Tags » ψυχολογία

Τι πρέπει να γνωρίζουν οι γονείς μετά το διαζύγιο; Υποχρεώσεις και δικαιώματα,

της Αικατερίνης Μούτουπα

 Σίγουρα ένα διαζύγιο επιφέρει πολλές αλλαγές τόσο στη ζωή των ενηλίκων όσο και στη ζωή των παιδιών. Αλλαγή περιβάλλοντος, νέοι κανόνες, νέα όρια, αλλαγή ρόλων είναι μερικές από τις συνέπειες του διαζυγίου.Μέχρι να αποκατασταθεί η καθημερινότητα και να οριστεί η επιμέλεια παιδιών, τα πράγματα είναι ρευστά. Συνήθως υπάρχει ένταση και ανησυχία για το τι μέλει γενέσθαι. Ωστόσο υπάρχουν και γονείς που χωρίζουν με κοινή συναίνεση και οι συνθήκες είναι κάπως πιο ήρεμες.

  Άραγε, ποιες οι υποχρεώσεις και ποια τα δικαιώματα των γονιών τόσο απέναντι στα παιδιά όσο και μεταξύ τους; Χωρίς φυσικά να βγάζουμε τον ατομικό παράγοντα εκτός!
Ο όρος δικαίωμα αναφέρεται γενικά είτε σε ηθικό δικαίωμα, το οποίο θεμελιώνεται σε ηθικές αρχές, είτε σε νομικό δικαίωμα, το οποίο κατοχυρώνεται από το νόμο. Ο όρος υποχρέωση χρησιμοποιείται με την έννοια της πράξης που υποδηλώνει «ρόλο» ή «λειτούργημα» με κάποια σχετική διάρκεια:
Ποιοτικός χρόνος: Ο παράγοντας αυτός αναφέρεται εξίσου ως δικαίωμα και υποχρέωση. Ποιοτικός χρόνος είναι αυτός κατά τον οποίο οι γονείς μοιράζονται εμπειρίες με τα παιδιά τους, κάνουν δραστηριότητες από κοινού που αποτελούν πηγή ικανοποίησης για τα παιδιά και συμβάλλουν στην εξέλιξή τους και στην ολόπλευρη ανάπτυξή τους σε όλους τους τομείς, γνωσιολογικό, ψυχοκινητικό και συναισθηματικό.
Προτεραιότητα στις ανάγκες του παιδιού: Ο παράγοντας αυτός αφορά περισσότερο στις υποχρεώσεις των γονιών, οι οποίοι οφείλουν να ακούνε προσεκτικά τα παιδιά τους, όσον αφορά το τι θέλουν, τι χρειάζονται και το τι ζητούν κι όλα αυτά κάτω από σωστή οριοθέτηση. Μην ξεχνάμε πως για τα παιδιά ένα διαζύγιο φέρνει στην επιφάνεια πολλές ανασφάλειες και φόβους και οι γονείς θα πρέπει να τα ακούνε ενεργητικά και να τα καθησυχάζουν.
Ενημέρωση για τη ζωή του παιδιού: Η σωστή ενημέρωση για το τι κάνει και πως είναι το παιδί, είναι τόσο υποχρέωση όσο και δικαίωμα για τους γονείς. Ο γονιός που έχει την επιμέλεια οφείλει να ενημερώνει τον άλλον γονιό για τη ζωή του παιδιού. Θέματα υγείας, δραστηριότητες, σημαντικοί πρόοδοι, διατροφικές συνήθειες κ.α. είναι μερικά από τα θέματα που οφείλουν να ξέρουν και οι δύο γονείς για το παιδί τους, όταν υπάρχει διαζύγιο.
Σεβασμός της σχέσης του παιδιού με τον άλλο γονέα: Το να σέβεται ο ένας γονιός τη σχέση του παιδιού με τον άλλον γονέα είναι εξίσου δικαίωμα και υποχρέωση. Το παιδί αναπτύσσει μια ιδιαίτερη σχέση τόσο με την μητέρα του όσο και με τον πατέρα του, που όταν υπάρχει διαζύγιο αυτή η σχέση αποκτά μεγαλύτερο νόημα. Είναι ανάγκη του παιδιού να περνάει χρόνο και με τους δύο γονείς και ειδικά με τον γονιό που έφυγε από το σπίτι, που συνήθως είναι ο πατέρας. Τη σχέση αυτή οφείλει να τη σεβαστεί και να την αναγνωρίσει η άλλη πλευρά, χωρίς να απαγορεύει στο παιδί την κάθε είδους σχέση και ανάγκη που προκύπτει.
– Πρόσβαση στο να βλέπει ο γονέας το παιδί: Αυτός ο παράγοντας όσο εύκολος κι αν φαίνεται κρύβει μεγάλη δυσκολία. Είναι δικαίωμα και υποχρέωση του γονιού να έχει πρόσβαση στο παιδί του. Παρόλο που το δικαστήριο ορίζει την επιμέλεια αλλά και τις ώρες/μέρες που ο άλλος γονιός μπορεί να παίρνει το παιδί, στις μέρες μας υπάρχουν περιπτώσεις όπου αυτό δε συμβαίνει, με αποτέλεσμα ο ένας γονιός να μη βλέπει το παιδί του. Επομένως, ο ένας γονιός οφείλει να σέβεται το δικαίωμα του άλλου  γονιού να έχει το παιδί κάποιες φορές, χωρίς να του το στερεί.

  Είναι πολύ σημαντικό οι γονείς να γνωρίζουν τα δικαιώματά τους και τις υποχρεώσεις που έχουν απέναντι στον εαυτό τους, τον άλλο γονιό και το παιδί τους όντας διαζευγμένοι. Ίσως το πιο σημαντικό είναι οι γονείς να μάθουν να διακρίνουν τον εαυτό τους από το παιδί και να αντιληφθούν τις δικές τους ανάγκες που ίσως προβάλουν μέσα από το παιδί, για να μπορούν να αντιληφθούν τις πραγματικές ανάγκες του παιδιού.

  Επιπρόσθετα, εξίσου σημαντική είναι και η επικοινωνία μεταξύ των γονιών καθώς και η αναγνώριση της σημαντικότητας και των δύο γονιών. Αυτό σημαίνει κοινή γραμμή στη λήψη αποφάσεων για τη διαπαιδαγώγηση του παιδιού καθώς και μια διάκριση του ρόλου του γονιού και το ρόλο του συντρόφου, διότι είναι σημαντικό να αναγνωρίζει ο καθένας ότι είναι διαφορετικό να είσαι γονιός κι άλλο σύντροφος για να μπορέσει να βάλει διαφορές στην άκρη καθώς και την όποια σύγκρουση.

Ψυχολογία

Η έννοια του «μαζί»: Αλήθειες και μύθοι

της Αικατερίνης Μούτουπα

  Πόσο εύκολο μας είναι να λέμε ότι είμαστε «μαζί» με κάποιον ή πόσο δύσκολο είναι να είμαστε πραγματικά «μαζί» με τον άλλον; Και τι ακριβώς είναι τελικά αυτό το πραγματικά «μαζί»;

Αυτά τα ερωτήματα ίσως είναι και από τα βασικότερα στον κόσμο της ψυχοθεραπείας. Αρκετά άτομα ή ζευγάρια έρχονται για να διαπραγματευτούν τη σχέση τους, η οποία πέφτει στην παγίδα της καθημερινότητας ή των εγγραφών του εκάστοτε ατόμου και δηλητηριάζεται. Με τον όρο εγγραφές ή καταβολές εννοούμε εκείνα τα πρότυπα, τις αξίες, τα ήθη, αλλά και τις συμπεριφορές που κληρονομούνται από γενιά σε γενιά και αποτελούν τα βασικά μοτίβα συμπεριφοράς για τα μέλη της οικογένειας. Εν ολίγοις, οι εγγραφές μας είναι ένας ασυνείδητος τρόπος μάθησης προκειμένου να λειτουργήσουμε σε σχεσιακό επίπεδο (πχ ο τρόπος που θα επιλέξουμε τον/την σύντροφό μας, σχετίζεται άμεσα με τις καταβολές που έχουμε από την οικογένειά μας, σχετικά με το άλλο φύλο).

 «Μαζί» δε σημαίνει μένω κάτω από την ίδια στέγη. Όπως κι ο γάμος από μόνος του ή μια απλή συμβίωση-σχέση δεν ορίζεται ως «μαζί». Πολλοί συγχέουν τα παραπάνω. Η εικόνα που έχει αποκτήσει κανείς από την οικογένεια καταγωγής (γονείς), παίζει πολύ σημαντικό ρόλο στο πως το άτομο θα αναπτύξει σχέσεις με το άλλο φύλο.

Σχέσεις στερητικές, σχέσεις κακοποιητικές ή σχέσεις από απόσταση είναι κάποιες από τις μορφές που μπορεί να πάρει μια σχέση, που όμως δεν αγκαλιάζει το μαζί, αντίθετα ενισχύει την αρνητική πλευρά. Οι στερητικές σχέσεις, είναι αυτές που δεν προσφέρουν και δεν καλύπτουν τις βασικές συναισθηματικές αλλά και υλικές ανάγκες μιας σχέσης. Θα λέγαμε είναι περισσότερο φειδωλές. Για παράδειγμα, μια στερητική σχέση δεν προσφέρει την αμοιβαιότητα, την αγάπη και την αλληλεπίδραση.

 Κακοποιητικές σχέσεις είναι αυτές που κυριαρχούν οι απειλές, ο εξευτελισμός, ο φόβος και η ανασφάλεια! Αφορά περισσότερο τη συναισθηματική κακοποίηση του ατόμου, χωρίς ωστόσο να αποκλείεται και η σωματική κάποιες φορές.

  Αυτή που έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον είναι η σχέση από απόσταση. Η σχέση αυτή λειτουργεί σε ένα επίπεδο επικοινωνίας, αλλά στο «μαζί» παρουσιάζει ακαμψία. Είναι δύσκολο να ενωθούν δύο κόσμοι όταν έχουν μάθει να λειτουργούν με ένα μεγάλο κενό ανάμεσά τους.

Τι είναι τελικά το «μαζί»; Περιλαμβάνει μια γκάμα από συναισθήματα και κυρίως αλληλεπιδράσεις. Μαζί σημαίνει μοιράζομαι, ανταλλάσσω, κάνω κοινές δραστηριότητες, εκφράζω τα συναισθήματα μου κι όλα αυτά με μια προϋπόθεση: Θετικό συναίσθημα κι όχι καταπίεση. Θέλω να είμαι μαζί με κάποιον και δεν δυσφορώ. Θέλω να κάνω πράγματα με τον άλλον και δεν καταπιέζομαι.

 Εν ολίγοις, το «μαζί» είναι κάτι πολύ σύνθετο. Γίνεται καθημερινή προσπάθεια για τη διατήρησή του και χρειάζεται μεγάλη θέληση και κυρίως το άτομο να τα έχει βρει πρώτα με τον εαυτό του, ώστε να μπορεί να δώσει και στον άλλον. Εξάλλου, πως μπορείς να αγαπήσεις τον άλλον (έννοια του μαζί) αν δεν έχεις μάθει να αγαπάς τον εαυτό σου;

Ψυχολογία

Ζευγάρι: αυτή η εύθραυστη σχέση

της Αικατερίνης Μούτουπα

  Άραγε υπάρχει ο πρίγκιπας με το άλογο που θα σώσει την πριγκίπισσα από τον κακό το δράκο ή την κακιά τη μάγισσα; Ή μήπως όλα αυτά είναι ένα παραμύθι ή μήπως μύθος;
Ας τα πάρουμε τα πράγματα με τη συμβολική τους σκοπιά. Ο πρίγκιπας δεν είναι τίποτα άλλο από τον άντρα ο οποίος προσπαθεί να κερδίσει την γυναίκα.

  Και πως θα το καταφέρει αυτό; Εφόσον κι αν είναι διαφοροποιημένος από την οικογένειά του και φροντίσει να βρει μια γυναίκα η οποία είναι εξίσου διαφοροποιημένη τότε ναι, ίσως τα παραμύθια αποκτήσουν πραγματικές διαστάσεις.

  Διαφοροποιημένο είναι το άτομο που μπορεί να μετακινηθεί από τον ανώριμο κόσμο της παρόρμησης (ρόλοι, προσδοκίες, ταυτίσεις) και του αντίστοιχου συναισθήματος, στον κόσμο της λογικής: «Τι θέλω και τι νιώθω ΕΓΩ». Δηλαδή, διαφοροποιημένο είναι αυτό το άτομο το οποίο ξεχωρίζει τις δικές του ανάγκες, τα δικά του θέλω και τις δικές του προσδοκίες από τις ανάγκες, τα θέλω και τις προσδοκίες των άλλων.

  Η πραγματικότητα όμως έχει άλλο χαρακτήρα. Ο κακός δράκος και η κακιά μάγισσα δεν είναι τίποτα άλλο από τους γονείς οι οποίοι με νύχια και με δόντια, προσπαθούν να κρατήσουν τα παιδιά τους στην ασφάλεια της οικογένειας, δεν επιτρέπουν την διαφοροποίηση και λειτουργούν συγχωνευτικά, σα μια γροθιά. Η συγχώνευση είναι μια έννοια που στην ψυχοθεραπεία έχει μεγάλη διάσταση. Η οικογένεια είναι ένα οργανωμένο σύστημα, όπου το κάθε άτομο αναλαμβάνει το ρόλο του. Όταν όμως οι ρόλοι συγχέονται και δεν υπάρχει καθαρό τοπίο στο σύστημα, τότε μπορούμε να μιλάμε για συγχώνευση. Όλη η οικογένεια λειτουργεί με έναν συγκεκριμένο ρυθμό, χωρίς τα άτομα να μπορούν να σκέφτονται και να πράττουν ατομικά, αλλά συλλογικά, τότε μιλάμε για συγχωνευμένη οικογένεια.Όταν ένα ζευγάρι ξεκινάει με τέτοια βάση, οι δυσκολίες δεν αργούν να χτυπήσουν την πόρτα. «Είσαι ίδια η μάνα σου» ή «Είσαι ακόμα προσκολλημένος/η στους δικούς σου», είναι μερικές από τις φράσεις που ακούγονται όταν η σχέση περνάει κάποια μορφή διαπραγμάτευσης.

  Δεν είναι απλό να ταιριάξουν δύο άνθρωποι. Είναι σύνθετο και πολύπλοκο. Δύο διαφορετικές οικογένειες, δύο διαφορετικοί κόσμοι προσπαθούν να συνδεθούν, γεγονός που φέρει το ζευγάρι αντιμέτωπο με πολλές διαφορές και αποκλίσεις. Αν η ψαλίδα της προσδοκίας αρχίζει κι ανοίγει, τότε εισβάλλει όλος ο αρνητισμός.  Σα να ανοίγει το κουτί της Πανδώρας.. Ξαφνικά ο άλλος ή η άλλη γίνεται εχθρός με μια μόνιμη αρνητική εικόνα, να την κουβαλάει σα σταυρό και να την ενισχύει κάθε φορά στον άλλον μόνο και μόνο για να του «μπει στο μάτι».Ας δώσουμε ένα παράδειγμα για να γίνουν πιο σαφή τα παραπάνω. Αν ένα ζευγάρι στο συμβόλαιο της σχέσης του έχει ως «όρους» τις εξόδους, τα ταξίδια και τη διασκέδαση και για κάποιους λόγους αυτά σταδιακά δεν υλοποιούνται, τότε εφόσον υπήρχαν τέτοιες προσδοκίες και πλέον δεν είναι προσιτές, τα άτομα στη σχέση αρχίζουν και χάνουν το ενδιαφέρον τους ο ένας για τον άλλον, απομακρύνονται και αμφιβάλλουν για την παραμικρή κίνηση του άλλου: «Μπα θυμήθηκες να βγούμε;» ή «Πως αυτό το ξαφνικό; Έχεις λερωμένη τη φωλιά σου;» είναι μερικές από τις φράσεις που ακούγονται συχνά στη θεραπεία ζεύγους.

  Που θα βγει όμως όλο αυτό; Αντέχεται; Υπάρχουν τρεις τρόποι με τους οποίους το ζευγάρι λειτουργεί και προσπαθεί να βγει από το αδιέξοδο. Ο πιο εύκολος τρόπος είναι ο χωρισμός, αν κι εφόσον η ψαλίδα έχει ανοίξει τόσο. Ένας τρόπος όμως που συναντάμε καθημερινά είναι το ζευγάρι να παίζει το ίδιο παιχνίδι, ρίχνοντας ο ένας ευθύνες στον άλλον και πιστεύουν πως κάποια στιγμή τα πράγματα θα ηρεμήσουν (πόσο εγκλωβιστικό όμως είναι αυτό…). Ο τελευταίος τρόπος αφορά την ουσιαστική, ανοικτή κι άμεση επικοινωνία. Το ζευγάρι για να βγει από το αδιέξοδο πρέπει να μάθει να επικοινωνεί, να δει τι θέλει από τον άλλον και φυσικά αν κι εφόσον αποφασίσουν να το προσπαθήσουν να δουν τη σχέση τους σαν εξωτερικοί παρατηρητές, να θέσουν νέους στόχους και να «ξαναπαντρευτούν» (συμβολικά). Είναι πολύ σημαντικό το ζευγάρι να επικοινωνεί άμεσα. Για παράδειγμα είναι διαφορετικό να πει κάποιος: «Δε θα ήθελα να δουλεύεις τόσο πολύ» από το «Μου λείπεις και σε χρειάζομαι πιο πολύ δίπλα μου». Η διαφορά είναι στον τρόπο που λέγονται τα πράγματα. Άμεσα, ανοικτά και με ευθύ τρόπο! Επίσης είναι πολύ σημαντικό, όταν κι εφόσον υπάρχει θυμός, να εκδηλώνεται, για να αποφευχθεί οποιαδήποτε μορφή ψυχοπαθολογίας (πχ κατάθλιψη, απόσυρση κτλ).

  Όπως είπαμε, οι σχέσεις δεν είναι εύκολες. Αν όμως ο καθένας δει πως από εκείνον εξαρτάται και το πάρει πάνω του, τότε οι αλλαγές είναι άμεσες και ιαματικές. Στη σημερινή εποχή, που η ψυχοθεραπεία δε θεωρείται και τόσο ταμπού, πολλά ζευγάρια έρχονται προκειμένου να βελτιώσουν τη σχέση τους, ενισχύοντας την καθημερινή επικοινωνία τους. Τόσο ο άντρας, όσο και η γυναίκα παλεύουν σκληρά για να «σώσουν» τη σχέση τους και να λύσουν τα «αόρατα σχοινά» που τους κρατάνε εγκλωβισμένους σε έναν φαύλο κύκλο με μόνιμο φόντο το αδιέξοδο! Από τη στιγμή που θα αναλάβουν να επιλύσουν τη δυσλειτουργία της σχέσης τους, οι αλλαγές και η «ψυχική υγεία» δε θα αργήσουν να «χτυπούν την πόρτα τους».

Ψυχολογία

Το Χρέος...

Αυτό που μας παρουσιάζουν σήμερα ως “εξέλιξη”, είναι στην πραγματικότητα το πλησίασμα των Μηχανών στον Άνθρωπο και του Ανθρώπου στις Μηχανές. Και η “εξέλιξη” αυτή θα συνεχιστεί, μέχρι που θα έρθει εκείνη η όχι πολύ μακρινή στιγμή, που η διαχωριστική γραμμή Ανθρώπου και Μηχανής θα είναι πλέον δυσδιάκριτη.

Γι’ αυτό νιώστε, αγαπήστε, χαμογελάστε, αγγίξτε, μυρίστε, κοιτάξτε στα μάτια τον διπλανό σας, ερωτευτείτε, πονέστε, ονειρευτείτε, δημιουργήστε, ασχοληθείτε με τις τέχνες, διαβάστε, ζήστε το κάθε τι ανθρώπινο, τώρα, όσο ακόμα δεν μας έχουν κάνει όλους ρομπότ ή δεν μας έχουν αντικαταστήσει όλους με Μηχανές.

Το μεγαλύτερο χρέος μας; Να παραμείνουμε Άνθρωποι. Χρέος μας να μεταφέρουμε το ίδιο μήνυμα στα παιδιά μας και αυτά στα δικά τους.

Με αγάπη,

Κωνσταντίνος

Ψυχολογία

Διακοπές…χωρίς “manual”

Yo Balance / 23.06.16

Το καράβι των ονείρων μας για τις διακοπές ετοιμάζεται να…σαλπάρει. Υπερφορτωμένο από προσδοκίες για ψυχολογική ανανέωση που αγγίζουν τα όρια της αναγέννησης, συνήθως «ναυαγεί» μόλις πιάσει λιμάνι. 6 more words

Psychology

Εκδήλωση στο Δημαρχείο Γλυφάδας

Η πρόεδρος του Σωματείου «Δύναμη Ζωής – Αγάπη» κα Βάνα Μπάρμπα προσκάλεσε στην ομιλία που έλαβε χώρα το Σάββατο 5 Νοεμβρίου 2016 και ώρα 12:00 μμ στην αίθουσα του Δημοτικού Συμβουλίου Γλυφάδας,  Άλσους 15 . Ο κόσμος μας τίμησε με την παρουσία του στην εκδήλωση που έγινε στο Δημαρχείο Γλυφάδας.

Θέματα και ομιλητές:

Α) Εφηβεία και internet: η ψυχολόγος κυρία Εύη Κόκκαλη

Β) Τα όρια στις ανθρώπινες σχέσεις: η ψυχοθεραπεύτρια κυρία Νίκη Μητσάκου

Ευχαριστούμε θερμά τον Δήμαρχο Γλυφάδας κύριο Γιώργο Παπανικολάου που μας στηρίζει στην προσπάθεια αυτή.

Psychology

Παιδιά και διαταραχές

Πώς έχουν επιδράσει οι κοινωνικές συνθήκες στην ψυχολογία τους;

Σάββατο 26 Νοεμβρίου 2016 – http://www.eleftherostypos.gr

Γράφει ο Δημήτρης Καπετανόπουλος

Σε αυτό το τεύχος, το EThe Magazine… 15 more words

Psychology