Lonely Planet is the backpackers bible, Frommer’s is your parents pick, Wikitravel is the guidebook of the tech generation.

Keep reading.

We're rebuilding Tokyo. Care to lend a hand?

As its Collaboration of the Month project for November 2009, the denizens of the free online travel website Wikitravel have embarked on an important endeavour: bringing order to the massive accumulation of district entries and information pages that collectively make up the Tokyo travel guide.

Like Wikipedia, Wikitravel allows anyone to contribute and edit information, so I’d encourage readers to jump in – or, to use site parlance, “plunge forward” – and help make the project a success. Whether it’s the address of a hole-in-the-wall manga shop or a new travel guide for an entire district, any helpful contribution is welcome, no matter how big or small.

Artykuł został złożony do druku (XII 2007) w piśmie “Transformacje” [prawdopodobnie ukaże się w najbliższym numerze]

There is a growing mountain of research.
Vannevar Bush, As We May Think

Tradycyjne znaczenie wiedzy, jakie funkcjonowało do niedawna bez większych redefinicji, przeżywa dziś kryzys. Nie jest to sytuacja dramatyczna, jak sugeruje termin – raczej nieuniknione i choć trudno definiowalne, to jednak istotne przesunięcie, które zaszło w potocznym rozumieniu wiedzy oraz w wymogach stawianych informacji przez użytkowników nowych mediów, zwłaszcza Internetu. Wprawdzie bastion nauki nie został, i zapewne długo nie zostanie przez nowe znaczenie terminu do końca zdobyty, jednak charakteryzuje ono w coraz większym stopniu współczesne społeczeństwo i jego wartości. Jest to aksjologia powszechnie obecna w komunikacji internetowej, zwłaszcza w ideach ruchów wolnościowych związanych z konstruktywizmem społecznym. Z czasem, zapewne wraz ze zmianą pokoleniową, nowe rozumienie wiedzy przejdzie także do nauki i będzie współtworzyło oficjalny dyskurs przyszłości. Na razie funkcjonuje ono w kontekście zjawisk zwanych Web 2.0, a w dyskursie naukowym pojawia się niezwykle rzadko.

Nowe rozumienie wiedzy zakorzenione jest głęboko przede wszystkim w praktykach komunikacyjnych współczesnego człowieka. Social bookmarking, social tagging oraz związane z tymi procesami społeczne przestrzenie prywatności stanowią dobitny przykład zmiany w obszarze traktowania autorytetów, informacji i wartości nadawanych wyszukiwaniu. Serwisy takie jak Flickr, Del.icio.us, uBio, MySpace, Wikipedia, Linz WikiMap, eAccessible, Blogger i inne tego typu projekty nie mogły nie wywołać rewolucji w tej kwestii – redefiniują one bowiem wartości związane z komunikacją oraz stawiają innych użytkowników Internetu w pozycji autorytetów lokalnych nowego typu. Budowanie wiedzy odbywające się na zasadach społecznego konstruktywizmu zbliża w istocie sytuację współczesnego człowieka do figury elektronicznej wieży Babel, jednak nie wydaje się prowadzić do tak katastrofalnych skutków, jak pomieszanie języków. Wręcz przeciwnie, jak na razie doprowadziło do zgodnej koegzystencji wielu dyskursów i prób ich translacji.

Na zmianę paradygmatu wiedzy istotny wpływ mają trzy zjawiska – wiki, commons i social bookmarking (tagging). Zamiast wiedzy pewnej, wprowadzają wiedzę lokalną. Zamiast narzucania definicji – proponują dyskusję nad sensami. Zamiast sztywnych i nieobecnych autorytetów – autorytet lokalny. W miejsce wiedzy obiektywnej, propagują wiedzę subiektywną. Zamiast zaufania wobec wobec tradycyjnych autorytetów: rządów, naukowców, prawników, konsorcjów medialnych – społeczny proces powątpiewania i zaufania jedynie wobec członków grupy pierwotnej, w tym wypadku wspólnoty sieciowej. Zamiast ochrony danych – wolność dostępu. W miejsce zcentraliowanej kontroli – zdecentralizowana współodpowiedzialność. Zamiast bierności – twórcze działania. Społeczne tworzenie wiedzy to przede wszystkim oznaczanie dostępnych informacji oraz ich reorganizacja. Procesy te, w odróżnieniu od tradycyjnej klasyfikacji wiedzy, nie są oparte o wzorce oświeceniowych taksonomii, lecz o społeczne wartościowanie wiedzy – zwane folksonomią.

Zjawiska te można uznać za swoiste reakcje na upotocznienie teorii konstruktywizmu społecznego, spopularyzowanej przez Petera Bergera i Thomasa Luckmanna. Postrzegają oni rzeczywistość społeczną jako formę konstruktu, realizację wspólnej świadomości. Zgodnie z taką perspektywą związki społeczeństwa i człowieka polegają na wzajemnej zależności i referencyjności. Człowiek jest produktem społeczeństwa, które jest z kolei jego produktem (Berger, Luckmann 1966, 61). Życie społeczne jest zatem zbiorem redefinicji świata na podstawie interacji społecznych, jest ciągłym reinterpretowaniem rzeczywistości przez wszystkich członków społeczeństwa, ciągłym budowaniem wspólnego konstruktu wyobrażeniowego. Komunikacja społeczna oparta jest o ideę transmisji wiedzy czyli przekazywanie owego konstruktu społecznego. Współczesne implikacje tej teorii omawiam szerzej w innym miejscu (Maj 2007a).

Web 2.0 jest zjawiskiem bazującym na potocznym wykorzystaniu świadomości konstruktywistycznej. Dotyczy to szczególnych, bardzo popularnych i znaczących społeczności sieciowych, które ukierunkowują swe działania na wspólnotowe tworzenie wiedzy. Folksonomia, wiki czy commons to zjawiska, które przyczyniły się do tego, że można w ogóle rozważać istnienie fenomenu Web 2.0.

Wiele działań sieciowych wspólnot zostało zainspirowanych przez myśl Vannevara Busha, który w tekście As We May Think przedstawił najważniejsze problemy intelektualne, przed jakimi staje współczesny człowiek – są to: selekcja informacji i kontrola wiedzy. Bush analizował problemy naukowców z ogarnięciem stanu badań w danej dyscyplinie, co uważał za główną przyczynę niedostatecznie szybkiego rozwoju wiedzy.

Nauka umożliwiła najsprawniejszą komunikację pomiędzy jednostkami; dostarczyła zapisu idei i umożliwiła człowiekowi manipulowanie i tworzenie ekstraktów z zapisu tak, by wiedza ewoluowała i przetrwała istnienie ludzkości, a nie tylko jednostki. Rośnie góra badań. Ale rosną też dowody na to, że jesteśmy dziś wciągani jak w bagno przez rozszerzającą się specjalizację. Poszukiwacz jest blokowany przez odkrycia i wnioski tysięcy innych badaczy ― wnioski, których nie ma czasu pochwycić, a tym bardziej zapamiętać, gdy się pojawiają. A jednak specjalizacja staje się coraz bardziej niezbędna dla rozwoju, a wysiłek stworzenia mostu pomiędzy dyscyplinami jest podobnie powierzchowny. (Bush 1945)

Bush zaproponował rozwiązanie narastających problemów za pomocą technologii, otwartej sieci maszyn pamięci kulturowej – memeksów. Nie był jednak w stanie zbudować propotypu urządzenia przy ówczesnym stanie nauki. Uważał, że należy zautomatyzować metody gromadzenia i porządkowania wiedzy. Realizacją idei Vannevara Busha jest jednak w pewnym sensie współczesny (tj. w pełni multimedialny) Internet, zwłaszcza w trzech aspektach, które opisywał on następująco: „zapis, jeśli ma być użyteczny dla nauki, musi być ciągle rozszerzany (extended), musi być przechowywany (stored) i przede wszystkim musi być dyskutowany (consulted)” (Bush 1945).

Te trzy aspekty akumulacji wiedzy nie uległy dezaktualizacji: internetowe zasoby powiększają się w szybkim tempie, są magazynowane chociażby dzięki wyszukiwarkom takim jak Google czy projektom typu Wayback Machine oraz są dyskutowane czy też konsultowane społecznie – i to na wielu poziomach, od pozycjonowania z zastosowaniem idei PageRank, przez dyskusje w Wikipedii i innych projektach wiki, aż po social bookmarking (Del.icio.us, Flickr, MySpace, YouTube, DotSubNet etc.) i społeczne dziennikarstwo (Overmundo, Blogger, TravelBlog, Hostel World etc.). Rozwiązując sygnalizowane przez Busha problemy, Internet sprzyja jednak także nieograniczonej proliferacji informacji, wytworzeniu jeszcze większej „góry badań”. Nadal selekcja informacji i kontrola nad wiedzą stanowią istotny problem. Społeczności zajmujące się konstruowaniem wiedzy doby kultury komputerowej – jak nazywa ją Lev Manovich (2006) – próbując odpowiedzieć na te problemy, wypracowują nowe rozumienie wiedzy, ale też i nowe metody pracy nad informacją.

Aby określić współczesne transformacje wiedzy, najlepiej przyjrzeć się poszczególnym wspólnotom internetowym konstruującym wiedzę i wyznaczającym kierunki rozwoju samej sieci oraz społeczeństw przyszłości. Te przestrzenie otwartej kreatywności, akcentujące społecznościowy wymiar dzisiejszej sieci (commons) ukazują dominujące tendencje kulturowe, ale też bezpośrednie potrzeby współczesnego człowieka. Warto dodać na marginesie, że tendencje te są na tyle zauważalne i znaczące pod względem statystycznym, że “Time Magazine” przyznał główną nagrodę w konkursie na człowieka roku 2006 anonimowym internautom. Po raz pierwszy w historii konkursu czytelnik mógł przeczytać: „człowiekiem roku jesteś Ty” (Grossman 2006). Komisja oceniająca stwierdziła, że wprawdzie rok ten upłynął pod znakiem wojen i konfliktów, jednakże był to też czas:

[…] wspólnoty i współpracy na niespotykaną dotąd skalę. To historia kosmicznego kompendium wiedzy Wikipedii, ludzkiej sieci miliona kanałów YouTube i metropolis online MySpace. To historia wielu, wyciągających władzę z rąk nielicznych, pomagających sobie nawzajem, za darmo. Zmieni to nie tylko świat, ale też sam sposób, w jaki zmienia się śwat. […] Web 2.0 zbiera głupotę tłumów, jak i ich mądrość […] Ale to właśnie czyni ją interesującą. Web 2.0 jest masowym eksperymentem społecznym. (Grossman 2006)

Mając na uwadze powyższe konstatacje, które dowartościowują na niebywałą jak dotąd skalę społeczny wysiłek ludzki zorientowany na Internet – postaram się wskazać najważniejsze elementy przemiany paradygmatu wiedzy, a zatem transformacje praktyk związanych z jej gromadzeniem, przetwarzaniem i dystrybucją oraz metamorfozę społecznego rozumienia tego terminu i wynikające zeń konsekwencje dla kultury.

Założona przez Jimmy’ego Walesa w 2001 roku Wikipedia, otwarta elektroniczna encyklopedia, to projekt prezentujący najciekawszą metodologię społecznego „zbieractwa” wiedzy i kreacji wspólnego konstruktu społecznego. Zgodnie z założeniem otwartości czy inaczej wolności – jej twórcą i odbiorcą może być każdy, niezależnie od poziomu wykształcenia, zainteresowań, uwarunkowań społecznych i kulturowych. Wybór definiowanego hasła zależy jedynie od wolnej woli twórcy, co bywa często poddawane krytyce. Taka forma ekspresji internautów często wymaga jednak solidnych studiów na dany temat lub systematyzacji i rozszerzenia zainteresowań. Warto zatem wspomnieć, że choć trudno szukać tu stuprocentowo pewnej wiedzy na każdy temat, jej wiarygodność w istocie dzięki pracy wielu tysięcy osób podlega szybkiej weryfikacji w razie nadużyć. Należy też zauważyć, że choć nie jest to encyklopedia definiująca „wszystko to, co encyklopedia powinna zawierać” z punktu widzenia systematyki naukowej, jest to jednak rodzaj archiwum odzwierciedlającego rzeczywiste zainteresowania tworzących ją ludzi, precyzyjna zwłaszcza w tych tematach, które wiążą się bezpośrednio z kulturą komputerową. Szczegółowo na temat procesu tworzenia Wikipedii oraz etosu wikipedystów już pisałam (Maj 2007a i 2007b).

W omawianym kontekście należy zauważyć, że Wikipedia zachęca w istocie do kulturowego majsterkowania, wikipedyści stanowią natomiast elitę bricoleurów współczesnej rzeczywistości społecznej. Zasady tworzenia tej encyklopedii redefiniują bowiem stosunek współczesnych do wiedzy. Społeczność współdziała na różne sposoby: poprzez wspólne edytowanie haseł, dialogiczny proces konstruowania definicji, liczne głosowania i debaty na specjalistycznych forach, spory definicyjne rozstrzygane dzięki zasadom demokracji, otwartość na krytykę i wolność wypowiedzi. Praca wikipedystów rozumiana jest jako proces budowania wiedzy i niekończąca się aktywność twórcza i badawcza. Wiąże się ona przede wszystkim z nieustannym ulepszaniem haseł i definiowaniem nowych przedmiotów. Ważnym procesem jest jednak także wychwytywanie błędów i aktów wandalizmu poprzez stałą obserwację listy ostatnich zmian, jakich dokonano w całym serwisie. Jest to w istocie nowa forma społecznego monitoringu treści.

Ważny jest proces aprobowania definicji przez społeczność, polegający na dyskutowaniu o wszystkich wątpliwych detalach proponowanych opisów. Dyskusja taka może jednak nie być wzorcowym dialogiem – czasem przybiera postać walki – zwłaszcza, gdy omawiane są definicje szczególnie istotne dla społeczności i budzące żywe emocje. Proces dyskutowania nad kształtem opisu zazwyczaj rozstrzygany jest w takich wypadkach głosowaniem wszystkich zainteresowanych wikipedystów. Można zatem uznać, że jest to wyjątkowo silnie zdialogizowana forma encyklopedii, w której tworzenie wiedzy dokonuje się poprzez wielokierunkowe relacje społeczne czyli komunikację całej wspólnoty (czy też jej reprezentantów). W artykule Odpowiedzi na krytykę, wikipedyści precyzują swoje podejście twórcze:

My, wikipedyści jesteśmy przeniknięci duchem współpracy. Z zasady nie przywiązujemy się do swoich tekstów, ciesząc się, kiedy ktoś coś poprawia lub zmienia w zapoczątkowanych przez nas hasłach, bo to oznacza, że ktoś je czytał i że nasz tekst wywarł na tej osobie jakieś wrażenie. Po początkowym okresie złoszczenia się na tych, którzy zmieniają nasze teksty, zaczynamy odnajdywać radość we wspólnym pisaniu artykułów. Można powiedzieć, że takie wspólne pisanie artykułów jest swojego rodzaju twórczym dialogiem, który dzięki jego formie nie zamienia się zbyt często w ostry spór. (Wikipedia 2007a)

Wikipedia postrzegana jest przez społeczność nie tylko jako wolna i otwarta encyklopedia, ale też jako proces tworzenia wiedzy. Nieustanna i niekończąca się ewolucja rozumiana jest tu jako proces doskonalenia encyklopedii, który stanowi o wyższości wiedzy budowanej na zasadach wiki względem tradycyjnych metod jej akumulowania.

Wikipedia jest zarówno produktem jak i procesem. Być może w tej chwili wydaje się, że jako produkt nie jest zbyt wartościowa, ale jest za to w tej chwili bardzo obiecującym procesem, który stale postępuje i który daje spore szanse na uzyskanie wartościowego produktu. Warto pamiętać, że natura procesu Wikipedii jest taka, że stale wzrasta nie tylko liczba artykułów, ale też i ich jakość. Każdy artykuł jest stale zmieniany i poprawiany, ma więc spore szanse, aby w końcu stać się naprawdę perfekcyjny. Zwykłe encyklopedie są już gotowymi produktami i raz napisane hasła nie mają już szansy na poprawę. (Wikipedia 2007a)

Wikipedyści często eksponują ideę negocjacji znaczeń, a zatem nieustannej semiozy pojętej jako praca i wysiłek grupowy. Interesujące są również deklaracje, wskazujące wyraźnie na obecność w społeczności etosu encyklopedysty, którego nie powstydziliby się Diderot i d’Alembert (Wikipedia 2007b i 2007c).

Wspólnota wikipedystów to jedno ze środowisk, które rozumie budowanie wiedzy jako wspólne konstruowanie jej na bazie wcześniejszych tekstów kultury (konieczne jest podanie trzech źródeł informacji, by hasło spełniało warunki prawidłowości), a jako swoje cele przedstawia zbiór sentencji, które można uznać za świadomie formowaną postawę konstruktywistyczną. Świadomość zawodności źródeł i mylności informacji, powaga, jaką darzy się tu chęć konstruowania wiedzy dla innych ludzi, zwłaszcza dla przyszłych pokoleń – konstruowania pojętego jako współtworzenie obrazu teraźniejszości dla przyszłości – oraz stopień formalizacji reguł zachowań i wysoki poziom refleksji metatekstowej wskazują na fakt, że środowisko to tak dalece zinternalizowało idee kontruktywizmu społecznego, że funkcjonuje on na zasadzie common sense.

Nie chodzi tu bowiem o czystą akumulację wiedzy, rozumianą jako proces przeprowadzany obiektywnie i bez określonego planu. To raczej świadome sterowanie rozwojem encyklopedii tworzonej z misją rozwoju cywilizacji, to odpowiedzialność przyjęcia na siebie obowiązku współtwórców i strażników archiwum wiedzy ludzkości. Działalność wikipedystów polega bowiem nie tylko na wspólnym kreowaniu zaufanego, możliwie dokładnego i wiarygodnego źródła wiedzy, ale także na propagowaniu idei wolnego dostępu do informacji (idea licencji wolnościowych oraz praca non profit). Istotą działań ruchów społecznych tego typu jest świadome konstruowanie świata społecznego dla kolejnych pokoleń, poprzez tworzenie rodzaju narracji o teraźniejszości i rekonstrukcję pamięci kulturowej w formie elektronicznej bazy danych.

Wikipedia jest dzięki takiemu podejściu rozwijana niezwykle szybko i sprawnie. W ciągu niespełna sześciu lat działalności encyklopedystów-społeczników stworzono encyklopedię przewyższającą swą objętością Britannicę. Jak twierdzi społeczność wikipedystów, Wikipedia jest najlepszą encyklopedią także pod względem pewności wiedzy – aczkolwiek jest to kwestia raczej sporna. Z całą pewnością jednak jest to najbardziej aktualna i dynamiczna encyklopedia, odzwierciedlająca jednocześnie poziom wiedzy współczesnych społeczeństw oraz ich zainteresowania. Samo zjawisko społecznego redagowania wiedzy wydaje się też niezwykle interesującym procesem społecznym związanym z istnieniem nowych technologii.

Należy przy tym zauważyć, że jest to bezprecedensowy ruch społeczny mający na celu jedynie studia na dany temat, co ważne – zupełnie bezinteresowne, umożliwiające samodzielne pogłębienie wiedzy własnej i innych współobywateli społeczeństwa sieciowego, wymagające także wzięcia odpowiedzialności za dystrybuowaną wiedzę. Można w tym zaobserwować chęć współdziałania czy intelektualnej zabawy, jednak – co ważne – popularna jest tu także idea dawania (w sensie aktu daru dla wspólnoty) i wymiany kulturowej sensów czy też negocjacji znaczeń. W każdym razie wiedza, rozumiana tradycyjnie jako samodzielne studia nad danym przedmiotem, nabiera tu wartości podstawowej. Wikipedyści powracają do źródłowego sensu terminu „studiować”, co należy uznać za istotną kulturowo oddolną reakcję społeczną wobec współczesnej komercjalizacji wiedzy oraz jej specjalizacji (elitaryzacji roli ekspertów i hermetyzacji dyskursu naukowego). Ważnym elementem ich działań jest również świadomość transmisji wiedzy w sensie zarówno geograficznym, jak i czasowym.

Na bazie Wikipedii działa kilka „projektów siostrzanych” oraz formy lokalnych sieci wiki – takich jak WikiLinz, WikiMadrid czy WikiBarcelona i eAccessible (ale także innych, niekoniecznie związanych z danym miastem). Idea wiki polega przede wszystkim na wspólnotowym dyskutowaniu określonego przedmiotu i na grupowej edycji zasobów danej sieci. Można zatem tworzyć nawet niewielkie społeczności wiki, od lokalnych po globalne. Niektóre formy wiki posiadają rozbudowane interfejsy graficzne oraz umożliwiają komunikację za pośrednictwem różnego rodzaju danych.

WikiMap Linz to serwis, w którym za podstawę służy plan miasta. Na jego strukturze społeczność mieszkańców i gości Linzu tworzy strukturę linków i tagów, oznaczeń tekstowych, fotograficznych czy dźwiękowych obrazujących w subiektywny sposób elementy krajobrazu miejskiego (WikiMap Linz). Mapa staje się zatem nie tylko symbolicznym systemem obrazowania tkanki urbanistycznej, punktem spotkania różnych ludzi w przestrzeni wirtualnego miasta, które odpowiada rzeczywistemu miastu, ale też jest przestrzenią wymiany subiektywnych jego wizji czy interpretacji. W sensie globalnym użytkownicy prezentują zbiór ważnych dla nich punktów w mieście, powstaje zatem archiwum impresji i indywidualnych mikrohistorii dotyczących wspólnej przestrzeni, które dzięki sieci zostają upublicznione i zintersubiektywizowane (Maj 2007b).

O wiele szerszą koncepcję społecznego budowania wiedzy o przestrzeni geograficznej stanowi inny projekt typu wiki – Wikitravel. Projekt ewoluował z anglojęzycznej Wikipedii w 2003 roku i związany jest nie tylko z chęcią skatalogowania potencjalnych kierunków podróży – jest czymś więcej – to prawdziwa encyklopedia wszystkich miejsc na Ziemi, elektroniczna globalna chorografia, oczywiście wciąż jeszcze niedoskonała i niepełna. Wikitravel stanowi połączenie wiadomości encyklopedycznych i statystycznych (opisujących dane miejsca w sposób naukowy i „obiektywny”) z wiadomościami bardzo subiektywnymi, ukazującymi indywidualne przeżycia i doświadczenia z podróży do danego miejsca. Często można tu odnaleźć wiadomości, które znajdują się w przeciętnym drukowanym przewodniku, ale też informacje dotyczące „sprawdzonych” potraw, refleksje dotyczące sytuacji problematycznych i kwestii zdrowotnych. Jest to zbiorowo budowane wyobrażenie o tym, jak powinien wyglądać idealny przewodnik.

Nie istnieje tu (podobnie jak w Wikipedii) określona wyraźnie zależność pomiędzy objętością i szczegółowością tekstu oraz rangą informacji. Brak takich proporcji powoduje, że opis niestrawności spowodowanej jedzeniem brudnych owoców w krajach tropikalnych może być dłuższy niż opis niejednego państwa. Z drugiej strony, takie indywidualne podejście do definicji świata stwarza nowy rodzaj porządku wartości: może właśnie często występujące problemy żołądkowe są istotniejsze dla podróżnego, niż opis rzadko odwiedzanego przez turystów kraju. Jest to porządek – nie zapominajmy – tworzony przez samych podróżnych, na bazie ich doświadczeń i wiedzy, ale też odpowiadający ich potrzebom.

Jednocześnie ważnym problemem obecnym w Wikitravel jest nierównomierność mapowania świata. Jest ono równie „chaotyczne”, jak w Wikipedii. Unaocznia jednak zainteresowania twórców konkretnymi częściami świata, faworyzowanie określonych turystycznych destynacji. Wiąże się to również z projektowanym odbiorcą Wikitravel, która zgodnie z deklaracjami wikitravelerów przeznaczona jest:

[…] dla użytkowników podłączonych do Internetu w drodze, skulonych późnym wieczorem w kafejce internetowej w jakiejś ciemnej dżungli, którzy potrzebują aktualnej co do minuty informacji dotyczącej zakwaterowania, transportu, jedzenia, życia nocnego i innych potrzeb (necessities); dla użytkowników nie podłączonych do Internetu w drodze, siedzących w pociągu z wybranym działem Wikitravel na swoim PDA, palmtopie, laptopie, telefonie komórkowym czy aparacie cyfrowym; dla użytkownikow podłączonych do Internetu, wciąż planujących przejrzeć kierunki, stworzyć itinerarium, dokonać rezerwacji i ekscytować się swoją podróżą; do wydruku pojedynczych artykułów, takich jak wydruk listy muzeów czy barów karaoke schowany na wszelki wypadek w kieszeni plecaka, lub przeznaczony do skopiowania, gdy ktoś inny potrzebuje; do przewodników potrzebnych ad hoc, małych, stosownych do celu przewodników książkowych, które pasują do określonego itinerarium; do włączenia do innych przewodników, by dawać zaktualizowaną informację dla wydawców przewodników. (Wikitravel 2007)

Ma to być przede wszystkim serwis służący wymianie wiedzy, którą cechować powinien brak stronniczości (zabrania się zwłaszcza reklamy turystycznej) i pewna swoboda redagowania treści. Zasady są dosyć proste, a jeśli się ich nie przestrzega, użytkownik może mieć świadomość, że inni współtwórcy Wikitravel skorygują błędy rzeczowe oraz styl artykułu i prędzej czy później dostosują go do standardów wymaganych w projekcie, zgodnie z zasadą monitoringu społecznego. Tego rodzaju działania mają ułatwiać podróże i zbieranie informacji w drodze oraz ich planowanie. Jednocześnie budują globalną społeczność zainteresowanych nimi ludzi. Artykuły redagowane są w taki sposób, by umożliwiać zdobycie informacji, ale nie zmuszać i nie zachęcać do podejmowania wyraźnie określonych akcji. Podróżnemu pozostawia się pewien zakres wolności, nie jest on poddany presji zobaczenia danego miejsca czy korzystania z określnych usług. Może więc czuć się swobodnie, wiedząc, że nie jest manipulowany, nie jest obiektem akcji reklamowej, a jedynie ktoś doświadczony dzieli się z nim swoją opinią.

Projekty wykorzystujące ideę wiki sprzyjają zatem redefinicji pojęcia wiedzy. Jest to wiedza oparta na dialogu, czyli zapośredniczona i subiektywna. Współczesny człowiek jest zatem poniekąd skazany na mediację i dyskusję – operuje bowiem w świecie, gdzie autorytetów jest tyle, ile stron w Internecie. Można tu przywołać rozważania Davida Weinbergera (2005, 76-68) o współczesnym kształcie wiedzy – messiness staje się zaletą, wiedza pewna i uporządkowana nie jest potrzebna w świecie przesytu informacją. W tym kontekście wiedza zapośredniczona przez autorytety innych użytkowników medium staje się wartościowa – serwisy wykorzystujące ideę wiki i social bookmarking stanowią „ludzki” odpowiednik wyszukiwarek (search engines). W opinii Davida Weinbergera owo „społeczne oznaczanie” jest nową formą wiedzy. Z całą pewnością jest to skuteczna metoda walki z nadmiarem informacji.

Wiedza w społeczeństwie sieciowym wytwarzana jest w procesie spontanicznej wymiany informacji, dzięki hojności, z jaką internauci wspólnie oglądają i opisują świat. Nie chodzi tu zatem o głębię wiedzy – o to, by poznać wszystko dokładnie. W świecie nadmiaru informacji jest to zwyczajnie niemożliwe. Weinberger dzieli zatem postawy wobec wiedzy na tradycyjne oraz nowe Tradycyjne autorytety przyrównuje do odźwiernych czy strażników wiedzy gatekeepers. Przedstawicieli nowych sposobów postępowania z wiedzą określa mianem „oznaczających” (taggers), tych którzy nadają znaczniki. Nowe sposoby prezentowania wiedzy wyglądają paradoksalnie:

Linki, nie: pojemniki – strona jest tym, na co wskazuje.
Wiele znaczników, nie: pojedyncze znaczenia – rzecz zyskuje więcej znaczeń poprzez posiadanie wielu lokalnych znaczeń.
Bałagan, nie: czysty porządek – najlepsze definicje są dwuznaczne. (Weinberger 2005, 77)

Wątpliwości co do standardów wiedzy będzie zatem coraz więcej, proporcjonalnie do głosów w nowym społecznym dialogu czy raczej polilogu. Doskonale problem ten uwypukla popularność serwisów społecznościowych – opartych na założeniu, że sieć powinna tworzyć nowe możliwości otwartej komunikacji międzyludzkiej. Serwisy społecznościowe są dziś uznawane za jeden z najważniejszych wyznaczników Web 2.0. System rekomendacji społecznych, stosowanie zasady folksonomii oraz społeczne oznaczanie treści stanowią o ich atrakcyjności dla ludzi z różnych środowisk, o różnych zainteresowaniach czy kompetencji kulturowej.

Serwis Del.icio.us jako pierwszy umożliwił internautom samodzielne oznaczanie zawartości sieci, wedle indywidualnych kategorii i dowolnych znaczników. Oparty jest on na założeniu, że social tagging czy social bookmarking może stać się ważną aktywnością internautów, służy bowiem społecznemu porządkowaniu chaosu informacyjnego, a poprzez tworzenie sieci zaufania współużytkowników sieci sprzyja rozwojowi wiedzy i szybszemu wyszukiwaniu informacji. Znaczniki interesujących serwisów internetowych mogą w pewnych sytuacjach służyć samemu oznaczającemu jako rodzaj zakładek (bookmarks), ale przede wszystkim służą wielu innym internautom.

Dzięki aktywności wielu internautów, ich wyszukiwaniu, kategoryzowaniu, oznaczaniu, opisywaniu i publikowaniu znaczników – każdy użytkownik serwisu może szybko i precyzyjnie odnaleźć interesujące go informacje. W odróżnieniu od wyników wyszukiwania dostępnych dzięki wyszukiwarkom, materiał znajdujący się w Del.icio.us jest już wstępnie przesiany przez filtr społecznego tagowania. Oznacza to, że wyniki wyszukiwania w Del.icio.us poddane zostały wcześniejszej selekcji i opisowi, który pomaga szybciej odnaleźć serwisy odpowiednie do potrzeb szukającego informacji internauty. Poprzez wyszukiwanie tematyczne w serwisie typu social bookmarking można zatem dotrzeć do pola semantycznego związanego z wyszukiwanym elementem.

Podobne rozwiązanie stanowi serwis Flickr, pozwalający na wyszukiwanie tematyczne upublicznionych obrazów fotograficznych. Jest to serwis fotoblogerski, wykorzystywany jako przeznaczona do przechowywania i publikowania fotografii przestrzeń na serwerze w sieci. Z jednej strony pełni on więc funkcję prywatnej strony internetowej czy bloga, z drugiej – dodatkowego dysku zewnętrznego, jeszcze z innej grupy dyskusyjnej dotyczącej fotografii. Narzędzia tego typu zdobywają wielką popularność, dlatego następuje szybki ich przyrost. Wśród nich wiele służy publikacji róxnych pryawtnych mediów, w tym filmów (YouTube, Vimeo, Google Video) czy też nagrań dźwiękowych (Jamendo). Bardzo ważnym czynnikiem uważanym za podwalinę Web 2.0 są także serwisy blogerskie, które wzmogły zainteresowanie prywatną twórczością internautów oraz ukazały siłę dziennikarstwa społecznego. Do pewnego stopnia można uznać je za narzędzia pokrewne serwisom typu social bookmarking – w każdym razie poprzez nieformalny system rekomendacji i zasady folksonomii przyczyniły się one do wzmocnienia rangi serwisów społecznościowych.

Aktualnie serwisy tego typu wykorzystywane są przede wszystkim jako narzędzia autoprezentacyjne i fora towarzyskie – zarówno nieformalne – jak i profesjonalne, takie jak MySpace, FaceBook, LinkedIn, Grono czy Nasza Klasa. Wspólną cechą tych serwisów jest fakt, że skoncentrowane są one na użytkownikach. Zostały zaprojektowane przez specjalistów, ale o ich atrakcyjności decydują nie dostawcy usług, a sami użytkownicy umieszczający w nich swoje treści. Wspólna i indywidualna edycja treści kulturowych stała się podstawową aktywnością, dzięki której serwisy te stały się popularne. Użytkownicy umieszczają w nich teksty blogów, pliki video, zdjęcia, nagrania muzyczne, animacje czy inne utwory. Co niezwykle istotne, umożliwiają one też różne sposoby komunikacji użytkowników pomiędzy sobą (w czasie rzeczywistym lub asynchronicznie), a nie z dostawcą usług, który dla użytkowników zazwyczaj nie jest atrakcyjny jako interlokutor. To nie oferta handlowa czy gotowy serwis informacyjny, ale wspólnota – żywa struktura tworzących ją ludzi, wraz z wielością punktów widzenia, różnicami zdań i wartości, sprzecznych opinii na dany temat. To rodząca się więź pomiędzy obywatelami jednego sieciowego społeczeństwa, w którym każdy komunikujący się internauta jest ważny i – co ważne – prawdziwy. Oznacza to, że wszystkie opinie należą do konkretnych prywatnych osób, nie do przedstawicieli handlowych, telemarketerów, handlarzy obnośnych, specjalistów od reklamy i public relations. Prywatne opinie noszą zatem znamiona opinii prawdziwej.

Właśnie dlatego, a także dla ochrony prywatności użytkowników, serwisy te korzystają często z systemu referencji, który można traktować jako oznaczanie rzeczy, treści, ale też i ludzi. Na tej zasadzie działają serwisy towarzyskie pomagające wyszukać znajomych ze szkoły (Classmates, Nasza Klasa) czy też zbudować sieć powiązań towarzyskich (FaceBook) lub biznesowych (LinkedIn). Chodzi tu przede wszystkim o tagowanie ludzi, oznaczanie ich wiarygodności według zasady znajomości, często także w szerokim znaczeniu „teorii” sześciu stopni separacji (Six Degrees of Separation), spopularyzowanej niegdyś przez Lonely Planet. Według tej koncepcji cała ludzkość jest sobie bliska, wszyscy ludzie pośrednio się znają. Wszyscy ludzie mają swoich znajomych lub są znajomymi ich znajomych, czy też znajomymi znajomych ich znajomych etc. System rekomendacji wykorzystywany w omawianych serwisach opiera się na podobnym podejściu do związków pomiędzy internautami lub przynajmniej na ewentualności takich powiązań.

Opinie współobywateli czy współużytkowników (tzw. peer reviews) stają się tym samym podstawą komunikacji w Web 2.0. Ułatwiają nawiązanie kontaktu z dawnymi znajomymi czy umożliwiają kontakty naukowe lub biznesowe. Jest to nowy rodzaj społecznego poręczenia wzmagający zaufanie w elektronicznym środowisku. Podobne systemy rekomendacji wykorzystywane są także w pismach internetowych czy e-handlu różnego typu (m.in. Allegro, Hostel World). W tym wypadku może chodzić o system poręczenia handlowego dla konkretnej osoby (aukcje internetowe) czy dla konkretnego dostawcy danej usługi (usługi turystyczne). Szczególnym przypadkiem funkcjonowania tych zasad są wspólnoty podróżnych i gospodarzy skupionych wokół serwisów takich jak CouchSurfing, Hospitality Club, Servas, Stay4Free, Place2Stay, Global Freeloaders, BeWelcome etc. To wspólnoty, które system elektronicznego poręczenia przenoszą także do rzeczywistości pozasieciowej, oferując sobie wzajemnie gościnę i towarzystwo. Rekomendacje od podróżnych lub gospodarzy stanowią istotny element profilu każdego członka takiej wspólnoty, i tym samym przyczyniają się do ich sukcesów podróżniczych oraz towarzyskich.

Wszystkie omawiane tu serwisy można uznać w istocie za pokłosie sukcesu Google PageRank, systemu pozycjonowania serwisów internetowych nie według treści zawartości, lecz w zależności od ilości odsyłaczy do tej strony z innych serwisów (czyli za zasadzie ilości cytowań). A zatem nie według czynników obiektywnych, a według czynników subiektywnych. Im ciekawszy serwis zdaniem internautów, tym wyższa pozycja w rankingu wyszukiwań. Co niezwykle ważne, serwisy społecznościowe oparte na systemie rekomendacji przyczyniają się nie tylko do wzmocnienia więzi interpersonalnych w komunikacji internetowej (a zatem zdehumanizowanej w tym sensie, że zapośredniczonej medialnie), ale też mają głębsze konsekwencje dla całokształtu naszej kultury.

Serwisy i projekty oparte o social bookmarking rozwijają bowiem także nowy typ myślenia o wiedzy i autorytecie. Każdy internauta staje się opiniotwórczym źródłem, gdy indeksuje i opisuje swoje ulubione strony w Del.icio.us, własne zdjęcia we Flickerze czy filmy w YouTube. Równorzędny aktor komunikacji – inny internauta – przejmuje rolę fachowego źródła wiedzy: uprawnia go do tego jego doświadczenie. Jest to przede wszystkim doświadczenie w wyszukiwaniu, co potwierdza tezę Johna Battelle o fundamentalnym znaczeniu procesów wyszukiwania dla dzisiejszej kultury (Battelle 2006, 11-17). Umiejętność ta daje dostęp do wiedzy innych użytkowników sieci, jest zatem podstawowa dla współczesnej kultury. Istotna jest tu chęć współtworzenia wspólnej mentalnej przestrzeni (“konektywnej inteligencji” wedle terminologii Derricka de Kerckhove) i ułatwienia innym użytkownikom poruszania się w Sieci. Można widzieć w tym również chęć dialogicznego oznaczania tego, co pomijają nawet najlepsze wyszukiwarki, które przecież indeksują treści, ale nie są w stanie ich zinterpretować. Z drugiej strony jest to po prostu nowy system szerokiej społecznej wymiany dobra podstawowego dla współczesnej cywilizacji – informacji.

Wynika to z podzielanej powszechnie przez internautów świadomości wspólnej własności informacji i prawa do niej. Z całą pewnością przyczyniły się doń takie projekty jak Wikipedia, ale także Internet Archive, które zajmuje się gromadzeniem różnego rodzaju tekstów kultury, ich digitalizacją i odpowiednim przechowywaniem. Tworzy je wprawdzie organizacja o charakterze non profit, funkcjonująca na zasadach biblioteki i współpracująca z różnymi instytucjami naukowymi, a nie otwarta wspólnota internautów, każdy jednak może przyczynić się do powiększenia zasobów Archiwum poprzez dodanie swojej strony internetowej do indeksu Wayback Machine. Poza tym, warto wspomnieć o Internet Archive w omawianym kontekście, przyczynia się ono bowiem w sposób niezwykle istotny do redefinicji pojęcia dziedzictwa kulturowego i wiedzy w społeczeństwie sieciowym. Wśród celów Internet Archive, interesujące wydają się zwłaszcza następujące: „ochrona naszego prawa do wiedzy”, „ćwiczenie naszego prawa do pamiętania”, „śledzenie drogi zmian naszego języka”, „ukazywanie drogi ewolucji Sieci”, „odkrywanie, co Sieć mówi o nas samych” czy też swego rodzaju archeologia Internetu (Internet Archive 2007).

Internet Archive pracuje nad uratowaniem Internetu – nowego medium o dużym historycznym znaczeniu – oraz innych cyfrowych materiałów przed zniknięciem w przeszłości. […] Pracujemy nad zachowaniem zapisu dla przyszłych pokoleń. (Internet Archive 2007)

Internet Archive jest prawdziwie multimedialnym zbiorem tekstów kultury. Ratuje od zapomnienia nagrania dźwiękowe czy filmowe, które wcześniej dostępne były jedynie wąskiej grupie specjalistów w pilnie strzeżonych archiwach radiowych czy telewizyjnych. Nawiązuje też do tradycji Biblioteki Aleksandryjskiej, gromadząc i digitalizując zbiory biblioteczne. Nie jest to pierwszy tego typu projekt ― wśród podobnych pierwszeństwo należy się zdecydowanie The Project Gutenberg, inicjatywie Michaela Harta z roku 1971 (idea wspólnotowego tworzenia elektronicznej biblioteki, początkowo poprzez przepisywanie, a później poprzez skanowanie literatury pięknej – dzieł, które przeszły do domeny publicznej, tj. pozbawione są praw autorskich. Celem projektu Harta jest udostępnienie dziedzictwa kulturowego ludzkości w formie wolnych książek elektronicznych (eBooków). Chodzi tu nie tylko o wolność w sensie darmowego dostępu, ale też o wolność twórczego wykorzystania treści (The Project Gutenberg 2007). W przewiwieństwie do inicjatyw tego typu, Internet Archive zachowuje nie tylko same treści tekstów, ale i wczesne wydania książek wraz z układem graficznym i typografią o walorach artystycznych, a także dokumenty i artykuły naukowe z różnych dyscyplin.

Internet Archive urzeczywistnia także ideę „wehikułu czasu”, umożliwiając spojrzenie w przeszłość samego Internetu, dzięki mechanizmowi Wayback Machine. Jest to system gromadzenia danych i ich indeksowania, pozwalający na zapisywanie serwisów internetowych i ocalenie ich przed zupełnym zniknięciem z cyberprzestrzni. Za sprawą Wayback Machine można dziś obejrzeć archiwalne wersje serwisów internetowych począwszy od 1996 roku. Dzięki nieustannemu rozwojowi mocy serwerów system od lat przesiewa informacje i indeksuje zawartość Internetu wciąż na nowo. Tym samym umożliwia prześledzenie rozwoju estetyki serwisów internetowych oraz samej technologii związanej z siecią, językami kodowania, programami czy ewolucją interfejsów. Wayback Machine zwraca uwagę na efemeryczność kultury elektronicznej, na jej wysoką wartość dla dziedzictwa kulturowego przyszłości oraz na wagę wolnego dostępu do kultury dla rozwoju społeczeństwa informacyjnego w prawdziwym tego słowa znaczeniu. Świadomość ulotności wiedzy oraz chęć zachowania śladów współczesnej kultury sprawiły, że Archiwum stale poszerza swoje zbiory, stając się największym muzeum ludzkiej wiedzy i walcząc o wolność informacji, co Brewster Kahle ― dyrektor Internet Archive ― uznaje za podstawowy cel projektu (Terdiman, Kahle 2007).

Postulat uwolnienia informacji istotny jest też dla społecznego dziennikarstwa i serwisów budowanych na podstawie treści tworzonych przez użytkowników (user-based content), stanowiących rdzeń zjawisk zwanych Web 2.0. Wolność kultury jest naczelnym celem wielu społeczności, w tym ruchu Creative Commons wspieranego przez Lawrence’a Lessiga. Społeczność ta proponuje uwolnienie tekstów kultury, czyli przesunięcie ich do domeny publicznej lub udostępnienie na licencjach typu Creative Commons (CC), aby stanowiły materiał twórczy dla kolejnych pokoleń autorów. Chodzi tu o poszerzenie dostępu do dzieł za zgodą samych autorów. Takie uwolnienie kultury ma na celu przeciwdziałanie homogenizacji treści, która następuje w wyniku fuzji korporacji na rynku medialnym (Lessig 2005, 194).

Wolne kultury są kulturami, które pozostawiają wiele treści otwartych, tak, by inni mogli tworzyć na ich podstawie. W kulturach zniewolonych lub opartych na przyzwoleniu, swobodnych pozostaje o wiele mniej treści. Nasza kultura była kiedyś wolna, obecnie jest nią w coraz mniejszym stopniu. (Lessig 2005, 55)

W takim ograniczeniu Lessig upatruje przede wszystkim ograniczenia innowacyjności i twórczości. W jego rozumieniu prawa autorskie w tradycyjnej formie podtrzymują status quo wygodny dla nielicznych, a krępujący swobodny rozwój kultury i akumulację wiedzy oraz wartości twórczych. Wolność oznacza zatem otwarcie sztuki i nauki na dyskusję społeczną: reinterpretację, re-kreację i miksowanie. Otwartość informacji kulturowej pozwala współczesnym artystom-bricoleurom tworzyć nowe dzieła, wyzwala ruch myśli i przepływ inspiracji. Licencje typu Creative Commons akcentują wartość przepracowywania pewnych konceptów przez ludzkość (Lessig 2005), a zatem wartość diachronicznego i synchronicznego dialogu społecznego.

Transformacje, jakim ulega wiedza w dobie Web 2.0 oraz znaczenie tego terminu są wielorakie. Przede wszystkim wiedza staje się przedmiotem dyskusji, namysłu wspólnotowego i społecznej troski. Negocjacja znaczeń, dialog czy polilog w formie głosowania, sporu – ale też wymiany opinii czy systemu rekomendacji – to podstawowe ramy znaczenia tego terminu określone przez praktyki społeczne obecne w sieci. O ile wcześniej wiedzę można było w pewnym sensie uznać za negocjację znaczeń, była to przede wszystkim metafora badawcza. W każdym razie negocjacja odnosiła się do wąskiego grona naukowców i zawodowych myślicieli. Współczesne sieciowe wspólnoty wcielają ten ideał dosłownie – poprzez dyskusje, spory i głosowania nad definicjami, terminami czy opisami. Jednocześnie otwierają one dyskusję na tematy naukowe, pozwalając kształtować wiedzę także amatorom (w tradycyjnym sensie pojęcia). Oznacza to istotną zmianę także w dyskursie naukowym, który coraz częściej (przynajmniej w niektórych dziedzinach) musi uwzględniać dyskurs popularno-naukowy, kształowany przez społeczności sieciowe.

Niezwykle istotnym elementem nowego porządku wiedzy jest autorytet społeczny, zakorzeniony we wspólnotowym zaufaniu i hojności internautów, ideałach otwartości informacji i demokracji w dostępie do niej. Równie ważne dla tych wspólnot ideologie to kontrola społeczna nad państwem i mediami (dziennikarstwo społeczne, user-based content) oraz chęć współdziałania dla wspólnego dobra społeczeństwa (praca non profit, współtworzenie wiedzy, social tagging). W tym kontekście folksonomia, systemy opinii, rekomendacji i uznania na zasadach afiliacji stają się podstawową ramą wyznaczającą porządek w omawianych społecznościach. Opinie współużytkowników danego serwisu funkcjonują zatem jako wiedza pewna, natomiast zwątpienie w dotychczasowe autorytety może wydawać się zastanawiające. Tym samym przyszłość serwisów komercyjnych opartych na tzw. peer reviews – choćby w turystyce czy handlu wydaje się obiecująca. Może to mieć związek ze znużeniem komercjalizacją komunikacji interpersonalnej oraz masowej i z dewaluacją znaczenia reklamy. Transformacji ulega jednocześnie myślenie o więzach międzyludzkich i próba (udana) dodatkowej humanizacji komunikacji medialnej.

Metamorfozie podlega nie tylko sam porządek wiedzy i znaczenie autorytetu, ale też całokształt wiedzy o świecie. Wiedza ludzka staje się jednocześnie bardziej wiki, a zatem jest budowana społecznie w sposób świadomy i odpowiedzialny. Nie oznacza to paradoksalnie zaprzeczenia klasycznym ideałom studiowania i zdobywania wiedzy oraz jej tworzenia. Z całą jednak pewnością są to dziś zjawiska bardziej egalitarne, niż w epoce przed Internetem czy w dobie Web 1.0.

Bibliografia:

Battelle John (2006): Szukaj. Jak Google i konkurencja wywołali biznesową i kulturową rewolucję. Przeł. M. Baranowski. Warszawa: PWN.

Berger Peter L., Luckmann Thomas (1966): The Social Construction of Reality: A Treatise its the Sociology of Knowledge. Garden City, New York: Anchor Books.

Bush Vannevar (1945): As We May Think. „The Atlantic Monthly”, July; URL: <http://www.ps.uni-sb.de/%7Educhier/pub/vbush/vbush.shtml>.

Grossman Lev (2006): Time’s Person of the Year: You, „Time”, 13 December, URL: <http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,1570810,00.html>.

Internet Archive (2007): About IA, URL: <http://www.archive.org/about/about.php>.

Kahle Brewster, Terdiman Daniel (2007): Fighting to protect copyright ‘orphans’. Brewster Kahle interviewed by Daniel Terdiman. CNET News.com. January 31, URL: <http://news.com.com/Fighting+to+protect+copyright+orphans/2008-1025_3-6154860.html>.

Lessig Lawrence (2005): Wolna kultura. Przekład zbiorowy. Warszawa: Wydawnictwa Profesjonalne i Akademickie.

Maj Anna (2007a): Konstruktywizm społeczny jako ideologia społeczeństwa sieciowego, [w:] Oblicza komunikacji 2: Ideologie w słowach, gestach i obrazach. Red. I. Kamińska‑Szmaj, T. Piekot, M. Zaśko‑Zielińska. Seria: Język a komunikacja [w druku].

Maj Anna (2007b): Media w podróży, Katowice: Wydawnictwo Naukowe ExMachina [w druku].

Manovich Lev (2006): Język nowych mediów. Przeł. P. Cypryański. Warszawa: Wydawnictwa Profesjonalne i Akademickie.

The Project Gutenberg: No Cost of Freedom? URL: <http://www.gutenberg.org/w/index.php?title=Gutenberg:No_Cost_or_Freedom%3F&amp.html>.

Weinberger David (2005): When Things Aren’t What They Are, [In:] Hybrid – Living in Paradox. Ars Electronica 2005. Red. Ch. Schöpf, G. Stocker, Linz: Hatje Cantz.

WikiMap Linz, URL: <http://wikimap.hotspotlinz.at>.

Wikipedia (2007a): Nasza odpowiedź na krytykę, URL: <http://pl.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Nasza_odpowied%C5%BA_na_krytyk%C4%99>.

Wikipedia (2007b): Deklaracja Bociańskiego, URL: <http://pl.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Deklaracja_Bocianskiego>.

Wikipedia (2007c): Deklaracja Przykuty, URL: <http://pl.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Deklaracja_Przykuty>.

Wikitravel (2007): Goals and Non-Goals, URL: <http://wikitravel.org/en/Wikitravel:Goals_and_non-goals>.

Zhi’s Travel Guide on How to Plan your Trip…

Well, a memorable trip require a proper preparation, no matter how much or how far the destination you go,  pre-travel planning is a very important step to determine the success of your trip!

This is about sharing my experience with my readers, for those who do not agree with it, you can ignore this blog.

A pre-travel planning is important because you have to make sure you:

1)      Made the right decision on the destination you chose.

 2)      Achieve what you want to get for example experiences from your trip.  In short it is to achieve your aim for this trip.

 3)      Smart travel, which means travel and enjoy yourself as much as possible at the lowest cost.

 4)       Understand the condition of the destination you head to, the weather during the time you travel, their customs , their taboos so that you are ready for what you will be facing.

A well planned travel will makes you feel memorable and you will feel like want to travel again… 

All these above seem like a simulation for you before your trip and also, it is the most important key to determine whether your trip will be successful or not.

So, how to plan your trip? These are some points which I think it might be useful for you before you start your journey.

1)      Budget

Budjet or money! The most important factor!

To me, budget is the most important factor, it determines  most of my travel. In other words, travel according to your affordability. Don’t go somewhere where you can only afford some parts of the journey, it will only destroy your expectation on the trip. For example, if you can barely afford for the basic requirement for the trip like stay and meal, it would be difficult to have some spare money on other things such as entrance tickets for something which you think is worth to pay a visit!

This is what gonna be happen if we out of budjet, taking the photo just standing outside the entrance!

 2)      Travelers Guide/Books

 Travelling is about learning… exploring the different history, culture and religion… It will give you the opportunity to mix with the locals and experience to be one of them.

 The most important point why you must get a travel guide before your trip is to access and comprehend the condition of the destination where you are heading. And the most important part is to get to know the roots, background and progressive development of the destination.

 Doesn’t it make your travel more interesting, by understanding what you are visiting or watching compared to those who doesn’t know what and why they are looking at?

Look thru every single detail which available in the travel guides so that you can get something we can’t get else where.

 Blind visiting makes your trip dull and monotonous, and you will end up learning nothing but just wasting your time and money.

 And another benefit of having a travel guide is it will enable you to familiarize the destination.

 These are some travel guide which I recommend … (Which I think are the most informative)

 DK Eyewitness Travel Guides- The reason why I love this travel guide is because it is well illustrated with lots of beautiful pictures, it won’t make you feel dull or monotonous while reading it. And, I’m kind of lazy at reading , so it is very suitable for me.

 Lonely Planet- A guide which contain lots of complete description on every destination and all the geographical features. They have a compilation of every single detail which other guides don’t provide.

 Wikitravel- Straight forward and easy to understand

 3)      Choosing your destinations

 After you have decided to go to travel, you next step is to choose a destination which suites you the most. What I mean is choose the destination based your will and the activities available. Which are the places you like to travel the most and why? 

 If you are not familiar with the destination you are going, please refer to your travel guide to find out whether it is suitable for you or not.

Choose wisely between shopping trip? or Sight-seeing or both? or other else, in order to make your travel interesting!

 Choosing the destination is a very important aspect because some of them blindly choose their destination without knowing whether it is suitable for them or not. Some of them who wish to have a sight-seeing end-up with a shopping trip or those who wish to have a shopping trip ended up finding themselves admist the artifacts and monuments?

Err……Shopping in the middle of the mountain? Of course, this kind of travel just suitable for those nature’s lovers!

 An example from my previous travel experience, my friends who followed me on my trip regretted following me on travel. This is because there wasn’t much shopping according to my initial plan compared with sight-seeing, and they wished to shop instead of sight-seeing.

 4)      Not to mention that if you go travelling with your friend, make sure that you stick with those of whom having the same interest.

My trip with Kok King in Eygpt was full of fun! We enjoyed it so much!

 5)      Book everything before departure…

 How? Of course…  the internet!!!

Travelling nowadays is so convenient compared with the old times… This is because we can do everything thru internet prior to departure. This is a very important step because it will ensure that everything is well planned so that you do not need to worry upon your arrival on the destination!

And these are some useful website that I think is good to share…

Looking for cheap air tickets? (The lists below are the airlines which I know from my previous travel experiences)

For Asia Pacific Region…

AirAsia (Highly Recommended because thru my previous travel experience, it offers cheap air ticket and high quality services, and the route coverage by this airline is very wide in Asia Pacific region)

TigerAir

For Europe…

AirBerlin

Ryanair

EasyJet

Looking for your accommodation?

HosteWorld ( The most reliable online booking for hotel and hostel according to my opinion)

Hostel Desert Safari which we booked thru HostelWorld offered us the best accoodation ever in Eygpt!

CouchSurfing

Well, after you’ve managed all these steps above, I think you are ready for your trip! Enjoy your trip then, and remember!

Leave nothing but footprints, take nothing but photos and…… entrance tickets, receipt etc as your souvenirs! Be an eco-traveler!

These are what I got from my previous travels!

Wikitravel é um projeto que visa criar um guia mundial de viagens gratuito, completo, atualizado e amplamente difundível.

Seu funcionamento é semelhante ao da Wikipédia. Ambos utilizam o “método” Wiki, pelo qual os artigos podem ser criados e editados por qualquer pessoa, embora o Wikitravel obedeça a regras e políticas específicas e a licença Creative Commons (para saber mais sobre essa licença clique aqui). Os assuntos cobertos são principalmente destinos e itinerários de viagem.

O Wikitravel surgiu em julho de 2003, no Canadá. Em janeiro de 2006, ganhou sua versão em português e hoje se encontra disponível em mais de 15 idiomas.

Em 20 de abril de 2006, o projeto foi adquirido pela companhia americana Internet Brands, Inc, tornando-se um empreendimento comercial, embora mantendo a plataforma MediaWiki, as políticas comunitárias e a independência editorial.

Para acessar a página de Belo Horizonte no Wikitravel é só clicar aqui!

Fonte: Wikipédia

A dica desta semana é o Wikitravel.org!

Originado do Wikipedia, a enciclopédia virtual que pode ser atualizada por qualquer um e é conhecida no mundo inteiro, o conceito do Wikitravel é similar, mas voltado para o turismo (oba!) e que já recebeu até prêmio como melhor site de viagens do mundo!

É um grande guia de turismo (com muito conteúdo em português), livre, fácil de navegar, gratuito e atualizado diariamente por viajantes, turistas, aventureiros e mochileiros de todo o mundo!

Clique, crie, atualize e boa viagem!

Here’s the basic plan for getting from DC to Hiroshima:

All Nippon Airlines Flight NH001 leaves Washington DC (Dulles) at 12:20 in the afternoon, on 9/10.  This is a twelve-hour overnight flight that will set me down in Tokyo around 3:30 on 9/11.  There’s a two hour layover (which will get me through Customs), and then ANA Flight NH2177 picks up from Narita to Osaka-Itami, landing at 6pm local time.

Airport Limousine Buses leave the Itami terminal every 40 minutes or so.  I will catch one and arrive in Abenobashi/Tennoji in half an hour, then hop one stop on the Midosuji subway to Dobutsuen-mae Station.  Five minutes from Dobutsuenmae there is a cluster of very low-priced hostels and backpacker hotels; I reserved a room at the “backpackers guest house” Hotel Chuo using their online form (super convenient!)

A note about accommodations: all of the hotels I considered in Tennoji have tiny but nice rooms and shower facilities, and none are over $35 a night.  The Hotel Chuo is more like $26 a night, and supposedly it’s on the upscale side for this kind of place.  The area (which is just beyond a municipal park/zoo and a famous temple) has a reputation for being a bit “seedy,” but I’ve been through it before and barely noticed.  Downtown Osaka is considered relatively dangerous by the Japanese in general, but during study-abroad days I restaurant-crawled through it on a regular basis without seeing anything more alarming than a distant Yakuza haircut.  Granted I’ll be by myself this time, so a little more alertness is called for, but in Japan any foreigner with their wits about them usually does just fine.  Also, Tennoji is on the doorstep of the Umeda district, which has one of my absolute favorite bookstores and shopping districts in it, and it’s very near Dotombori, which is a famous night neighborhood for food and people-watching.  (Dotombori has that neon strip of street that people always compare to the opening scenes in Blade Runner.  When Gary and I were there last, we took a picture at about 11 PM, and the surroundings were so bright it looked like broad daylight in the photo.)  So anyway, if you want to take a cheap vacation to Osaka, I recommend looking into staying in this area, so long as itty-bitty rooms and very basic amenities don’t bother you.

I am going to stay in Osaka from arrival on the 11th until the 15th (I’ll make another post detailing exactly what’s up for those three full days in between, since it’s already too long to include here.)  At 9 AM on the 15th I will hop on a long-distance bus to Hiroshima and arrive in the city about 4 PM.  I’ve made arrangements to meet up with the International Center staff and get to my apartment after that.

Overall cost of this initial leg totals up to about $900, with train fares and some leeway for exchange rate, etcetera (of course, that doesn’t count food, but I already know I’ll probably go off the deep end on that…)  Not bad if I say so myself, since Gary said his flight alone in 2005 was more than that.  Breaking it down, the plane ticket is $700; airport bus $7; $104 for four nights at Hotel Chuo; then the long-haul bus to Hiroshima is $40.  The Wikitravel page for Osaka was really helpful in figuring out the bus and hotel situations in particular; I cross-referenced the Wiki suggestions with actual traveler reviews on Trip Advisor to make a final decision about where to stay.  And everything was able to be booked online, through the English parts of the webpages for each service.

The internet makes cheap independent travel realistic for almost everybody. There are stacks of useful sites that I could recommend, but the following eight sites are the ones that I couldn’t imagine planning a trip without.

Opodo
There are a bunch of airline comparison sites — Skyscanner is another — but none of them is as easy to use as Opodo. Enter a route and a date and it’ll scan dozens of airlines to tell you the cheapest fare. (It doesn’t scan Ryanair, so you’ll have to manually check that.) Or, if you prefer, use the EscapeMap to inspire your wanderlust, or check the Late Deals to find out when the cheapest flight to your chosen destination leaves.

Wikitravel and Wikipedia
Wikitravel is the Wikipedia of travel guides — it’s composed of open-source information, editable by all-comers.  The coverage is patchy, but for most major destinations you’ll find excellent and up-to-date detail. You can also share your own wisdom by editing articles yourself! Wikipedia, on the other hand, is most useful for its articles on airports. Want to find out quickly which airlines fly to a certain airport? The airport’s page on Wikipedia will tell you. What’s more, most of these pages contain information on ground transportation to and from the airport, meaning you don’t have to trawl through cumbersome airport websites in order to find it. For an example, take a look at the page for Budapest Airport.

Click “continue reading” to see the other five sites…

Bahn.de
This site contains rail timetables for the whole of Europe. Need to know how long it takes to get from Oslo to Stavanger by train? Or are you curious about how long it would take to travel from London to Volgograd by train? You can find out here. (For the record, the Volgograd trip can be done in 62 hours, with as little as three changes!) Note that you’ll often need to insert the native names for cities — Moskva for Moscow, Roma for Rome, etc.

Google
I’ll skip over the obvious ways in which Google is useful. My favourite Google trick for travel planning involves currency conversion. You’re researching a trip to Norway, and you find out that a hostel costs 200NOK…which is, of course, no use if you don’t know the exchange rate. I used to use xe.com for such predicaments, but it’s a bit of a faff. It’s far simpler to just type “200NOK in GBP” into Google, and voila! You learn that the hostel costs £19.93. (This also works in words, e.g. “200 Norwegian Kroner in GBP”.)

Google Maps
Google Maps has gotten more and more useful recently, now that Streetview has come to Europe. What’s more, coverage of Eastern European cities has greatly improved — the new detailed streetmap of Kiev, for example, is a great resource. Here are a couple of other things the site is useful for. First: distances on a map can often be opaque, but the ‘directions’ feature will estimate the walking distance between two points for you. No more walking for 90 minutes because “it didn’t look very far on the map!” Second, there’s some very useful public transport information. For example, zoom in on Warsaw and click on one of the blue tram stop icons. This overlays the map with a detailed map of the tram network, which could be really useful for trip-planning.

Hostelworld
There are lots of hostel repositories, but Hostelworld is my favourite. You can search for hostels on a map, which is great if you want to stay (e.g.) near the main rail station in order to catch an early train. You can read thousands of other travellers’ reviews of hostels. You can also book using PayPal, which is a nice feature.

Lonely Planet (inc. Thorn Tree)
We all know and love LP books — but their website is an excellent resource too. As well as snippets about each country, and a shop containing all their publications, they offer the neat feature of being able to purchase their travel guides chapter-by-chapter in pdf form. So for a trip to four countries you might only need to purchase five or six chapters, at a cost of around £2-5 each, rather than four books at a cost of £10-15 each. LP also host the excellent Thorn Tree forum, which is a great place to ask any questions relating to your travels. They’ve helped me on several occasions.

Of course, each individual trip will require visiting more specialised and specific sites. There are also plenty of other general sites that are worth a visit (e.g. TripAdvisor). But these eight sites are the ones that I couldn’t imagine planning a trip without.

What do you think? Have I missed any key travel sites?

On the Wikitravel article on Negril, someone wrote:

To see more of the area in and around Negril, with a local flare, requires a tour guide. Tour Guides can be hired relatively cheaply, and will add a lot of life to your exploration of Negril, and Jamaica at large. To find one, it is easiest to ask for a referral from a tourist spot, like Rick’s Cafe. One local favorite is Sexy Rexy, a Rastafarian tourguide, but others can be found as well.

[i] So, ich habe jetzt einen Entwurf für alle 5 Unterrichtseinheiten zusammen. Der Rote Faden für den Kurs soll Recherche sein, jedenfalls inhaltlich gesehen. Technisch gesehen will ich sukzessive Werkzeug um Werkzeug einführen um die Teilnehmer in die Lage zu versetzen, das Netz effektiv und kompetent zu nutzen.

Richtig gelesen! Ich habe fünf Unterrichtseinheiten entworfen, obwohl ich nur vier Termine zur Verfügung habe. Die Idee dabei ist, die vier Stunden in der Bücherei lediglich als “Vorbereitung” zu nutzen: Die Teilnehmer werden sicherlich genauso gerne unabhängig sein wie ich selbst. Daher möchte ich ihnen in den ersten vier Stunden alles Wichtige beibringen, um alleine schwimmen zu können. Natürlich spielt Recherchieren dafür eine große Rolle, aber dafür trainieren wir das ja.

Die fünfte Stunde soll dann “draußen” stattfinden: In fremder Umgebung, in potentiell belauschtem Netz. Da wird dann das Thema Sicherheit eine ganz große Rolle spielen, und die Teilnehmer haben alle Werkzeuge in der Hand. Ihr Recherche-Ziel für diese fünfte Stunde wird sein, zusammenzutragen, wie sie sicher — ohne Lauscher — an ihre EMail kommen. Oder unabgehört chatten können.

Ich hoffe, damit überfordere ich niemanden.

Wie bereits in meinem vorigen, langen Post zum Kurs angedacht, werfe ich mit diesem Ansatz das klassische Konzept Kurs über Bord: Ich möchte, dass meine Teilnehmer ihre Kenntnisse anwenden und erweitern und sich selber schlau machen. Ich bin vielleicht der Rote Faden, und die Bücherei der Ort, wo sie an die Rechner können, aber die Information ist “da draußen” — bzw.: da drinnen. Eben deswegen sage ich ihnen in der ersten Stunde, wo sie Informationen finden, wo und wie sie recherchieren können.

Die zweite Stunde fügt das zweite Wichtige am Netz hinzu: Kommunikation. Präzise: digital kommunizieren. Copy&Paste statt Abtippen, Speichern statt Ausdrucken und Neu-Eintippen, Screenshots machen — und wissen, die Elemente richtig zu benennen. Nichts ist nervtötender für die Verwandtschaft, wenn Old-Mommi einem sagt: “…und dann habe ich das Bild da rechts oben…” — Bild? Fenster? Reklame im Fenster? Rechts oben? Auf dem Desktop? Am Fensterrahmen? Im Fenster selbst? Im Menü- oder im Browser-Bereich? …

Vier Augen sehen mehr als zwei, insofern ist Kommunikation mit einzelnen Menschen gut. Aber viele Augen sehen mehr. Deswegen führt die dritte Stunde in Benehmen im Netz ein — und darein, wie man Foren, Wikis, Kommentarfunktionen von Blogs nutzt. Die Themen Datenschutz und Urheberrecht kommen hier nicht zu kurz. Ziel dieser Stunde ist, einen Wiki-Artikel zu erstellen. Wikipedia, -news oder -travel, je nach Interessenlage der Teilnehmer. Wichtig ist hier, dass die Teilnehmer zusammenarbeiten, um diese Weise der Netznutzung kennen zu lernen.

Stunde vier bereitet darauf vor, das Netz auch außerhalb der gewohnten Umgebung — den Rechnern der Stadtbücherei — zu nutzen. Wir erkunden das Menü, die Optionen, laden Plug-Ins herunter — schalten das nervtötende Werbe-Geflimmer ab –, lernen Bookmarks kennen und richten uns rundum gemütlich ein. Damit wir unsere Einrichtung auch in Zukunft nutzen können, laden wir uns den Browser herunter und richten ihn auf einem Speicherstift ein. Die Teilnehmer werden gebeten, sich für diese Stunde einen USB-Stick zu besorgen, möglichst mit MP3-Abspielfunktion. Bei der Gelegenheit gehen wir auch auf Podcasts, RSS-Feeds und Feed-Reader ein. Falls sich dies als zu umfangreich herausstellen sollte, können wir auch auf die kommende Unterrichtseinheit ausweichen.

Die fünfte Unterrichtseinheit schließlich wird in einem Internet-Café stattfinden. Das Thema wird Sicherheit sein. (Ich habe mit dem Gedanken gespielt, auf Tunnel einzugehen, halte Sicherheit aber für die Teilnehmer für wertvoller.)

Wie man sieht, habe ich — musste ich — die Stunden ziemlich dicht gepackt/packen. Und halte auch für sinnvoll, wenn wir uns während der Zeit am Rechner ganz auf das Praktische konzentrieren.

Um den Druck da etwas herauszunehmen, möchte ich die für die einzelnen Unterrichtseinheiten erforderlichen Kenntnisse/Fähigkeiten hier im Blog vorbereiten. Diese Erklärungen werde ich wohl in Howtos fassen. (Ich hatte zwar gehofft, das sogar als Screencast machen zu können, doch werde ich mit der Zeit wohl nicht mehr hinkommen. Habe zu lange auf dem Schlauch gestanden hinsichtlich der Gestaltung des Kurses.) Wer einen Screencast machen kann und beisteuern möchte, ist herzlich willkommen! Auch für Hinweise auf Seiten, die bestimmte Vorgehen in Form einer Animation oder eines Videos darstellen, bin ich dankbar. Etwa, wie man einen Browser startet, einem Link folgt o.ä.

Außerdem stelle ich mir vor, an jede Unterrichtssstunde eine einstündige Gesprächsrunde anzufügen. Ich denke mir, dass sinnvoll sein könnte, das im Café zu machen: Dort treffen sich Senioren, sind möglicherweise interessiert am Thema, könnten den Teilnehmern Fachfragen stellen, und die Teilnehmer könnten ihre eigenen Kenntnisse dadurch festigen, dass sie diesen Außenstehenden die Fragen beantworten. — Auch in dieser Hinsicht ist der Kurs offen gestaltet: Wenn die Inhalte sich verbreiten — prima!

Auf längere Sicht könnte es durchaus Sinn machen, ein regelmäßiges Treffen für Internet-Neulinge einzurichten, vielleicht als Bindeglied zur lokalen pl0gbar.
 

Die Bilder für diesen Post entstanden mit Freemind und Gimp.

Visste du att det blir totalstopp i tullen om du försöker ta med dig ett äpple in i Nya Zeeland? Eller att bästa sättet att ta sig till Antarktis är kryssningsskepp från Sydamerika? Nähä? Då kanske du ska läsa på i wikitravel.org innan du reser dit!

Wikitravel finns på svenska och engelska. Och en del andra språk. I den engelska versionen kan man läsa att “Sweden has a reputation for being a pretty difficult country to hitch in” och i den franska får vi bekräftat att det där med restaurangbesök är dyrt här hemma: “Les restaurants sont chers”.

Wikitravel är ju, som du förhoppningsvis redan har förstått, en Wiki. Så om du har kunskaper att dela med dig av är det bara att fylla på artiklarna. Själv tror jag mig vara fullt kapabel att kunna fylla i informationen om vilken valuta som är gångbar i Säffle, men jag har aldrig faktiskt varit där, så jag avstår så länge.

Singapore doesn’t fail to impress. Compared to some of the rundown terminals at Heathrow, Changi Airport is very well turned out without being too garish (like some Middle Eastern and Asian airports). But my lasting impression won’t be made by the architecture and interior design, but instead by immigration.

Those used to travelling to the United States will know how bad the immigration experience can be; fingerprints, photographs, plain rudeness. Not in Singapore; here you are greeted with beaming smiles and a professional manner. To top it off, after everything had been checked, stamped and found to be in order, I was offered a mint…!

“Welcome to Singapore”

Too tired to tackle the city on my first night, my first adventure was to find breakfast the next day. Guided by a Wikitravel page insisting that I eat a traditional Singaporean breakfast, I walked a few blocks from my hotel to Orchard Street, the main shopping street in the city, to find a place to eat. Breakfast typically revolves around “kaya”, a sort of coconutty butter spread on toast, accompanied by soft-boiled eggs with soy sauce and strong coffee with condensed milk. I had no idea what to do with the two eggs and bowl of soy sauce handed to me, but the cashier came over to my table to help explain everything. (“Break the eggs into the bowl of soy sauce and give it a good stir”)

Typical Singaporean breakfast

Food in Singapore is brilliant. Chinese, Malaysian, Indian and European food is readily available, and often brought together to create a Singapore fusion cuisine. I met a coursemate from Imperial College for lunch. Neil took me to a food court where around twenty different stalls were selling different foods, which all smelt fantastic. We ate on a roof terrace overlooking the city.

Old ISE coursemates: Alex and Neil overlooking Singapore

The majority of the city seems to be covered in distinctive high-rise office buildings, luxury appartments and shopping malls. However, each of the different communities in Singapore has a cultural heartland: Chinatown for the Chinese, Little India for the Indians, Arab Street for the Malays (and I suppose the old Colonial district represents the European heritage). They each show a quirky side to the city that once was before the massive development that has taken place over the past 40 years.

Arab St – the Malay quarter

Little India, Singapore

Chinatown, Singapore

Singapore Cricket Club with skyscrapers in the background

On my last day I visited the resort island of Sentosa. Connected to the Singapore mainland by cable car (and monorail), much of the island has been extensively developed into a pretty excrutiating family theme park with observation towers, beaches and cinemas connected by covered escalators piping out elevator music. Prices were also very high compared to the mainland, and my cash vanished far more quickly than I had expected. Nonetheless, there was a very good aquarium which made the journey worthwhile. My cable-car trip back to the mainland that evening also afforded some fantastic views.

For my last few hours in the city I walked along the riverfront and really experimented with all of the different settings on my camera to create some fantastic nighttime city images.

Singapore Harbourfront skyline

Last stop Raffles Hotel (apparently the place to be seen, but not to stay) then I was on my way to Sydney with another mint from immigration!

Hot Alex in front of the Raffles Hotel, Singapore

It’s hard to write a recap, let alone have fun watching a show, when the CW spoils who goes home next and lets other people post it on YouTube.

I’m not kidding.  Here’s last week’s preview:

But I will get on a plane (to California, I guess–I meant a boat in this joke, but WHATEVER.  IT’S OVER NOW.)  and make this brief (yeah, because nothing really happened, for, only, like, the third time this season) and toast the relentless spirit of .  You’re trying your damnedest to be entertaining but even you cannot save this sinking ship that is this cycle.

(Sources: ONTD and Facebook for some photos, All ANTM and YouTube for the rest.  Also, post title reference [Hot Chip remix].)

File Under: Go…see.

(I mentioned this before, but) I used to write for Wikitravel but I left.  The rest of the story is too verbose.  But for this post only, let’s see what Wikitravel has to say about transporation in Amsterdam.

Amsterdam’s centre is fairly small, and almost abnormally flat, so you can easily get to most tourist destinations on foot – from the train station, within a half an hour.

A pleasant way to cover a lot of ground is to rent a bicycle.

Tuk-Tuks: A Thai-influenced transportation service using three-wheeled, open-air (but covered) motorized vehicles was introduced in August 2007 and may be a more economical and fast way to get around the city centre compared to taxis.

Oh, please, don’t remind me of that season with the hoopties.

So why was I forced to see girls get in and out of boats, boats that went nowhere and nowhere fast, and people complaining about Elina’s tattoos like it’s the worst possible thing to happen to humankind?  This show slays me.

File Under: This Season’s Waining Moment of 

In 1993 a couple of movies were released featuring the grown-up Flintstones. Pebbles and Bamm-Bamm married.  Then Pebbles had a set of twins.  One of them, Chip, looked so much like Fred Flintstone.  Ladies and gentlemen, I present to you the other twin…Roxy.

Okay, okay, is not Roxy, but if they ever make another grown-up Flintstones movie again and Fred, Wilma, Barney and Betty are dead while Pebbles and Bamm-Bamm are alive, can be the prototype for and the voice of Roxy.  Here’s what one of her speeches from the next animated Flintstones film, The Flintstones in Amsterrock, would sound like:

But here’s another Moment:  discusses nude shoots!

That has been This Season’s Waining Moment of .

File Under: Tyra Banks Is a Bezoomny Cheena

Tyra’s still a better photographer than she is judge/host of America’s Next Top Model, govoreet show host and pleading and begging you to watch Stylista. However, this is not Alex DeLarge, my droogies.

This is Alex.

Brittany DeLarge is the tenant that moved into Alex’s room when the “I Want to Marry a Lighthouse Keeper” tenant moved out.

This is “Mia Farrow in Rosemary’s Baby with Like Brown Luscious Glory.”

And this is “Carrot Top Meets Hamburglar.”

File Under:

Raven-Symone has become meme on ONTD because one day she decided to ride a Segway.  (Also on ONTD: Marj being called The Hunchback of Notre Dame and being taunted for her teeth.)

Here’s Raven’s last notable appearance on ONTD:

Here’s Tyra’s non-judging appearance on this week’s episode:

Maybe Tyra is a closet Raven?  I don’t know.

File Under: “My girlfriend went home today.”

What does this elimination truly mean?

At long last, Elina gets to admire her “girlfriend’s” ass. (Photo link may be a potential spoiler since all of the girls except one have been eliminated in the photo thus far.)

NO U.

First of all- my apologies for not updating last week. It was mid-term week at the University of Georgia, so I was a busy, busy student! But, I’ve recovered and am ready to write!

In one of my classes this week, we are learning about wikis. According to Wikipedia (probably the best-known wiki), a wiki is “a page or collection of Web pages designed to enable anyone who accesses it to contribute or modify content, using a simplified markup language.” Wikipedia is an online encyclopedia with more than 10 million articles posted to the site.

Since Wikipedia was launched in 2001, there have been a number of sites created folowing the wiki model. The Wikimedia Foundation, which created Wikipedia, hosts 11 different wiki projects ranging from Wikiquote to Wikispecies to Wikiversity.

There are also a number of other sites powered by MediaWiki (not to be confused with the Wikimedia Foundation) that other people created. MediaWiki is a software package that allows other sites to have design layouts and functions similar to Wikipedia, which helps users who are familiar with the well-known Wikipedia site navigate these wikis. Wikitravel is one of many examples.

While wikis are not extremely new in the media world, I challenge you to think about how wikis could be incorporated into your businesses’ communication strategy. If you already have one, does someone check it regularly to ensure that it is accurate and up-to-date? If not, is it really helping your company? If you don’t have one, how would creating one aid your organization and increase its reach? What might you discover about your company through the contributions of outsiders?

I’d also encourage anyone who has never contributed to a wiki to try it! All wiki sites are based on the belief that collaborative writing strengthens the site as an informational resource. However, be warned that occasionally because it is entirely user-generated, articles may be “vandalized” and display inaccurate information. But, that simply provides informed users an additional opportunity to further their contribution to the site!

I’m off to Shanghai tomorrow. I’m very excited! It’s my first time to visit China, and I am eager to see what Shanghai has in store for me. This is also my first time to travel to a place in Asia where I actually know some people, and I’m glad that I don’t have to be the designated tour guide for a change. I’ve been to a lot of places with my family and friends, and it seems that I’m always the one in-charge of planning our routes and plotting itineraries. It’s a relief to get a break from that travel routine.

Before leaving for Shanghai, I’d like to share some basic travel tips for anyone who wants to discover a new place on their own:

• Research, research, research! I must say that this is a key task that one should do before going to an unfamiliar place. There are lots of travel sites that offer valuable information about a certain city. Some are experiences shared by travellers themselves. My favourite resource is Wikitravel. It has helped me discover new places easily, and I was able to avoid scams and dirty tactics of locals prying on tourists in some countries. Description on the site is very detailed for key cities, so expect to navigate like a local when you get to your travel destination.
   
• Bring essential documents. Of course, the passport is a given. Other key documents include a return ticket and a map to the hotel translated in the local language. For my trip to Shanghai tomorrow, I already had a friend write the key destinations in Chinese on paper.
   
• Plot your itinerary ahead. List down all the places you want to see for the day, see how far it is and take down the opening and closing times. It would help you maximize the day, especially when you plan to visit historical places and see local shows.
   
• Wear flat shoes. For short trips, the schedule would usually be cramped with lots of tourist places on the itinerary. Expect that a lot of hours would be spent on walking, so wearing comfortable shoes is a must.

• Take a small medicine kit with you. When I was in Thailand once, my friend got allergies from the shrimps in the Thai food that we’ve been eating. We went to a pharmacy, and since not all Thais speak English we were directed to their colleague who was able to converse a bit in English. We were lucky we were given the right medicine. It’s best to bring your own medicine for minor ailments to avoid a less than desirable outcome.

In planning my trips in the past, Tripadvisor, VirtualTourist and Wikitravel have been instrumental for me.

Wanderlust has struck again, this time I’m checking out Tripwolf that went into public beta not long ago. First take? I like it! The home page is very magazine-style with a couple of featured stories upfront. Destinations are easy to search with photos and videos providing insights a location. The Google map mashup is also useful in giving a sense of bearing.

The site offers advice and recommendations by locals and experienced travelers, as well as travel recommendations from “friends” (a web 2.0 requisite for any social network) that you acknowledge on the website.

There’s a Journal section for members to blog about the places that they’ve visited and this is a definite draw for travel aficionados who collect each destination as a badge of honor.

The potential for monetization lies in its Trips section, which is still under development. This section will eventually provide flight and hotel booking services, making Tripwolf a one-stop platform for planning, booking and recording your travels.

Tripwolf is essentially a big mashup of elements from different travel websites, but with its ease of use, it has a bright future in gathering one of the largest and most passionate audience group on the web – the travelers.

Disney Goes 3D – Ever since Google purchased SketchUp, bloggers have speculated on what combinations were possible…the most often quoted was a Google version of Second Life. Disney has taken advantage of this technology and created the entire Walt Disney World Resort complex in an extensive 3D layer in Google Earth. How extensive you wonder? …included significant amounts of real-world objects such as a monorail, picnic tables, benches, streetlights, signs, and trees. LOTS of trees. As in thousands of them!… Yeah, extensive. The 3D layer is simply amazing, I can only speculate how many hundreds hours this took.

Of course, someone out there is thinking, ‘well, with in the park in 3D, would this reduce attendance?’ You laugh, but I have heard those questions asked. The obvious answer would be no. I will (safely) assume this new feature will only further encourage travel to Disney World, give consumers a better idea of what is available at each park, greatly assist travel agents and generate a ton of press.

Would this apply to your community and CVB? Possibly, there are some communities who are actively adding there city to Google Earth, such as Westport, Ireland. And Google is encouraging participation via the Cities in 3D Program. However, most of these 3D buildings are created by 3D building enthusiasts (3D nerds). So, find so local computer science majors at your local college / high school, send them the ‘How To Video‘ and get your city on the map. If it is not already there.
http://disneyworld.disney.go.com/

WritingTravellers – More wiki, social, online-to-print guides. Are you seeing a trend here? WritingTravellers takes the co-authored travel guide beyond the wiki (or website) such as WikiTravel.org and allows visitors to print a copy of the travel guide book they helped create. Perfect for those people who think they could do it better. The site is still in beta and has limited content at this point, however it is another important example and project that begins to layout the future of the travel guide.
http://www.writingtravellers.com/

TripWolf – Speaking of social travel, TripWolf, which we posted about a few days ago (Random Thoughts: Travel 2.0 and TripWolf), has launched into public beta…meaning you can go explore the site. In addition, the team at TripWolf announced that MairDumont, probably most well known on this side of the Atlantic for the Marco Polo travel guide series, is backing the effort by ‘taken the unprecedented step of putting all of its high-quality content – covering more than 200,000 destinations and points of interest – online for free.’ So, let’s read that again, a major travel guide publishing house is planning on putting all of it’s content onto a social travel site and allowing consumers to access it for free. I knew it, there is a trend here!
http://www.tripwolf.com/

Preparar un viaje con tiempo, documentarse y leer sobre los habitos de vida, son experiencias gratificantes, a veces casi tanto como el propio viaje.

Internet tambien ha mejorado esta parte del viaje. Las guias de viaje cuentan con hermanas digitales que se actualizan más a menudo que las de papel y que muestran videos y mapas interactivos. Mas aun, han evolucionado a comunidades de viajes que se alimentan de los UGC y se complementan de maravilla con ese otro gran negocio de las opiniones de usuarios.

Las opciones se multiplican: Tripadvisor, Trivago, TravBuddy, Minube, Boo, IgoUgo, VibeAgent, WAYN, Travellerspoint, Driftr, Wikitravel, Zoomandgo, Virtualtourist, eDestino, GLOBOsapiens, la oferta de sitios con contenidos de destino subidos por usuarios es impresionante. Incluso American Express ha lanzado su comunidad.

Las guias clasicas parecen solventes en sus expertas opiniones pero a veces queda la duda de si son imparciales. Las opiniones de usuarios parecen transparentes y espontaneas pero queda la duda de si son solventes. Ambas se complementan y desde luego son una fuente inagotable de información. Pero desde mi punto de vista son insuficientes, porque no son capaces de mostrar la cotidianeidad.

Una vez satisfecha la necesidad de obtener informaciones prácticas y datos historicos y socioeconomicos por medio de las guias, y una vez resueltas las dudas acerca de donde dormir, que parques visitar etc, en las páginas con UGC, sigue quedando una laguna de curiosidades insatisfechas.

Esta laguna se puede (y debe) tratar de cubrir leyendo literatura relacionada con el destino. En el caso del viaje a Japón que estoy preparando, por ejemplo, se puede leer a Haruki Murakami, pero para mi, el verdadero descubrimiento mientras me documentaba sobre Japón, han sido los blogs.

Para el viaje a Japón que empiezo mañana, me han dejado alguna buena guía y he comprado la última edición del Tokyo Guidebook de TimeOut, pero tras tres meses de lectura de blogs de Japón, por primera vez, me dispongo a partir con la sensación de que se me escaparán menos detalles de lo que vea a mi alrededor, que dispongo de más elementos para entender la realidad que me circunda. Soy de los que gustan de ‘perder el tiempo‘ callejeando y admirando las diferencias, precisamente el tipo de observación que recojen los blogs y que no recojen las guias más que en su sección de curiosidades, y que no recojen las comunidades de viajes porque los que hablan son viajeros que estan de paso, con menos tiempo para observar que los que viven alli. Para muestra de lo que quiero decir: la luz verde de los semaforos de Japón, ¿es verde o es azul?.

Quizas habría que distinguir entre los blogs que hablan de muchos destinos y los que se centran en uno. Para mi, estos últimos, son el complemento necesario a las guias porque, junto con la literatura, son los mejores observadores de la cotidianeidad.

Blogs de Japón:

• Kirai – Un geek en Japón por Héctor García
  
• Un español en Japón por David Esteban
• Ajapon por Alain García
• From Japan with love por Germán
• Motomachicakeblog por Yito y Vito
• Un Gato Nipón por José Manuel Segura [actualizado: 18/6]
• Japonato – Japón para torpes, anónimo
• Lost in Japan – viaje por Japón, anónimo
• Japonyol, anónimo
• Crazy Japan, anónimo
• Japoruga por Victor Hugo Balmaña

¿Alguna recomendación sobre Japón?

I just contributed the following at wikitravel.org on What to do in Davao:

24 hours in my city

Boat rides to Paradise Island in Samal from Davao City open at 6 a.m. It’s the best time to take a trip to the white-sand beach resort. And have the beach almost to yourself.

After the chilly crossing to the island, one can have a multiple choice of morning delights. Take a brisk walk around, including at its mini-zoo; take a dip at the cool blue water; sample the aquabikes or snorkel and play with the fishes.

Breakfast awaits you after this bevy of activities. The resort offers both continental and Filipino cuisine. Try to down fresh coconut juice to end your trip.

On your way back downtown, drop by the Davao Museum at Insular Village, It opens at 9. The visit should give you a glimpse of the colorful lumad culture of the city. Davao is home to many cultural tribes. And in spite of progress, they have retained many of their local practices like celebrating the bountiful harvest during the Kadayawan festival (August).

To have some of those lumad crinckets, make a stop next at Aldevinco Shopping Center, just across Marco Polo Hotel and Ateneo de Davao University. Its fun to discover this place as a shopping paradise cum museum.

By 11, you should be heading south for Davao’s eco-tourism wonders at the foot of Mt Apo … Eden Nature Park in Toril District or Malagos Garden at Baguio District. At Eden one can have a panoramic view of the Davao Gulf. In Malagos, sample the local red wine made from bignay, local small red berries. In both places, lunch on organically-grown fresh vegetables and fruits amidst a lush setting of rich flora.

Take a quick nap aboard the van while on the way back as the sun sets silhouetting the many fruit orchards at Calinan and Tugbok Districs. Wake yourself up with durian coffee at Blu Gre at Landco Building when you reach downtown.

Or take this other eco-adventure – river-rafting the mighty Davao River. Your trip from upland Tamugan would end at the Crocodile Park by the Dizon’s River Front. There you can feed the crocks or feast on their special delicacies and famous pomelo.

Dinner should not be any problem after you freshen up. Take your pick – fresh seafoods at Ahfat, Korean delights at Arirang, Pinoy favorites at Probinsya or Chinese cuisine at Emerald all at the Victoria Plaza Carpark. An alternative would be Jack Ridge’s at Shrine Hill for al fresco dining with a scenic view of Davao’s skyline at night.

Dessert? For both the aficionados and the first-timers, the fruit that “smells like hell but tastes like heaven” are available at Magsaysay Park or along Anda St. Insist on the local varieties. Durian is now grown year-round but the best times are July to October.

The night would still be young by the time you finish your meal. So, head out to feel the pulse of the city’s nightlife. Coffee shops and bars are aplenty. Happy hour sing-a-long at Goodtimes just off Sta Ana Church or Chico’s along Rizal St.

If you want to meet the locals, try a quick look at the People’s Park. It’s a garden and open air art gallery rolled into one where the city’s rich and hoi polloi enjoy an urban oasis.

Prefer dancing and live bands? Then be by 9 pm at MTS (Matina Town Square), or at the restobar row along F. Torres or at The Venue (infront of Central Bank) or at the Damosa Gateway.

After the booze, try to avoid any hung-over with hot and spicy soup before the bed. Try Bullcachong along Gen. Luna St.

Then dream on the best day you ever had in my city.

8:11 a.m.

I found wikitravel and it is all about ‘travel’.

wiki knows everything. (:

heep://wikitravel.org/en/Melbourne