to a government employee, John Makovich (Rounders, In the Line of Fire). Linda and Chad, the trainers, try to blackmail Osbourne Cox for a quick get rich scheme. George Clooney (Oceans 11, Best Supporting actor Syriana) has a great character whose only goal is having affairs with women, and one of the women, Tilda Swinton (Best Supporting Actress Michael Clayton, The Deep End) is one of the cheating wives, and married to Osbourne Cox (John Malkovich) the government agent. Paths cross, stories overlap and the insanity begins!

This film is directed by the Coen Brothers also known for No Country for Old Men and  Fargo. Don’t think that this film will measure up to those two, they won’t. But if you enjoy their style of comedy, or like me, want to give it a second chance, there are a lot  funny moments, I just needed to know where to look. Worth watching but not a must see.

“Carry with you at all times, your sense of caring and your concern. But put it into the mouths of flesh and blood people. If not, write tracts.”

This easily could be one of the more arguable sections in the Writing for Television series of talks.  One must of course remember the historical context that this discussion came from: the early 70’s and the Viet Nam era.  Serling did his most recognized work closer to the era of the HUAC hearings.

I’ll be the first one to admit the pitfalls of speaking of “causes” in any work, and perhaps that’s not the job of a writer whose job it is to “entertain”.  But in our generation, much of what we call entertainment seeks to do more than simply occupy our time, and many writers seek to move beyond the constraints of sheer entertainment.

This is not to say that speaking to controversial ideas, or dare I say it “a cause” is something new.  Dalton Trumbo was not exactly dancing a soft shoe when he wrote his novel, followed by the screenplay and directing his opus, Johnny Got His Gun. Serling himself isn’t exactly shy to tackle ideas of fascism in Seven Days in May.

But when he speaks of putting the “words into the mouths of flesh and blood people”, one could argue that he’s suggesting that better your characters carry the weight of an idea, rather than the author mounting her own soap box in a work.  After all, Serling was smart enough a producer on The Twilight Zone to know where he could take an idea, or how far he could push subject matter.

Flash forward to our modern era and we have shows like Battlestar Galactica, Six Feet Under, films like Syriana, The Constant Gardener and Milk which excel in dealing with controversial ideas in an open and thoughtful way.

So what has changed? Audiences?  The skill of the modern storyteller, or story craft itself?  To this day, there will always be some who will cry foul at films “with a message”, no matter how well or even handed a writer might deal with the material.  But I think the opportunity to tell those stories, for those who with skill enough to weave a subtle and engaging story tapestry, are present closer to today’s mainstream than ever before.

I wonder what you think about Serling’s perspective, and how things have changed since then.  How does a writer successfully speak toward a certain idea without mounting his soap box? And what ultimately makes a film successful or unsuccessful?

[Warning: Potential Spoiler Ahead]

Body of Lies is entertaining enough, but throughout my viewing of it I couldn’t put off that nagging inner voice which insisted I had already seen this film. And, I had . . . I just didn’t realize it also went by the name Syriana, or do I mean The Kingdom?

Sarcasm aside, Body of Lies does little to breathe new life into the decidedly geriatric film topic of conflict in the Middle East. Ridley Scott does his best to infuse energy into the subject with a heightened number of action sequences, but all his attempts feel strangely like recycled concepts and shots from his superior Black Hawk Down. Russell Crowe hardly has a pulse in this film and DiCaprio plays the same beleaguered character we saw in Blood Diamond. Further, the cool detachment between the two main characters left little opportunity for even the smallest comedic touch to warm the audience. Instead, we were encouraged to find some respite from the bombs, gunfire, and death in the trumped up romance of Ferris (DiCaprio) and Aisha (Golshifteh Farahani).

All this said, Body of Lies does have one superior quality missing from so many of the other tired films portraying the tensions in the Middle East — that is, intelligent natives. The smartest people in the room, in the case of this movie, are the Jordanian Intelligence Officials. How refreshing to see someone besides Americans save the day. Now, don’t get me wrong, I’m not down on America, I just think this world is a big one and there are a lot of people who know more than we do.

While I applaud the filmmakers for some of their story choices, this film does little to endear the audience to it. I think most folks will enjoy it for its first-rate action scenes, but beyond that it will be quickly forgotten.

Przedmiotem niniejszej pracy jest analiza narracyjna filmu Syriana.

Tekst podzielony jest na kilka części. Pierwsza poświęcona jest uzasadnieniu dokonanego wyboru materiału do analizy i paru faktom na temat filmu. Druga przedstawia wybór metody analizy. Następne koncentrują się już na właściwej analizie materiału.

Ostatni rozdział zawiera podsumowanie oraz wnioski końcowe.

Wstęp

Syriana to thriller polityczny nakręcony w 2005 roku przez Stephana Gaghana. Inspiracją do napisania scenariusza była książka byłego agenta CIA, Roberta Baera, Oblicze zła. Prawda o wojnie z terroryzmem we wspomnieniach oficera CIA.

W głównych rolach wystapili: George Clooney, Matt Damon, Jeffrey Wright, Alexander Siddig oraz Mazhar Munir i Sonnel Dadral.

Fabuła filmu koncentruje się na mechanizmach i konsekwencjach międzynarodowego handlu ropą naftową i gazem ziemnym.

Wybrałem ten film do analizy z dwóch powodów. Po pierwsze jest to film, którego potencjał do analizy jest bogaty. Po drugie moi zdaniem, to po prostu bardzo dobra produkcja, zarówno od strony scenariusza jak i realizacji. Fabuła Syriany to misternie utkana sieć intryg, powiązań politycznych i konsekwencji społecznych, które pokazują, że wszyscy konsumenci ropy są zaangażowani w problem międzynarodowego handlu złożami paliw naturalnych.

Syriana jest filmem dojrzałym, produkcją nakręconą z olbrzymi rozmachem. Jest ciekawym wyjątkiem komercyjnego i jednocześnie ambitnego filmu, który potrafi się sprzedać w erze kolejnych żenujących produkcji w stylu Piratów z Karaibów.

Jednak celem pracy nie jest chwalenie filmu czy udowadnianie, że film pokazuje jak jest naprawdę. Praca ma zrekonstruować świat przedstawiony oraz ukazać i zanalizować mechanizmy napędu rzeczywistości.

Syriana jest filmem akcji, ale fabułę napędza i dramaturgię utrzymuje cały ciąg biznesowych spotkań, służbowych kolacji i ustaleń podczas wspólnych polowań.

Opowieść jest fikcyjna – osoby i zdarzenia są wymyślone, jednak bardzo dokładne w filmie określanie miejsc, w których znajdują się bohaterowie, ich status i wzajemne relacje sprawiają, że, co prawda Syriana, jest opowieścią fikcjonalną, nieprawdziwą, ale bardzo prawdopodobną. Film jest bardzo sugestywny, widz otrzymuje rozbudowany i wielowymiarowy obraz rzeczywistości. Bardzo łatwo jest uwierzyć, że taki właśnie jest świat. I jest to niewątpliwa zasługa twórców i dowód ich kunsztu. Sprawili, że widz daje wiarę temu, co widzi na ekranie. Po obejrzeniu Syriany zastanawiałem się, co jest rzeczywiście prawdą a co fikcją w globalnym świecie handlu ropą naftową.

Głównym zamiarem autorów filmu było ukazanie zajmującej historii odzwierciedlającej jednocześnie złożoność i wieloznaczność obecnej sytuacji – stworzenie filmu analizującego różne punkty widzenia bez forsowania żadnego z poglądów. Wielość spojrzeń na problem jest osiągnięta poprzez kilku głównych bohaterów. Ich mnogość jest ważnym elementem perswazyjnym. Pochodzą oni z różnych środowisk i grup interesów, mają różne cele i różne sposoby, standardy ich osiągania. Wielogłosowość sprzyja obiektywizacji. Poza tym każdy z bohaterów ponosi konsekwencje zaangażowania w sprawy przemysłu naftowego.

Problematyka filmu

Podstawowych pytaniem, na które należy odpowiedzieć na początku analizy jest kwestia: do czego film przekonuje? Po odpowiedzi na to pytanie zajmę się dochodzeniem, w jaki sposób to robi. Następnie przejdę do wyodrębnienia zestawu pewnych elementów fabularnych (postaci, wydarzenia) i relacji, które zachodzą między nimi. W filmie zastosowane są znane schematy, których używa się w opowiadaniu historii z gatunku political – fiction. Akcja mogłaby nie dotyczyć handlu ropą, a na przykład sfingowanych wyborów w Stanach i struktura, schemat, podstawowe elementy Syriany, pasowałyby i do tej opowieści. Tak jak Propp znalazł wspólny mianownik dla sposobu opowiadania rosyjskich bajek, chcę przedstawić i scharakteryzować szkielet opowieści polityczno – sensacyjnej.

Głównym przesłaniem Syriany jest pogląd, iż walka o zarządzanie kurczącymi się światowymi zasobami ropy naftowej i gazu jest bezwzględna. Jest to walka na śmierć i życie. Bowiem najwyższa wartość skodyfikowana w wielu międzynarodowych aktach normatywnych, czyli ludzkie życie, jest w świecie przedstawionym w Syrianie na dalszym planie. Najistotniejszą wartością są korzyści wypływające z władzy nad cennymi zasobami naturalnymi.

Syriana przekonuje, że rzeczywistość jest napędzana przez walkę o dostęp do ropy. Ta rywalizacja przenika przez prawie wszystkie warstwy życia społecznego, ponieważ walka o ropę narzuca reguły gry rządom państwowym. Zaangażowanie i konsekwencje udziału w tej batalii są zestopniowane, w zależności od stopnia korzystania i wpływu z ropy naftowej; od głów państw po zwykłych konsumentów paliw. Rozłożenie „uwikłania w tę grę” zależne jest od szeroko rozumianych korzyści, jakie chcą osiągnąć poszczególne podmioty, tzn. im ktoś chce więcej uzyskać, mieć większy wpływ na kształtowanie reguł gry, tym większą ponosi odpowiedzialność i tym bardziej skomplikowany jest jego udział w tej intrydze.

Zatem film przekonuje, że władze (Agencja Wywiadu) oraz biznesmeni i ich otoczenie w Ameryce naginają lub wręcz łamią prawo, aby tylko uzyskać decydujące wpływy w zarządzaniu zasobami ropy. Z drugiej strony są kraje Bliskiego Wschodu, których władcy de facto za bezcen pozbywają się bogactw naturalnych, bo wystarczy, że ludzie z Zachodu przywiozą im nowe ferrari lub inną zabawkę. Potrzeba nasycenia się dobrami konsumpcyjnymi przesłania władcom racjonalne zarządzanie zasobami, przez co nie rozwijają infrastruktury, nie budują normalnej gospodarki tylko trwonią swoje bogactwo. Bardziej zorientowani w sytuacji Europejczycy i Amerykanie używają różnych, często brudnych chwytów, aby tę sytuację wykorzystać i zdobyć kontrolę nad tymi złożami, które jeszcze są zasobne. Konsekwencją działania nieroztropnych władców na Bliskim Wschodzie jest wpędzanie ludności swoich krajów w biedę, zmuszanie ich do emigracji zarobkowej i wystawianie na to, co przyniesie los. A spośród biednych, młodych ludzi, swoich członków rekrutują fundamentalistyczne, islamskie organizacje terrorystyczne

.

Podsumowując: w filmie mamy obraz wysokorozwiniętych krajów Europy Zachodniej i Stanów Zjednoczonych, które zapewniają sobie dalszy rozwój i źródła napędu swoich gospodarek kosztem zasobnych w złoża naturalne, ale rządzonych przez zacofanych monarchów, krajów Bliskiego Wschodu. To jest główna wizja, do której przekonuje Syriana. W działaniach Ameryki na pierwszy rzut oka wszystko jest zgodne z prawem, ale film ukazuje szereg subtelnych zabiegów, które tak mają maskować nieczyste chwyty, aby z góry, z lotu ptaka wszystko wyglądało w porządku.

W filmie nie ma łatwego podziału na dobrych i złych, bohaterowi są złożeni i maja swoje dobre i złe cechy. Ich decyzje również owocują różnymi efektami. Czasami droga do dobra prowadzi przez zło.

Syriana nie jest prostym filmem propagandowym, elementy konstruowania mechanizmów perswazyjnych są w niej subtelne, tak samo jak wizja świata, do której przekonuje. Tym bardziej, więc wydaję mnie się to film ciekawy do analizy.

Myślę, że w tym miejscu wyczerpałem ogólną problematykę, do czego Syriana przekonuje,

Jak wspomniałem wcześniej, twórcy filmu, aby pokazać złożoność problemu zarządzania zasobami ropy, wprowadzają kilku głównych bohaterów. Jest to kluczowy zabieg ze względu na wydźwięk perswazyjny filmu. Po pierwsze obiektywizuje spojrzenie na kwestie paliw naturalnych, a po drugie uwiarygodnia, dając wrażenie komplikacji całej akcji. I widz wierzy tej wizji – podświadomie zgadza się, że to nie może być takie proste.

Wprowadzenie kilku bohaterów wpływa na specyficzną konstrukcję narracji. Częste zmiany miejsc, w których dzieje się akcja oraz wymienność bohaterów sprawia, że na początku filmu trudno się zorientować, o co chodzi w Syrianie. Dopiero pod koniec filmu drogi głównych bohaterów przecinają się łącząc w całość misternie tkane nici poszczególnych wątków. Dodatkowo różnorodność modeli bohaterów sprawia, że każdy widz z dużą dozą prawdopodobieństwa może się zidentyfikować z którymś z głównych bohaterów. Tym bardziej, że film ma dość jasno sprecyzowany grupę docelowych odbiorców, tzn. konsumentów kultury masowej, ale raczej z rejonu wyższych wód średnich, do tego zainteresowanych polityką i najnowszą historia. Bohaterowie mogą dla widzów być projekcją ich ambicji. Widz może chcieć być jak któryś z głównych bohaterów. Ta różnorodność jest istotnym mechanizmem zjednywania i angażowania widza w film

Ale zanim o bohaterach muszę poruszyć kwestię relacji między opowieścią a rzeczywistością. Jak wspomniałem wcześniej akcja filmu rozgrywa się w wielu miejscach – Iranie, Libanie, Szwajcarii, Stanach Zjednoczonych.

Moi zdaniem dwa miejsca wymagają bliższego przyjrzenia się. Są to siedziba Agencji Wywiadowczej w stanie Virginia oraz Iran.

Pierwsze miejsce budzi wątpliwości ze względu na decyzje, które podejmują pracownicy wywiadu. Jak napisałem na początku, zastanawiam się, czy wywiad rzeczywiście ma tak silny wpływ na kształtowanie polityki zagranicznej i energetycznej kraju. Jednak trudno zweryfikować obraz Agencji Wywiadu ze względu na brak ogólnodostępnych danych. Mimo wszystko obraz działań politycznych agencji jest w filmie spójny i prawdopodobny. Trudno twórców filmu posądzić o jakieś szczególne fantazjowanie na temat służb wywiadowczych. Tym bardziej, jeżeli widz ma się w pamięci sprawę słynnego premiera Iranu – dra Mossadeka, obalonego w latach 50. w wyniku spisku CIA.

Drugą, ważniejszą jeszcze kwestią jest w filmie obraz Iranu. W Syrianie tym państwem rządzi emir, który wybiera swojego następcę. I sprawa wyboru spośród dwóch synów następcy jest kluczowym elementem pchającym akcję do przodu.

Ważna jest relacja między rzeczywistym Iranem, a jego obrazem przedstawionym w filmie.

Jak mówi Ludwika Włodek – Biernat, ekspert ds. Bliskiego Wschodu, publicystka Gazety Wyborczej:

Polityczny system w Iranie jest nie zwykle skomplikowany. Prezydent jest zwierzchnikiem władzy wykonawczej (kimś w rodzaju polskiego premiera), zaś przywódcą państwa jest tzw. muzułmański prawnik – najwyższy przywódca Ali Chamenei. Oprócz rządu i parlamentu jest kilka rad – częściowo wybieranych, częściowo nominowanych przez najwyższego przywódcę, takich np. jak Rada Ekspertów, Rada Arbitrażowa czy Rada Strażników. Nadzorują one rząd, uchwały parlamentu, kampanię wyborczą i siebie wzajemnie. Naprawdę to jest monarchia islamska, a królem Chamenei.. Czterech kandydatów, którzy dziś stają do wyborów, zatwierdziła wcześniej Rada Strażników.

Natomiast emir to tytuł honorowy w świecie muzułmańskim, przysługujący potomkom Mahometa, wysokim dowódcom wojskowym w krajach Bliskiego Wschodu oraz północnej Afryki. Stopień wojskowy admirał pochodzi od zniekształconego amir al-bahr (dowódca morski). Również używane jest imię (Emir). W państwach islamu wódz, dowódca, książę[1].

Realia Iranu zostały odtworzone z zachowaniem podstawowych prawdziwych cech tego kraju. Wiele aspektów jest pominiętych, ale ich brak nie fałszuje charakterystyki tego państwa.

Film rozpoczyna od sceny gdzieś w Zatoce Perskiej, na pustkowie przyjeżdża autobus, który zabiera pakistańskich emigrantów do pracy przy wydobyciu i przetwarzaniu ropy naftowej. Tłum, rywalizacja, biedni zdesperowani ludzie, dla których praca jest jedynym sposobem, by nie zostać deportowanym z powrotem do Pakistanu. Chętnych jest więcej niż miejsc i uchodźcy pchają się do autobusu niczym do bram lepszego świata.

Ta wprowadzająca scena pokazuje jak bardzo życie tych ludzi nie jest zależne od nich samych, jak bardzo stracili nad nim kontrolę. Są zdesperowani. Ludzie gdzieś na pustyni pozostawieni losowi.

W kolejnej scenie widzowie zostają przeniesieni do stolicy Iranu – Teheranu. Kamera pokazuje przebierającą się dziewczynę, która wychodząc z domowej imprezy musi starannie ubrać tradycyjne islamski strój z czadorem. Ta scena ukazuje opresyjny system ortodoksji religijnej, który utrzymywany jest przez system nakazów, a wąska cześć społeczeństwa Teheranu, zainspirowana zachodnimi wzorcami życia, korzysta z rozrywek zakazanych przez władze państwowe.

Sposób analizy

Analizuje w niniejszej pracy film skupiając się kolejno na losach poszczególnych bohaterach. Nie chcę po kolei, scena po scenie omawiać filmu, a zamiast tego zająć się głównymi bohaterami, ponieważ wspólnym dla nich wszystkich mianownikiem jest gra o ropę, którą podejmują lub, którą zostają wplątani. Poza tym ich wybory mają kluczowe znaczenie dla utrzymywania dramaturgii w filmie. Każda ich decyzja jest punktem zwrotnym, napięcie między kolejnymi punktami zwrotnymi jest utrzymywane przez konflikty, które są konsekwencjami ich wyborów.

I tak przyglądając się po kolei poszczególnym bohaterom, przedstawię także ich światy, realia i powiązania, w ramach których działają. Tym samym mam nadzieję, że żaden istotny szczegół filmu nie ujdzie uwadze przy tej analizie, a jednocześnie analiza będzie bardziej uporządkowana i przejrzysta.

Główni bohaterowie

Są nimi: Bob Barnes, Bennet Holiday, Brian Woodman, książe Nassir oraz Wasim i Faruk (dwaj młodzi pakistańscy emigranci). Oprócz wymienionych, występuje jeszcze cały szereg ważnych postaci, ale w przeciwieństwie do pięciu wymienionych wyżej, są statyczne, nie przechodzą w czasie trwania akcji filmu żadnej przemiany, są przedstawicielami „świata zastanego”, są to stronie status quo i ich działania nie napędzają akcji filmu. To, że nie stawiam ich na pierwszym miejscu nie znaczy, że zupełnie ich pomijam przy analizie. Po prostu poświęcam im mniej miejsca, uważając ich za postacie mniej znaczące w filmie.

Bohater romantyczny

Przejdę teraz do pierwszego bohatera granego przez George’a Clooneya – Boba Barnesa. Bob jest tajnym agentem służb wywiadowczych. Widz poznaje go, gdy wykonuje on swoją misję w Teheranie. Jego zadanie polega na zlikwidowaniu handlarzy bronią. Sprzedaje im dwa pociski, jednak klient Boba odstąpił jeden pocisk tajemniczemu Egipcjaninowi. Następnie Bob wychodzi z miejsca, gdzie odbyła się transakcja i widz widzi jak wybucha pocisk, który wzięli pierwotni kupcy Boba. Co się dzieje z drugim – nie wiadomo.

Postać Boba stylizowana jest na osobę pochodzącą z Bliskiego Wschodu, tzn. nosi brodę, jest opalona, z lekką nadwagą.

Bob jest doświadczonym agentem wywiadu, który dla swojej pracy poświęcił całe życie – łącznie z rodziną. Jego żona również pracuje w wywiadzie, więc się praktycznie nie spotykają. Mają syna, którego oboje okłamują, gdyż tego wymaga ich praca – dyskrecji nawet w stosunku do najbliższych. Bob jak sam mówi o sobie w filmie przez wszystkie lata swojej służby „robił swoją robotę”, w latach 80. infiltrował Hezbollah, później wykonywał różne misję polegające na zbieraniu tajnych informacji i zabijaniu różnych ludzi. Nigdy nie zadawał wielu pytań w pracy, Gdy była jakaś robota do wykonania, to ją brak i załatwiał. Cały czas żył w przekonaniu, że swoją wiedzą, talentem, posłuszeństwem i sumiennością przyczynia się do dobra swojego kraju.

Po wpadce z zaginionym pociskiem, Bob rozsyła po Agencji Wywiadu okólniki, gdyż chce dość do tego, co się stało z bronią. Jednak przełożonym Boba nie jest to na rękę, ponieważ obawiają się konsekwencji kolejnej porażki w Iranie. Postanawiają wyciszyć całą sprawę i Boba. Decydują się, aby go awansować i przyznać jakaś biurową pracę, tak, aby siedział już cicho. Jednak Bob jako upadły idealista i jedyna w filmie postać romantyczna, wbrew naciskom przełożonych (Nie daj się przyłapać, radzimy sobie w Iranie. Radzimy sobie) nie trzyma języka za zębami i wizja jego emerytury na ciepłej posadce w Białym Domu znacząco się oddala.

Równocześnie Agencja Wywiadu ma kolejny problem – nowym emirem w Iranie może zostać książę Nasir – potwierdzają się najgorsze doniesienia nt. księcia Nassira, tzn., że chce być niezależny. A to zagraża interesom Stanów na Bliskim Wschodzie. Przełożeni decydują, że „to może być robota dla Boba”. Zlecają mu zabicie księcia Nasira, podają jakieś enigmatyczne dokumenty i to wszystko, kończą spotkanie z Bobem – muszę pędzić, moja córka gra ważny mecz w nogę. Dodatkowo obiecują Bobowi, że jeżeli załatwi tę robotę gładko, dostanie dowolne stanowisko. Na jego pytania nie ma czasu, a i Bob jak zwykle nie ma jakiejś ogromnej potrzeby, aby usłyszeć na nie odpowiedź. Jedzie robić swoje.

Księcia na zgładzić, gdy ten będzie w Bejrucie. Przed wyjazdem Bob konsultuje się ze swoim kolega po fachu, który doradza mu, aby wjeżdżając do Bejrutu poprosił o zgodę Hezbollah. Bob przyjeżdża do Bejrutu, który na przedmieściach jest kontrolowanych przez Hezbollah Miasto wygląda jak wielki osiedle slumsów. Bob spotyka się z miejscowym przywódcą Hezbollahu, zapewniając, że przyjechał realizować interesy, które nie mają nic wspólnego z tą organizacją. Bob spotyka się ze swoim kontaktem w Bejrucie – Musawim, któremu zleca zabicie Nasira, jednak już wkrótce okazuje się, że Musawi pracuje dla Iranu i nie ma najmniejszego zamiaru zabijać Nasira. Przeciwnie, porywa Boba i go torturuje, aby wydobyć od niego informacje na temat powiązań z CIA. Jednak Bob jest twardy i lojalny i nie puszcza pary z ust. Przed odcięciem głowy ratuje go Hezbollah, który karci Musawiego za to, że torturuje ich gościa. Bob szczęśliwie wraca do Stanów, ale tu dopiero zaczynają się jego kłopoty, ponieważ Musawi zaczął rozpowiadać w Bejrucie, że Stany Zjednoczone wysłały Boba, aby zabił księcia Nasira. Wywiad nie mogąc uciszyć szybko Musawiego, odcina się od Boba. Jak mówi jeden z wysoko postawionych w Agencji: On (Bob) słynął z niezależnych działań, nie panowaliśmy nad nim od lat. Po 11 września niektórzy agenci dostali wolna rękę, emocje ich poniosły. Już prowadzimy dochodzenia w sprawie Boba, szukamy zleceniodawców Boba, może to Ci sami ludzie. Nasirowi pewnie wielu ludzi życzy śmierci, a Bob ma szerokie znajomości. Wymyśl resztę i przyślij mi tekst. Rozpoczyna się poświęcanie Boba, aby tylko ocalić swoją skórę. Wrabiają go w interesy z handlarzami bronią, oficerami wywiadu Irańskiego, zabierają mu paszporty. Zaczyna go sprawdzać CIA. No i wreszcie po tylu latach służby Bob zaczyna zadawać pytania o to, kto zlecił zabójstwo Nasira, dlaczego CIA go sprawdza. Tylko, że nikt nie chcę z nim już rozmawiać.

Od dawnego kolegi po fachu Bob dowiaduje się, że akcja została zaplanowała przy nacisku Deana Whitinga – wpływowego przedstawiciela łączących się przedsiębiorstw wydobywczych i jednocześnie przedstawiciela zbuntowanych wobec emira i Nasira książąt, którym nie w smak innowacje i zmiany starych ustaleń biznesowych czynionych przez pragmatycznie myślącego i odważnego księcia Nasira. Jak mówi Bobowi Stan, jego znajomy po fachu: jeśli książę Nassir nie chce naszych baz, a jego młodszy brat chce, to chyba trzeba coś z tym zrobić”.

Bob wraca na Bliski Wschód, aby spotkać się z księciem Nasirem i ostrzec go przed grą, która się toczy. W finale Bob spotyka księcia, w podróży i zostaje zabity razem z nim w zamachu, pociskiem z powietrza. Boba zabijają jego niedawni pracodawcy i „koledzy” z pracy. W zamachu ginie także rodzina księcia – żona i dziecko.

Postać Boba Barnesa jest kluczowa dla charakteru narracji skonstruowanej w Syrianie. Ewolucja, przemiana, jaką przechodzi ten bohater jest skorelowana z odsłanianiem widzowi mechanizmów walki o ropę. Widz wspólnie z Bobem Barnesem poznaje kulisy podejmowania strategicznych decyzji. Jest dla widza trochę niczym Owidiusz u Dantego, oprowadza widza po piekle bezwzględnych interesów. Poznajemy go jako posłusznego faceta od brudnej roboty. Od początku jest postacią dwuznaczną, ponieważ zachowuje swoje zasady robiąc często ohydną robotę.

W filmie postać Boba przedstawia wpływ przenikającego się świata polityki i wielkiego biznesu. Dzięki niemu wiemy, jak wygląda ten świat, jakimi zasadami się kieruje. To jest jeden aspekt funkcjonowania tej postaci, drugim jest sprawa zderzenia człowieka i jego zasad z instytucją państwową uwikłaną w rozgrywki biznesowo – polityczne. To, że Bob zostaje zdradzony przez pracodawców, którym poświęcił całe życie ukazuje konflikt między ropą a własnymi wartościami. Bob w końcu wybiera swoje wartości, ale za to ich przekserowanie ze służby dla wywiadu na rzecz ukazania prawdy, musi zapłacić odpowiednią wysoką cenę – musi spaść kapitel ciała – głowa. Ropa versus zasady, zaufanie, wiara, lojalność.

Nie można bez konsekwencji zostać tajnym agentem. Tym bardziej, jeżeli podejmuje się ze ślepym zaufaniem strategiczne misje i w dodatku nie siedzi się cicho. Gdyby Bob na końcu nie zginął, wiarygodność postaci tego bohatera nie była tak duża. Z Bobem Barnesem jest jak z głównym bohaterem filmu Żywot Carlita. Tam konstrukcja bohatera granego przez Ala Pacino jest podobna do osoby granej przez Clooneya. Nawrócony po latach odsadki gangster, chcący żyć zgodnie z prawem, a przede wszystkim ze swoimi nowymi zasadami, musi na ostatni numer wrócić do przestępstwa i zapłaci za to życiem. Moje jeszcze dalej idące skojarzenia sięgają do Bachantek Eurypidesa. Penteus, skuszony przez Dionizosa przywdzianiem boskich szat, finalnie zostaje rozszarpany przez bachantki, w tym przez zaklętą przez Dionizosa swoją matkę. A Boba w Syrianie zabijają właśni współpracownicy. Jak Penteus nie mógł nawet na chwilę zostać bez konsekwencji bogiem, tak Bob nie mógł bez konsekwencji przez tyle lat być agentem wywiadu.

Ta uniwersalna konstrukcja bohatera jest jeszcze bardziej perswazyjna, gdyż mimo wszystkich złych rzeczy widz lubi Boba (identycznie jak byłego gangstera i zabójcę – Carlita). Przeobrażanie się bohatera ze złego w dobrego jest mechanizmem, który sprawia, że taki „nawracający się bohater” potrafi skupić na sobie sympatię widza. Ludzie w ten sposób mają szanse zidentyfikować się z Bobem. Lubimy wierzyć, że zawsze jeszcze mamy czas, aby zmienić się na lepszych. Gdy to się nie udaje, bo jest się już martwym, zawsze jest ludziom szkoda takiego bohatera i ten ostatni element niepokoi ich, chociaż podświadomie wiedzą, że tak musi być. Ale jak przyjemnie jest się jeszcze trochę kolejny raz po oszukiwać, że coś nam będzie darowane.

Bohater nawrócony

Teraz pora na Briana Woodmana, granego przez Mata Damona. Jego zaangażowanie w sprawę i konsekwencje, które ponosi trakcie filmu, wystarczają jako ofiara, by ten doradca ekonomiczny z Genewy przeżył w filmie.

Briana Woodman, gdy poznajemy go na początku filmu, prowadzi porządne, zwykłe i nudne życia doradcy inwestycyjnego w jednej z niewielkich firm w Genewie. Ma piękna żonę i dwóch synów. A na śniadanie często przyrządza płatki owsiane. Punktem zwrotnym w jego życiu i karierze jest wyjazd na bal u emira do jego posiadłości w Marbelli na południu Hiszpanii. Ma tam rozmawiać z emirem i zaproponować mu usługi doradcze swojej firmy. Zostaje wysłuchany przez dwóch podwładnych emira i nie robi dużego wrażenia. Jednak podczas pobytu wydarza się tragedia – w skutek nieszczęśliwego wypadku ginie starszy syn Briana. Aby jakoś zadośćuczynić Brianowi tę stratę książę Nasir rozpoczyna rozmowy i współpracę z Brianem. Dla Briana to duża szansa i ku rozczarowaniu żony angażuje się w doradzanie księciu. Proponuje mu, aby poprowadził rurociągi do bram Europy zamiast ładowania ropy na tankowce. W ten sposób zwiększając kontrolę na tym, co się dzieje z ropą i eliminując zbędnych pośredników, zysk państwa ma się podwoić.

Brian Woodman jest w filmie postacią, która uświadamia świat arabski, jak bardzo są w tyle oraz odsłania motywacje krajów wysokorozwiniętych. Podczas jednej z rozmowy wykłada Nasirowi: ropa się kończy, a 90% zapasów jest na Bliskim Wschodzie. Proszę zobaczyć jak wszystko przyśpiesza – traktat wersalski, wojny izraelsko-arabskie, obie wojny w zatoce, to walka na śmierć i życie. Co sobie myślą? Bawcie się, kupujcie sobie nowe zabawki, płaćcie po 50 tys. dolarów za jedną noc w hotelu, nie inwestujcie w infrastrukturę, nie budujcie normalnej gospodarki, gdy się w końcu ocknięcie będziecie wycyckani. Przepuścicie największe bogactwo naturalne w dziejach.

Wskazówki i uwagi Briana stają się dla Nasira, który skutecznie zbiera wśród generałów głosy poparcia, motywacją do przeprowadzenia radykalnych zmian. Zacząć musi od zmiany zasad gry z amerykańskimi firmami eksploatującymi ropę naftową w jego kraju.

Brian jest młodym, ambitnym, pewnym siebie i zdecydowanym przedstawicielem kultury zachodniej, który oświeca decydentów państw Bliskiego Wschodu.

Działania i losy Briana koncentrują się na dwóch płaszczyznach: rodzinnej i politycznej. W jednej ze scen już po śmierci i pogrzebie syna, rozemocjonowany Brian opowiada żonie o zmianie, jakiej dokonać może Nasir w całym rejonie oraz o tym, że doradzanie władcy to jakby ktoś na trawniku postawił im gigantyczny bankomat. Żona zadaje mu jedno pytanie: jak to wygląda, że ciągniesz zyski ze śmierci syna?

Brian jednak decyduje, że nie wraca z żoną i synem do Stanów. Jego ambicje są silniejsze. Zostaje szybko głównym doradcą Nasira i towarzyszy mu podczas podróży, w której w wyniku zamachu ginie książę. Brian, tuż przed zamachem, przesiada się do innego samochodu, ustępując żonie i córce księcia, miejsca przy Nasirze. Ta przesiadka ratuje mu życie. Jest ranny, ale żyje. Po zamachu nie ma już pracodawcy, ale przede wszystkim złudzeń, że może szybko dość do rewolucji demokratycznej na Bliskim Wschodzie. Wraca do rodziny. Jego świetna wiedza akademicka zostaje rozbita przez doświadczenie. Jest symbolem wykształconego człowieka Zachodu, który dużo wie, ale mało rozumie. Po zamachu wycofuje się, wie, że nie wygra. Wraca do żony, bo zdaje sobie sprawę, że rodzina jest najwyższą wartością i azylem przed światem brudnej polityki i biznesu. W filmie Brian prezentuje „konflikt między ropą a rodziną”.

Bohater poświęcony

Książę Nasir al Subaai jest jednym z dwóch synów starego i słabego już emira. Sprawuje urząd ministra spraw zagranicznych, ale jego ambicją jest przejęcie władzy po ojcu. To książę Nasir przyznaje prawa do wydobycia ropy i gazu chińskiemu konsorcjum, a tym samym traci je amerykański potentat, firma Connex. Nasir jest zdolnym, pragmatycznym politykiem, który chce zrewolucjonizować kraj. Nie jest przychylnie nastawiony do Amerykanów, bo zdaje sobie sprawę, że interesy z nimi nie są opłacalne, a do tego Amerykanie stacjonują 10 tysięcy żołnierzy w jego kraju. Mimo że jest naturalnym następcą tronu, to pod wpływem nacisków Amerykanów, ojciec na swojego następcę wybiera młodszego brata. O którym Nasir mówi, że nie umiałby pokierować nawet burdelem, wierzy tylko w swój spryt.

Książę Nasir zdaje sobie sprawę, że jego kraj pogrąża się w biedzie i się stacza. Nie mając błogosławieństwa ojca, sam szuka poparcia wśród duchownych i generałów. Zdobywa je. Chce diametralnie zmienić swój kraj: studiowałem na Oxfordzie, zrobiłem doktorat w Waszyngtonie, chcę utworzyć parlament, dać kobietom prawo głosowania, chcę mieć niezależne sądy i giełdę naftową na Bliskim Wschodzie, wykluczyć z interesu spekulantów, Całe nasze zasoby mają przynosić maksimum zysków, puszczę rurociąg przez Iran do Europy, jak pan proponował, będę wysyłał ropę do Chin, wszystko, aby zwiększyć wydajność i zyski, dzięki którym odbuduję mój kraj.

Ale to oczywiście budzi zaciekły sprzeciw grup zainteresowanych utrzymaniem status quo. Zaczynają szykanować ambitnego księcia: Przyjąłem ofertę Chińczyków, bo była najlepsza i nagle jestem terrorystą, cholernym komuchem. Dean Whiting przedstawiciel rozgniewanych książąt i mojego brata, a także connexu ciśnie mojego ojca, aby zerwał umowę z Chińczykami.

Finalnie książę Nasir zostaje zamordowany w zamachu przeprowadzonym przez Agencję Wywiadu. Na rzecz zamachu i można domniemywać, że za nim stoi wspomniany przed chwilą Dean Whiting – uosobienie tego, co najgorsze w kapitalizmie. Książę Nasir reprezentuje konflikt między ropą a ambicjami politycznymi.

Bohater pragmatyczny

Po świecie zakulisowych gier na styku polityki i wielkiego biznesu, widza oprowadza Bennet Holiday – młody ambitny ekspert prawny, który ma czuwać nad pomyślnym przebiegiem fuzji Connexu i Killenu. Bennet reprezentuje w filmie środowisko murzyńskie, które chce awansować. Ojciec Benneta jest uzależnionym od alkoholu i tytoniu prawie już żebrakiem. Gdy wieczorem Bennet wraca do swojego domu, ojciec czeka na niego na schodkach, bo nie ma, co z sobą zrobić. Bennet nie chcę być taki, czuje do ojca pogardę, że nic nie dokonał. Jest już wyżej niż swój ojciec.

Bennett bardzo szybko uczy się, jakimi prawami rządzi się świat przemysłu naftowego i zaczyna grać wedle tych reguł. W rozmowie z szefem Connexu, po dogadaniu się z szefem Killenu, zdradza nieczyste zagrywki swojego szefa: „rządowe agencje musiały się nagłówkować, żeby wyszło, że nikt nie zawinił”. Ale ta fuzja jest tak korzystna dla amerykańskich obywateli, że departament sprawiedliwości jej chce. Departament poprosił tylko o znaczącą ofiarę. Dostał ją i odczepił się”

„chcieli czegoś poza Doltonem?”

„Niestety tak, a najbardziej przydatna okazała się potajemna umowa na wykorzystanie irańskiego rurociągu, którą odkryłem podczas wnikliwej kontroli. Mała umowa na boku zawarta przez najważniejszego prawnika zatrudnionego przy fuzji connexu z killenem. Oczywiście Amerykanom nie wolno zawierać takich umów.

Mentalność Benneta to skrzyżowanie prawniczej precyzyjności z pragmatyczną pożytecznością. Jego postać przekazuje, że w świcie globalnych machinacji trzeba grać według odgórnych reguł i jeżeli chce się kogoś pokonać, tylko jego własną bronią. Ropa vs praworządność.

Bohater tragiczny

Wreszcie ostatni z głównych bohaterów – zbiorowy, czyli dwaj młodzi emigranci z Pakistanu – Wasim i Faruk. Poznajemy ich jako robotników jadących do pracy przy wydobyciu ropy, ale firma Connex, w której pracują ma nowego właściciela – Chińczyków. Zatem są już niepotrzebni. Jeżeli szybko nie znajdą nowej pracy, grozi im deportacja. Wasim przyjechał razem z ojcem, który wciąż opowiada o wspaniałych latach swojej młodości i wspomina zaśnieżone szczyty gór w Pakistanie. Wasim, kocha ojca (broni go przed ochroniarzami – zostaje brutalnie pobity), ale nie ma wsparcia w ojcu. Uważa go za człowieka dnia wczorajszego, żyjącego przeszłością.

Pogardzani i żyjący w ubóstwie chłopcy znajdują pocieszenie i jedzenie w szkole koranicznej, do której werbuje ich niebieskooki Egipcjanin, posiadający zaginiony amerykański pocisk. Zaprzyjaźnia się z nimi i zaczyna perswadować: wolno wam kopać piłkę, ale zobaczcie jak waszych braci jednoczy wiara i poddanie się jej prawom, pomódlmy się razem.

Chłopcy w szkole koranicznej zaspakajają głód i potrzebę akceptacji. Wasim opowiada w obozie, że w szkole koranicznej nie ma problemów i, że dali im dziś frytki i szaszłyk. Ale szkoła koraniczna to nie jadłodajnia, tylko punkt werbunkowy organizacji terrorystycznych, ponieważ uczniom wpajane są następujące zasady:

” Będą maskować różnicę między nami, żeby muzułmanie mówiący o religii wychodzili na zacofanych fanatyków, będą mówili, że spór dotyczy kwestii ekonomicznych lub przewagi militarnej, jeśli w to uwierzymy wpadniemy prosto w ich ręce i będzie to wyłącznie nasza wina. Wolny handel nie zasypie przepaście między ludzką naturą a nowoczesnym życiem. To niemożliwe. Rzeczy z tego świata i nie z tego świata tworzą jedność, czyli Koran. Jedność państwa i religii to Koran. Zamiast królów stanowiących prawa i posłusznych niewolników, Koran. Bólu nowoczesności nie usunie swoboda handlu, prywatyzacja, reforma ekonomiczna, ani niższe podatki. Bólu życia w nowoczesnym świecie nie uleczy liberalne społeczeństwo, bo klęski poniosły takie społeczeństwo – chrześcijaństwo i cała cywilizacja Zachodu.

Z czasem chłopcy są przygotowywani do przeprowadzenia samobójczego zamachu i zniszczenia tankowca. Oglądają w szkole nagrania innych samobójców. Wreszcie któregoś dnia do Wasima przychodzi niebieskooki Egipcjanin i mówi: „jesteś gotowy”. Gotowy, by w imię szerzenia świętej wiary zabić siebie, kolegę i postronne osoby z tankowca.

Chłopcy wysadzają się razem z rakietą niszcząc tankowiec. Następnie pokazane jest przedśmiertne nagranie Wasima:

niech wszyscy mówią, ze umarłem z czystym sercem. Na tamtym świecie czeka mnie prawdziwe życie.

Końcowe sceny przedstawiające samobójczy zamach chłopców są jeszcze bardziej wstrząsające, bo przeplatane z obrazami z uroczystości rozdania nagrody dla nafciarza roku.

Szkoła koraniczna stała się miejscem, które nadało sens życiu chłopców. Emigranci, bez domu nie mieli narracji swojego życia. Terroryści im ją podpowiedzieli. Dali im misję i cel. Wcześniej byli bez historii swojego życia, rozpadali się tożsamościowo, a szkoła przyjaźnie im wskazała co powinien czynić prawdziwy muzułmanin.

Wątek Wasima i Faruka pokazuje jak religia jest wykorzystywana do rozgrywek polityczno – gospodarczych i, że najwięcej w tej grze zawsze tracą ci, którzy nie orientują się, o co w niej naprawdę chodzi. Państwom wysokorozwiniętym nie jest na rękę demokracja i silny gospodarczo, rozwinięty naukowo np. Iran, ponieważ wtedy zacząłby stawiać wyższe wymagania, chcąc z przychodów z ropy uzdrawiać i modernizować państwo, a to dla Amerykanów oznaczałoby pogorszenie warunków handlu z takim państwem.

Podsumowanie

Syriana jest filmem o wyborze i jej konsekwencjach. Ta oczywista dla kondycji ludzkiej zależność została wpisana w realia sytuacji państw Bliskiego Wschodu (głównie Iranu). Ale bohaterowi są modelowi, ich cechy, co starałem się ukazać w tej pracy, mogłyby opisywać bohaterów innej produkcji z tego samego gatunku. Tak, jak pewne zjawiska w polityce, kapitalizmie i historii świata są uniwersalne, tak samo postacie przy pomocy, których opowiada się takie historię są modelowe. Historie mogą być zaskakujące i innowacyjne, ale zawsze są w nich elementy, które widz już zna z innych przekazów kultury, z której wyrósł.

1.
Star Trek (2009)

Directed By:          J.J. Abrams

First of all, I’ve always hated Star trek with a passion.  I hate it!!  So, I had a lot of skepticism before viewing this film.  I was certain I would despise this film like I did all the others.  However,  J.J. Abrams’ version completely changed my opinion of the Star Trek saga.  I am now in the process of watching some of the originals again.  This is a great film with an all-star cast that keeps you on the edge of your seat the whole movie.  There’s also a great cameo in it.

My Rating Out of 10 :         9.8

IMDB Rating                :         8.4

2.
Possession (1981)

Directed By:             Andrzej Zulawski

Isabelle Adjani gives a great performance as a possessed housewife who abandons her family with no prior warning.    Sam Neil (Jurassic Park) plays a frustrated husband who desperately tries to seek the truth behind his wife’s behavior.  To no avail, the couple just slowly falls apart.  But, there is definitely something unexplainable taking place…………

My Rating Out Of 10       :    8.7

IMDB Rating                      :    7.1

3.
The Wackness (2008)

Directed By   :      Jonathan Levine

Ben Kingsley (Ghandi) and a slimmed-down Josh Peck (Drake And Josh) star in this great drama about suburban life in the 90’s.  Peck plays a young teen named Luke who is selling pot in New York to make a little bit of  money before he goes off to college.  Being as it’s a big change in his life, Luke seeks therapy from Dr. Jeffrey Squires (Kingsley).  As payment for Dr. Squires’ services, Luke gives him marijuana instead of money.  Bong hit socializing takes place over a period of time, and they become good friends.  This is the start of their wacky times together.

My Rating Out Of 10 :   9.3

IMDB Rating                :   7.2

4.
The Curious Case Of Benjamin Button (2008)

Directed By : David Fincher

David Fincher and Brad Pitt make a great team, indeed.  We know that from Fight Club.  But besides Pitt’s award winning acting (which is beyond expectations in this film), this movie is really “made” by the costume design team, the set design team, and the makeup artists.  Not to mention the explosive and emotion-filled score by Alexandre Desplat (Syriana).   Benjamin (Pitt) is a boy who is born “under unusual circumstances”.  He ages in reverse.  It’s part epic, part love story.  As Benjamin “grows down” in age, he experiences many “curious” incidents.  It’s a bit like Forrest Gump in that regard.  A great film about life, love, and overcoming obstacles.  You may need a tissue for this one.

My Rating Out Of 10 :   10

IMDB Rating                :   8.2